Home / Trang Trại / Kỹ thuật trồng & chăm sóc cây nho ra trái nhiều, đẹp

Kỹ thuật trồng & chăm sóc cây nho ra trái nhiều, đẹp

/

Trồng cây nho không kén đất, ưa thích nhất là đất cát nhẹ hoặc đất thịt pha cát, thoát nước tốt, độ pH từ 6,5 – 7, tránh đất tiêu nước kém, bị mặn hoặc chua.

kỹ thuật trồng và chăm sóc cây nho

1. Đặc điểm sinh học của cây nho

Cây nho (Vitis vinifera) có nguồn gốc ở vùng ôn đới ấm và khô châu Á và châu Âu, giữa vùng biển Đen và biển Caspian. Tuy vậy, trong suốt mùa đông nhiệt độ thấp, cây nho rụng lá và ở giai đoạn ngủ nghỉ, các chất dự trữ tích lũy ở rễ, thân, lá để sang xuân khi có nhiệt độ cao thì nảy chồi, ra hoa. Khi nở hoa thụ phấn cây nho cần nhiệt độ cao vừa phải. Cây nho đặc biệt ưa khí hậu khô, nhiều nắng và ít mưa. Trời âm u, ít nắng và mưa nhiều không thích hợp cho sự hình thành và phát triển của hoa, quả, chất lượng quả kém và thường nhiều sâu bệnh. Ở nước ta, phía Bắc mùa đông lạnh có thể trồng nho được nhưng độ ẩm cao nên không thích hợp lắm. Vùng Ninh Thuận với khí hậu khô, nhiều nắng tương đối thích hợp cho sự sinh trưởng phát triển của cây nho, là vùng trồng nho tập trung chủ yếu của nước ta.

Về đất, cây nho có thể trồng ở nhiều loại đất, tuy vậy ưa thích nhất là đất cát nhẹ hoặc đất thịt pha cát, thoát nước tốt, độ pH từ 6,5 – 7. Tránh không trồng trên đất sét nặng, tiêu nước kém, bị mặn hoặc chua. Có thể nói cây nho là loại cây ăn quả chịu ảnh hưởng nhiều nhất của môi trường sinh sống, muốn trồng nho cần xem xét điều kiện khí hậu thời tiết và đặc điểm của đất.

2. Cách chọn giống cây nho

Ở phía Nam nước ta, một số giống nho đã được trồng phổ biến như giống nho đỏ Cardinal, nho tím Ribier. Ngoài ra có một số giống mới nhập từ Thái Lan, Mỹ, Ôxtrâylia có triển vọng như các giống White Malaga, Black Queen, Redstar, Rubi Red, Ramsey. Nho được nhân giống bằng các phương pháp giâm cành, chiết và ghép.

Giâm cành là phương pháp dễ làm và phổ biến nhất. Chọn cành nho có tuổi từ 4 – 8 tháng, đường kính 0,7 – 0,8cm (cỡ cây bút chì), cắt đoạn dài 20 – 30cm, có 3 – 4 mắt. Đánh dấu phía gốc và phía ngọn, đem giâm trong cát, mùn cưa, tro trấu. Khi mô sẹo mặt cắt hình thành và bắt đầu bật mắt thì giâm trong bầu nilon có chứa hỗn hợp đất, cát và phân hữu cơ ủ hoai. Hom giâm xong cần che mát và tưới nước giữ ẩm. Sau khoảng 30 – 40 ngày cây cứng cáp có thể trồng được. Để hom mau ra rễ trước khi giâm có thể nhúng vào dung dịch NAA 100 ppm. Cũng có thể cắm trực tiếp 3 – 4 hom vào hố trồng, sau đó để lại một cây khỏe.

Chiết cành thì chọn cành to hơn, đường kính khoảng 0,8 – 1,0cm, được khoảng 2 – 3 tháng tuổi. Cách làm như với các cây ăn quả khác. Sau khoảng 3 – 4 tháng thì ra rễ. Phương pháp này chỉ áp dụng để trồng dặm và trồng diện tích nhỏ.

Ghép cây nho là phương pháp được nhiều nước áp dụng, ở nước ta hầu như chưa làm. Mục đích chính là lợi dụng những đặc tính tốt của gốc ghép, đặc biệt là khả năng kháng rầy Phylloxera. Có hai cách ghép thường áp dụng là ghép mắt và ghép nêm cành.

3. Kỹ thuật trồng cây nho

Thời vụ: Có hai thời vụ trồng tốt là cuối mùa mưa (tháng 12) và đầu mùa mưa (tháng 5 6) vì trồng vào các thời gian này cây con không bị khô hạn cũng không bị úng nước, bộ rễ phát triển nhanh. –

Chuẩn bị đất trồng: Đất trước khi trồng cần cày sâu, nhặt sạch cỏ. Đào hố kích thước mỗi chiều 0,9 – 1,2m, đất tốt đào hố nhỏ, đất xấu đào hố lớn. Có thể đào thành đường hầm rộng 0,9m, sâu 0,9m, chiều dài hầm tùy kích thước vườn. Vườn thấp nên làm mô đất cao lên liếp cao, giữa các liếp là rãnh tưới và tiêu nước.

Bón lót cho mỗi hố 70 – 100kg phân hữu cơ hoại +1,0 – 1,5kg super lân, trộn đều với đất mặt và cát vừa đủ lấp đầy tới miệng hố.

Khoảng cách trồng nho: Khoảng cách trồng thay đổi theo giống nho và phương pháp tạo hình. Với các giống nho và kiểu tạo hình theo hệ thống giàn lưới qua đầu như ở nước ta hiện nay nên áp dụng khoảng cách hàng 3 – 4m, cách cây 1,5 – 2,0m, mật độ khoảng 1.500 cây/ha. Ở các nước khác, tạo hình theo kiểu lưới chữ T hoặc hình cây đơn thì khoảng cách hẹp hơn, chỉ khoảng 1 – 2m, mật độ cây rất cao, tới 4.000 – 5.000 cây/ha.

Trồng cây nho con: Trồng cây vào giữa hố và tưới nước đầy đủ. Đắp đất thành bồn cao để khi tưới gốc cây không đọng nước. Cắm cành lá che mát cho cây mới trồng. Chỉ nên để mỗi hốc một cây. –

Làm giàn: Nho là cây leo nên nhất thiết phải làm giàn. Có nhiều kiểu giàn, trong đó kiểu giàn lưới qua đầu hiện phổ biến ở nước ta. Thường dùng cột xi măng cao 2,0 – 2,5m, trên căng dây kẽm ngang dọc cách nhau khoảng 0,3m. Kiểu giàn lưới qua đầu năng suất cao, song nhược điểm là khó cắt tỉa tạo hình, vườn ít thông thoáng, dễ bị bệnh.

Kiểu giàn hình chữ T là các cột xi măng cốt sắt hình chữ T, cao 1,5 – 2,0m, căng dây kẽm lên trên nét ngang của chữ T để cho cành nho leo. Giàn kiểu này rất bền, thích hợp với vùng nhiệt đới nhưng đầu tư cao.

Hệ thống tạo hình dạng cây đơn (dạng đầu) là tạo hình theo phương pháp thẳng đứng. Để cây nho cao khoảng 0,9 – 1,2m thì bấm ngọn, cho ra 4 – 5 tay xung quanh ngọn. Qua 3 4 lần cắt, để lại những đoạn cành ngắn 2 – 3 đốt sẽ được một số cành nhất định để cho quả hằng năm. Mỗi cây cắm một cọc tre khi mới trồng, khi cây lớn vững chắc không cần cọc đỡ nữa. Cách tạo hình này thường thấy ở vùng California (Mỹ) và các nước châu Âu, chủ yếu với các giống nho làm rượu. Phương pháp này có ưu điểm là đơn giản, chi phí thấp, có thể trồng dày để tăng sản lượng, dễ chăm sóc, vườn nho thoáng và ít sâu bệnh. Nhược điểm là phải đốn đau hằng năm làm giảm sức phát triển của cây, quả dễ bị thối do mật độ dày.

4. Cách chăm sóc cây nho

Cắm cọc, nhặt cành nách: Khi cây nho cao 15 – 20cm thì cắm cọc tre dài 2 – 2,5m để đỡ cây. Khi cây bắt đầu có tua cuốn thì buộc dây vào cọc, nhặt bỏ các mầm nách và ngắt râu để tập trung dinh dưỡng nuôi cây.

Bấm ngọn: Với kiểu giàn lưới qua đầu như ở nước ta, có hai cách bấm ngọn. Để thân chính leo khỏi giàn khoảng 1m thì cắt sát mặt lưới để tạo cành từ các mầm ngủ. Cách bấm ngọn khác là khi cây nho cao khoảng 2m gần tới giàn thì bấm ngọn để tạo cành từ chồi nách. Từ các cành mầm ngủ hoặc cành nách này sẽ tạo nên một hệ thống giàn cành về sau.

Tạo hình: Cách tạo hình tùy theo kiểu giàn. Với kiểu giàn lưới qua đầu, sau khi bấm ngọn chính để 3 4 ngọn bên thành các tay chính. Khi tay chính dài 50 – 60cm thì ngắt ngọn, để 2 3 cành cấp hai. Tiếp tục như vậy đến cành cấp ba thì lấy quả vụ đầu.  Với các kiểu giàn khác cách tạo hình cũng giống như trên, chỉ khác là các cành cắt ngắn hơn để dáng cây thấp, gọn, phù hợp với kích thước của giàn.

Cắt cành: Cắt cành là công việc quan trọng trong nghề trồng nho. Vì cây nho ra hoa ở các cành non nên sau khi thu hoạch 1 – 2 tháng cắt bỏ các cành nhỏ, cành sâu bệnh, chỉ để lại các cành khung và cành quả mọc trên cành khung. Ở nước ta, trong điều kiện khí hậu nhiệt đới cây nho sinh trưởng, phát triển quanh năm. Tuy vậy, khi cắt cành cần tính toán sao cho cây nho không ra hoa và chín quả vào tháng có nhiệt độ cao hoặc mưa nhiều (ở Ninh Thuận là tháng 6 và tháng 10). Với cách cắt cành hiện nay ở Ninh Thuận, một năm cây nho có thể cho 2 3 vụ quả. Từ khi cắt cành đến khi thu hoạch chỉ khoảng 110 – 120 ngày. Có thể cắt cành ở 3 vụ. Vụ đông xuân (tháng 12 – 1) cho năng suất cao và màu quả đẹp. Vụ xuân hè cắt tháng 4 – 5 cũng cho năng suất khá cao nhưng màu quả thường không đẹp. Vụ thu đông cắt cành vào tháng 9 – 10, năng suất thấp do cây nho ra hoa gặp mưa lớn dễ bị bệnh. Kỹ thuật cắt cành ảnh hưởng rất lớn đến năng suất và chất lượng quả. Nguyên tắc cơ bản là đối với cành vượt khỏe và nho tơ thì cắt để lại cành dài hơn, còn đối với nho già thì cắt sâu hơn. Kinh nghiệm ở Ninh Thuận cho thấy, vị trí cắt tương đối dễ ra hoa với giống nho đỏ Cardinal và một số giống khác thường là từ mắt thứ 6 – 12. Vấn đề quan trọng là cần xác định được vị trí mầm ngủ sẽ trở thành ngọn mang hoa để định chỗ cắt thích hợp nhất. Nhờ sự tiến bộ của công nghệ sinh học, hiện nay người ta có thể dự đoán được năng suất vụ tới qua việc lấy mẫu xác định vị trí mầm hoa.

Bón phân: Kinh nghiệm thực tế ở Ninh Thuận, lượng phân bón cho tha trong một vụ gồm 20 – 30 tấn phân hữu cơ hoai + 500 – 600kg N + 300 – 400kg P2O5 + 200 – 300kg K2O.

Lượng phân trên trong một vụ nho nên chia bón 3 lần. Lần 1 trước khi cắt cành 15 – 20 ngày bón toàn bộ phân hữu cơ + 25% đạm + 70% lân, không bón kali. Lần 2 bón sau cắt cành đến khi có quả gồm 60% đạm + 20% lân + 40% kali. Lần 3 bón khi quả già gần chín gồm 15% đạm + 10% lân + 60% kali. Ngoài các nguyên tố NPK, cây nho rất cần canxi, magie và lưu huỳnh. Canxi được bổ sung bằng vôi bón khử chua, khoảng 200 – 500kg/ha khi bón lót. Sunfat magie bón 10 – 20kg/ha tùy loại đất. Dùng các phân đạm và kali dưới dạng sulfat thì ít bị thiếu lưu huỳnh.

Cách bón là xới đất quanh gốc, rải phân rồi lấp đất. Năm đầu bón gần gốc, các năm sau bón xa dần. Cũng nên phun thêm phân bón qua lá dưới các dạng NPK có thêm vi lượng. Đặc biệt phân có hàm lượng kali và kẽm cao phun giai đoạn 35 – 40 ngày sau cắt cành có tác dụng rất rõ. Phun chất kích thích GA khi hoa nở rộ tăng năng suất và phẩm chất nho.

Thu hoạch: Nho cũng như cam không chín thêm sau khi đã hái, vì vậy cần để chín đủ trên cây mới thu hoạch.

5. Phòng trừ sâu bệnh hại cây nho

Sâu xanh da láng (Spodoptera exigua): Sâu non ăn khuyết lá, phá hại chủ yếu trong mùa khô. Phun các thuốc vi sinh BT, V.BT và các thuốc hóa học Sherpa, Fastac, Polytrin, Selecron.

Rệp phấn (Planococcus citri): Rệp tập trung thành những đám bột trắng trên ngọn, lá và chùm quả. Dùng các thuốc Dragon, Supracide, Pyrinex.

Bọ trĩ (Thrips sp.): Bọ rất nhỏ, chích hút nhựa làm đọt chùn lại, lá vàng, hoa rụng. Phòng trừ bằng các thuốc Admire, Regent, Sherzol, Karate.

Nhện đỏ (Tetranychus sp.): Nhện rất nhỏ, màu hồng bám mặt dưới lá chích hút nhựa làm lá vàng, hoa rụng. Phòng trừ bằng các thuốc Nissorun, Danitol, Ortus.

Bệnh mốc sương (do nấm Plasmopara viticola): Bệnh tạo thành những mảng cháy màu nâu trên lá, ở vết bệnh mọc lên lớp mốc trắng. Phun trừ bằng các thuốc Mexyl-MZ, Ridomil gold, CurzateM8, các thuốc gốc Đồng.

Bệnh phấn trắng (do nấm Uncinula necator): Bệnh hại cả trên lá, cành và quả, tạo thành những đám mốc màu trắng xám, lá bị cháy, cành héo khô, quả cứng và nứt vỏ. Phòng trừ bằng các thuốc Bayfidan, Anvil, Topsin-M, Viben-C.

Bệnh thối cuống quả (do nấm Diplodia sp.): Bệnh tạo thành những vết màu nâu trên cuống chùm và cuống quả, làm quả bị héo và rụng. Phòng trừ bằng các thuốc gốc đồng, Anvil, Topsin-M.

Ngoài ra còn có bọ cánh cứng ăn lá, bệnh thán thư, bệnh gỉ sắt, bệnh sẹo quả.

This div height required for enabling the sticky sidebar
error: Content is protected !!
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :