Home / Trang Trại / Kỹ thuật trồng & chăm sóc rau muống trái vụ theo VietGAP

Kỹ thuật trồng & chăm sóc rau muống trái vụ theo VietGAP

/

Hướng dẫn kỹ thuật trồng rau muống trái vụ theo tiêu chuẩn VietGAP như cách chọn đất, nước, thời vụ gieo trồng, phòng tránh sâu bệnh gây hại.

kỹ thuật trồng rau muống trái vụ

1. Giới thiệu chung về cây rau muống

1.1. Nguồn gốc xuất xứ cây rau muống

Rau muống là một loài thực vật nhiệt đới bán thủy sinh thuộc họ bim bim (convolvulaceae) và là loại rau ăn lá. Nhiều tài liệu cho rằng, rau muống có nguồn gốc nhiệt đới châu Á, khu vực Nam và Đông Nam Á, nhiệt đới châu Phi, Trung Á, Nam Mỹ và châu Đại Dương. Tuy nhiên, phân bố tự nhiên chính xác của loài này hiện chưa rõ do được trồng phổ biến ở khắp các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới trên thế giới, nhưng chỉ ở Nam Á và Đông Nam Á rau muống mới được coi là một loại rau ăn lá quan trọng. Cây sinh trưởng quanh năm và xuất hiện thường xuyên tại các nước Đông Nam Á, Hồng Kông, Đài Loan và Nam Trung Quốc.

1.2. Giá trị kinh tế cây rau muống

Ở Việt Nam, diện tích trồng rau muống trong cả nước chiếm khoảng 1/9 tổng diện tích trồng rau. Với năng suất trung bình 151,7 tạ/ha, sản lượng đạt 1,3 triệu tấn/năm, chiếm 1/10 tổng sản lượng rau sản xuất của cả nước chứng tỏ nhu cầu sử dụng rau muống rất cao so với các loại rau khác. Rau muống được trồng ở hầu hết các tỉnh trong cả nước ta. Các tỉnh có diện tích trồng rau muống nhiều nhất tập trung ở các tỉnh phía Bắc và ở các thành phố lớn với hơn 2.000 ha/năm như Hà Nội, Bắc Giang, Phú Thọ, Thanh Hóa và các tỉnh phía Nam như Thành phố Hồ Chí Minh, Bình Định, Bạc Liêu, Cà Mau. Các tỉnh có diện tích trồng rau muống nhỏ nhất là Bắc Kạn, Kiên Giang, chỉ với 200-300 ha/năm.

Theo đông y, rau muống có vị ngọt, tính hơi lạnh (khi nấu chín thì lạnh giảm) đi vào các kinh tâm, can, tiểu trường, đại trường. Rau muống có công năng thanh nhiệt, lương huyết, chỉ huyết, thông đại tiểu tiện, lợi tiểu, giải độc khi cơ thể bị xâm nhập các chất độc của nấm độc, cá, thịt độc, khuẩn độc, hoặc độc chất do côn trùng, rắn, rết cắn.

Theo kết quả phân tích của y học hiện đại, trong 100g rau muống có: 78,2g nước, 85mg canxi, 31,5mg photpho, 20g vitamin C và một hàm lượng nhỏ protein, sắt, vitamin B2, beta carotene, axit lactic, đặc biệt trong giống rau muống đỏ chứa một chất giống như insulin nên đối với người mắc bệnh đái tháo đường ăn thường xuyên rau muống đỏ là rất tốt.

2. Yêu cầu môi trường phát triển của cây rau muống

2.1. Yêu cầu về nhiệt độ

Rau muống ưa thích khí hậu nóng ẩm, có khả năng chịu nóng, nhưng không chịu rét, ở nhiệt độ thấp cây rau muống sinh trưởng chậm, cằn cỗi, lá giòn, năng suất và chất lượng giảm, rau có vị chát. Nhiệt độ thích hợp cho cây khoảng 25-30°C.

2.2. Yêu cầu về ánh sáng

Rau muống là loại cây trồng của các nước nhiệt đới, cây ưa ánh sáng mạnh, đồng thời là cây phản ứng với độ dài chiếu sáng, trong điều kiện ánh sáng ngày ngắn cây ngừng sinh trưởng, ra hoa và kết hạt.

2.3. Yêu cầu về nước

Nước là yếu tố rất quan trọng đối với năng suất và chất lượng rau muống và nó yêu cầu nhiều nước trong suốt thời gian sinh trưởng. Nếu thiếu nước cây sinh trưởng cằn cỗi, lóng ngắn lá nhỏ dẫn đến năng suất và chất lượng giảm.

2.4. Yêu cầu về đất và dinh dưỡng

Rau muống có thể sinh trưởng trên nhiều loại đất. Nếu trồng rau muống cạn nên trồng trên đất thịt nhẹ, đất cát pha có tầng canh tác dày, nhiều mùn, độ pH là 6,5-6,8.

Trồng rau muống nước, rau muống bè nên chọn những ruộng, ao hồ có nguồn nước sạch, không bị ô nhiễm kim loại nặng, xa các khu công nghiệp, bệnh viện, nghĩa trang. Đặc biệt tránh xa nguồn nước thải của khu dân cư, hoặc nước từ các nhà máy chưa được xử lý.

Rau muống là loại cây trồng cho năng suất cao, thu hoạch nhiều lứa trong một vụ, vì thế chúng yêu cầu nhiều chất dinh dưỡng trong suốt quá trình sinh trưởng. Trong ba nguyên tố N, P, K, rau muống cần N (đạm) nhiều hơn cả, đạm là yếu tố chủ yếu làm tăng năng suất và chất lượng sản phẩm.

Kali (K) và photpho (P) tuy rau muống yêu cầu không nhiều, nhưng chúng góp phần cải thiện chất lượng rau và hạt giống.

3. Các biện pháp kỹ thuật trồng rau muống trái vụ

3.1. Cách chọn đất trồng rau muống

Chọn đất trồng rau muống có độ pH trung bình, giàu mùn, tầng canh tác dày. Tốt nhất là trên đất thịt nhẹ, cát pha.

3.2. Cách chọn giống rau muống

Khi trồng rau muống nên sử dụng các giống có năng suất cao, chất lượng tốt, thích hợp với sản xuất và tiêu thụ tại địa phương. Hiện nay, trên thị trường có bán hai loại hạt giống rau muống: giống thân tím và giống thân trắng. Tuy nhiên, hiện giống thân trắng vẫn được ưa chuộng hơn. Khi mua giống cần mua từ các công ty chuyên kinh doanh có uy tín.

Với các vùng chuyên trồng rau muống bằng thân, nên chọn các giống nổi tiếng như rau muống Linh Chiểu (Hà Nội), rau muống Đồ Sơn (Hải Phòng).

3.3. Thời vụ trồng rau muống trái vụ

Có thể trồng quanh năm đối với các tỉnh miền Nam; còn đối với các tỉnh phía Bắc và Bắc Trung Bộ nên trồng rau muống vào mùa hè từ tháng 3 đến tháng 8.

3.4. Cách trồng rau muống cạn

Trồng bằng bằng thân:

  • Đất cày bừa kỹ, nhỏ, sạch cỏ dại. Luống rộng 1,2-1,5 m, cao 15-20 cm.
  • Rạch hàng ngang theo chiều rộng luống khoảng cách hàng cách hàng là 15-20 cm.
  • Khoảng cách cây cách cây là 10-15 cm. Mỗi khóm trồng 2-3 ngọn.
  • Khi trồng chọn ngọn bánh tẻ, dài 20-25 cm, đặt hơi xiên, lấp đất sâu 3-4 đốt nén chặt và tưới nước. Chú ý: ngọn giống đem trồng phải tươi, sau khi trồng phải giữ ẩm thường xuyên cho rau muống.

Trồng rau muống bằng hạt:

  • Xử lý đất trước khi gieo trồng rau muống: đất trước khi gieo nên bón vôi khoảng 300kg/ha, vài ngày sau bón lót phân hóa học và phân hữu cơ, rải rơm hoặc cỏ mục trên liếp khoảng 1 tấn sau đó sử dụng chế phẩm trichoderma (10 kg/ha tưới đều trên mặt liếp trước khi gieo hạt và rải 10kg basudin 10 H/ha xung quanh luống để hạn chế kiến, sâu đất làm hại cây con).
  • Lên luống: luống rộng 1-1,2 m, dài 10-20 m, cao 15-20 cm trong mùa nắng và trong mùa mưa cần lên luống cao hơn khoảng 25-30 cm để thoát nước tốt không bị úng rễ.
  • Gieo hạt: trước khi gieo, hạt giống cần ngâm trong nước ấm theo tỷ lệ 2 sôi 3 lạnh, sau khoảng 60-90 phút vớt ra rổ cho ráo nước và ủ đậy nắp qua một đêm, trong quá trình ủ nên đảo một lần cho đều, sau đó hạt nảy mầm thì đem gieo.
  • Gieo hạt theo hàng ngang hoặc dọc luống, hàng cách hàng 20-25 cm.
  • Sau khi gieo hạt, nên phủ lớp rơm mỏng hoặc đậy lưới nilon để tránh nước mưa hoặc nước tưới làm văng hạt rau, đồng thời hạn chế cỏ dại và đất cát bắn lên lá. Lượng hạt giống là 80-100 kg/ha.

3.5. Cách trồng rau muống ruộng

Rau muống nước thường trồng ở ruộng trũng. Ruộng chia thành từng băng rộng 1,5-2,0 m. Rau muống trồng theo hàng cách nhau 20-25 cm. Trên hàng các khóm cách nhau 15cm. Mỗi khóm cấy 2-3 ngọn rau. Lượng ngọn rau giống cần cho 1 ha là 6.000-8.000 kg.

3.6. Bón phân và chăm sóc

Đối với rau muống trồng bằng thân: Bón lót cho 1ha rau muống trồng bằng thân là 15-20 tấn phân chuồng hoai mục kết hợp với 150-160kg N, 20-30 kg P2O5, 15-20 kg K2O. Bổ sung thêm phân tổng hợp NPK loại 16-16-8 với lượng 20-30 kg/ha.

 – Đối với rau muống gieo hạt

+ Bón lót: sau khi bón vôi khoảng 5-7 ngày thì tiến hành bón lót, bón 10 tấn phân hữu cơ ủ với nấm trichoderma + 200 kg phân tổng hợp NPK 1616-8. Trước và sau khi bón lót cần tưới nước cho đất ẩm, sau đó đậy màng phủ lại.

+ Bón thúc (cho 1 ha):

  • 7 ngày sau khi gieo tưới 10kg urê, liều lượng 20-30 g/20l nước.
  • 14 ngày sau khi gieo rải 10kg urê + 100kg phân tổng hợp NPK 16-16-8.
  • 20 ngày sau khi gieo tưới bổ sung phân cá (với lượng 5l/ha) hoặc các loại phân hữu cơ sinh học (agrodream, EM), liều lượng như hướng dẫn của nhà sản xuất, sau đó tưới bổ sung phân NPK loại 18:16:8, lượng 20-30 kg/ha, 1 tuần/lần cho đến khi kết thúc thu hoạch. 

Đối với rau muống ruộng: Khi gieo hạt mọc lên, cao 2-3 cm thì dùng đất nhỏ vun phủ gốc để giữ cho cây con khỏi đổ và ra rễ ở đốt trên, cho cây bám chắc vào đất, hút được nhiều chất dinh dưỡng. Khi cây có 4-5 lá thật thì tỉa để lại khoảng cách hàng cách hàng 10-15 cm, cây cách cây 10cm. Phân bón cho rau muống ruộng tương tự như rau muống cạn. Rau muống nước thường trồng ở ruộng trũng. Bón lót lượng phân và loại phân giống như đối với rau muống cạn. Ruộng chia thành từng băng rộng 1,5-2,0 m. Rau muống trồng theo hàng cách nhau 20-25 cm. Trên hàng các khóm cách nhau 15cm, mỗi khóm cấy 2-3 ngọn rau. Lượng ngọn rau giống cần cho 1 ha là 6.000-8.000 kg.

3.7. Phòng trừ sâu bệnh hại cây rau muống

– Dịch hại chính trên rau muống là: sâu khoang, rầy xám, nhện đỏ, sâu baba, ốc bươu vàng, bệnh gỉ trắng, đốm lá, bệnh vàng lá, thối nhũn. Áp dụng các biện pháp phòng trừ tổng hợp đối với dịch hại rau muống sẽ hiệu quả cao như:

– Vệ sinh đồng ruộng: bắt ốc, ngắt bỏ ổ trứng ốc, sâu khoang.

– Trong mùa mưa: rau muống hạt trồng cạn có thể trồng trong nhà lưới hoặc che phủ bạt nilon để tránh đất cát bám lên cây dễ nhiễm các loại sâu bệnh và bón phân cân đối để hạn chế ngăn ngừa bệnh hại rau muống có hiệu quả.

– Biện pháp hoá học: Khi sâu bệnh ở mật số cao có thể gây hại đến năng suất thì nên dùng thuốc bảo vệ thực vật như sau:

+ Sâu khoang (spodoptera litura), sâu xanh (helicoverpa armigera): dùng các loại thuốc ít độc như nhóm abamectin, các loại chế phẩm vi sinh: thuốc có nguồn gốc từ Bt như biocin, dipel; hoặc dùng thuốc thảo mộc như rotenone hoặc neem. Có thể dùng thuốc gốc cúc tổng hợp như karate, secsaigon.

+ Rầy xám (tettigoniella sp.): dùng butyl, trebon, actara, oshin và admire.

+ Nhện đỏ: dùng nissorun, comite.

+ Sâu baba: tanzania circumdata thường gây hại trên các ruộng rau muống bè. Phòng trừ bằng cách phải diệt được cả sâu non và sâu trưởng thành, có thể sử dụng các loại thuốc sherpa 20EC, regent 80WG, sumicidin 10EC.

+ Bệnh trên rau: có thể dùng monceren, ridomil MZ, Mexyl-MZ, coc 85, rovral, hạt vàng thio-M và carbenzim.

Lưu ý: khi dùng thuốc bảo vệ thực vật phải bảo đảm nguyên tắc “4 đúng” và bảo đảm thời gian cách ly. Ngoài ra, không dùng các loại thuốc cấm, nhớt cặn trên rau muống.

3.8. Thu hoạch rau muống trồng trái vụ

– Sau cấy 20-25 ngày hái vỡ lứa đầu đối với rau muống trồng bằng thân và 30-40 ngày đối với rau muống gieo hạt.

– Rau muống là loại rau lưu gốc nên sau khi thu hoạch chỉ nên để lại gốc 2-3 đốt. Nếu để lại nhiều đốt thì chồi nhiều nhưng nhỏ.

– Mỗi lần thu hái cách nhau 15-20 ngày, tùy thuộc vào điều kiện thời tiết.

This div height required for enabling the sticky sidebar
error: Content is protected !!
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :