Home / Trang Trại / 15 ký sinh trùng, côn trùng gây hại ong mật: đặc điểm & phòng trừ

15 ký sinh trùng, côn trùng gây hại ong mật: đặc điểm & phòng trừ

/

Khám phá thế giới bí ẩn của các loài ký sinh và công trùng gây hại trên ong mật. Tìm hiểu về đặc điểm của chúng và cách hiệu quả để bảo vệ sự tồn tại của ong mật. Hãy cùng Bomtech khám phá các biện pháp phòng trừ cần thiết

ký sinh trùng trên ong

1. Ve ký sinh hay chí lớn (Varroa Jacobsoni)

Họ Varroidae, chứa chấy ký sinh Varroa destructor, là một trong những mối đe dọa lớn đối với ong nuôi trên khắp thế giới. Dưới đây là một số điểm quan trọng liên quan đến mối quan hệ giữa Varroa destructor và ong châu Á Apis cerana:

  • Nguồn gốc từ ong châu Á Apis cerana: Varroa destructor có nguồn gốc từ ong châu Á Apis cerana, nhưng ảnh hưởng của nó đối với loài ong này rất ít. Mối quan hệ này có liên quan đến sự tiến hóa và sự phát triển của chấy Varroa trên ong Apis cerana.
  • Ký sinh trên nhộng ong đực và ong thợ: Chấy Varroa thường ký sinh trên nhộng ong đực của ong Apis cerana, và ít khi được thấy ký sinh trên nhộng ong thợ. Điều này liên quan đến vòng đời ngắn của ong thợ và sự tập tính tự dọn vệ sinh trong tổ của chúng. Ong thợ còn có khả năng cắn và tiêu diệt chấy Varroa để bảo vệ tổ.
  • Vòng đời ngắn của ong thợ và ấu trùng: Ong thợ có một vòng đời ngắn, và ấu trùng của chúng chỉ nằm trong lỗ tổ vít nắp trong khoảng 11 ngày. Điều này tạo ra một môi trường không thuận lợi cho sự phát triển của chấy Varroa, và chúng ít khi có cơ hội ký sinh trên nhộng ong thợ.
  • Hành vi tự vệ và tiêu diệt ve: Ong Apis cerana có tập tính tự vệ bằng cách cắn và tiêu diệt ve. Khi có nhiều ve ký sinh trên nhộng ong đực, đàn ong Apis cerana thường sẽ bỏ tổ bốc bay, để lại các ấu trùng có ve ký sinh. Điều này giúp giảm nguồn lây nhiễm ve và làm cho nguồn bệnh Varroa còn rất ít trong đàn.

2. Ve ký sinh hay chí nhỏ (Tropilaelaps clareae)

khi ong châu Âu (Apis mellifera) được du nhập vào các khu vực châu Á, ve Tropilaelaps đã chuyển sang ký sinh trên loài ong này, gây ra thiệt hại lớn hơn so với ve Varroa.

Sự khác biệt quan trọng giữa ve Tropilaelaps và ve Varroa bao gồm:

  • Mục tiêu ký sinh: Ve Varroa ký sinh trên cả ấu trùng và ong trưởng thành của ong châu Âu, trong khi ve Tropilaelaps chỉ ký sinh trên ấu trùng của loài ong này.
  • Ảnh hưởng đối với đàn ong: Vì ve Tropilaelaps chỉ ký sinh trên ấu trùng, nên ở các nước ôn đới nơi thời gian ong qua đông kéo dài, đàn ong không nuôi ấu trùng. Điều này khiến cho ve Tropilaelaps khó tồn tại và gây ra ít thiệt hại hơn. Trong khi đó, ve Varroa có khả năng gây hại cả cho ong trưởng thành và ấu trùng, nên nó có thể gây ra thiệt hại nghiêm trọng trong các đàn ong châu Âu.
  • Điều trị và kiểm soát: Vì ve Tropilaelaps chỉ ký sinh trên ấu trùng, việc kiểm soát nó có thể dễ dàng hơn bằng cách loại bỏ các tổ nơi ve này có thể nhiễm trùng. Tuy nhiên, việc điều trị và kiểm soát ve Varroa thường phức tạp hơn và đòi hỏi các biện pháp chặt chẽ hơn.

3. Ve Neocypholaelaps indica Evans

Khi tiến hành quan sát các đàn ong nội thuộc loài Apis cerana, thường chúng ta có thể thấy một tình trạng đặc biệt, đó là sự xuất hiện của một loài ve nhỏ màu vàng nhạt, thường xuyên bám vào phần lưng ngực của những con ong này. Có lúc, chúng quan sát được một số lượng lớn các con ve (khoảng từ 30 đến 60 con) gắn chặt trên một con ong, gây ra sự khó chịu và ngứa ngáy cho chúng. Để thoát khỏi tình trạng này, các con ong thường tạo ra cử động khá đặc biệt bằng cách lắc lưng và đập cánh để loại bỏ các con ve.

Loài ve gây ra hiện tượng này được gọi là Neocypholaelaps, một loại ve phấn. Chúng thường đậu sẵn trên một số loại hoa như bạch đàn và kiều mạch. Khi các con ong nội đến để thu thập mật hoa, các con ve Neocypholaelaps sẽ bám vào chúng và sau đó chuyển chỗ đến các bông hoa khác. Đáng chú ý, loại ve này không gây hại cho sức kháng của ong và cũng không làm tổn thương ấu trùng của chúng. Tuy nhiên, tình trạng bám đầy số lượng lớn trên một con ong có thể làm cho chúng tăng trọng lượng và gây ra tình trạng ngứa ngáy khó chịu.

4. Sâu ăn sáp (sâu phá bánh tổ)

Sâu ăn sáp, có hai loại chính: loại lớn Galleria mellonella và loại nhỏ Achroia griselle. Vòng đời của sâu ăn sáp bao gồm bốn giai đoạn: trứng, sâu non, nhộng, và trưởng thành.

Giai đoạn trưởng thành của sâu ăn sáp thuộc họ ngài đêm (Noctuidae) và có màu xám tro. Con cái của loài lớn có chiều dài khoảng 20mm, trong khi con đực dài khoảng 15mm. Sải cánh của chúng có chiều dài từ 30 đến 35mm. Tương tự, ở loài nhỏ, con cái có chiều dài 10mm, con đực 13mm, và sao cánh dài 23mm.

Sau khi nở một vài ngày, chúng tiến hành giao phối vào ban đêm và sau đó xâm nhập vào tổ ong qua cửa hoặc các khe hở để đặt trứng. Mỗi lần đẻ, chúng đặt từ 50 đến 100 trứng và kết dính chúng lại với nhau bằng lớp keo dính, khiến cho ong thợ không thể loại bỏ chúng. Một con cái có thể đẻ lên đến 500 trứng. Các ấu trùng mới nở ra có khả năng di chuyển nhanh và lan truyền khắp tổ. Sâu non ăn sáp và tạo ra các đường hầm bằng tơ ở giữa các bánh tổ. Các đường hầm có thể dài tới 15cm. Khi chúng lớn lên, sâu non thường tìm các khe hở hoặc chỗ hõm trong tổ để biến thành nhộng.

Vì Việt Nam nằm ở vùng nhiệt đới, vòng đời của sâu ăn sáp kéo dài từ 4 đến 5 tuần. Sâu non thường ưa thích các bánh tổ cũ, bởi chúng có màu sáp tối nên trong mùa thiếu thức ăn, chúng sẽ xâm nhập và làm hại các bánh tổ này, gây hại cho đàn ong.

Sự phá hủy do sâu ăn sáp gây ra bao gồm đào các đường hầm sâu ăn sáp, làm hỏng các lỗ tổ chứa phấn, mật và các lỗ có ấu trùng và nhộng, dẫn đến cái chết của chúng. Nhiều trường hợp, nhộng bị sâu ăn sáp xâm nhập, làm cho chúng mất đi màu sắc gọi là “bệnh nhộng trần”. Khi kiểm tra các nhộng, có thể thấy một số hạt màu đen dính vào phần bụng của chúng, đó chính là phân của sâu ăn sáp. Do tác động của sâu ăn sáp, các đàn ong có thể trở nên không ổn định và thậm chí bỏ tổ bốc bay.

Để phòng ngừa sâu ăn sáp, có một số biện pháp như:

  • Bảo đảm đàn ong luôn mạnh mẽ, quân phủ kín các cầu và cung cấp đủ thức ăn cho chúa đẻ đều đặn. Trong thời kỳ thiếu thức ăn, cần loại bỏ các cầu cũ, đặc biệt là các cầu đã lão hóa.
  • Thường xuyên làm vệ sinh đáy thùng để loại bỏ sáp vụn, lưỡi mèo, nắp vít và cạo kỹ các khe hở của thùng để tiêu diệt trứng của sâu ăn sáp.
  • Thu hẹp cửa tổ và kín chặt các khe hở của thùng bằng phân trâu, bò hoặc mẩu gỗ nhỏ.
  • Các cầu bánh tổ và sáp vụn cần được lấy ra và nấu sáp ngay, không nên để lưu trữ trong trại. Đối với sáp mới nấu, cần đóng gói kín bằng nilon hoặc polyethylene.
  • Đối với trường hợp muốn dự trữ cầu bánh tổ để sử dụng trong tương lai, có thể sử dụng các biện pháp bảo quản như xông bột lưu huỳnh, ethylene oxide, paradi clobenzen… với tỷ lệ 50g cho mỗi 1m3 không gian chứa cầu. Thùng chứa cầu cần được bảo quản kín đáo. Sau 15 – 30 ngày, cần thực hiện lại việc xông bột để diệt sâu ăn sáp trước khi sử dụng cầu.

5. Kiến

Tương tự như nhiều quốc gia nhiệt đới khác, kiến thường gây ra nhiều vấn đề cho người nuôi ong. Với số lượng đông đảo, chúng tấn công tổ ong, tiêu thụ ong chết, ong sống, nhộng, ấu trùng và cả mật ong. Khi kiến xuất hiện ít, chúng có thể làm cho đàn ong trở nên quấy rối mất kiểm soát hơn, khó để thực hiện công việc chăm sóc và quản lý ong. Khi kiến tấn công mạnh, chúng có thể làm cho các đàn ong nội thuộc loài Apis cerana và một số đàn ong ngoại thuộc loài A.mellifera trở nên yếu đuối và bỏ tổ bốc bay. Một số loại kiến thậm chí còn cạnh tranh với ong để tìm thức ăn, đặc biệt là mật hoa trên các loài hoa. Đôi khi chúng xâm nhập vào hives để ăn mật ong, và trong trường hợp này, chúng có thể cắn chết nhiều ong thợ. Kiến cũng có thể tấn công người nuôi ong khi họ di chuyển và thao tác trong trại ong.

Có một số biện pháp phòng chống kiến trong ngành nuôi ong:

  • Dọn sạch cỏ và cây bụi nhỏ trong khu vực trại ong và buộc giẻ tẩm dầu máy thải vào các chân cọc. Đặc biệt, nếu trời mưa, cần thường xuyên bôi lại dầu máy thải để duy trì tác dụng. Trong trường hợp có tổ kiến nhiều trong khu vực trại ong, hãy tìm và tiêu diệt chúng bằng nước sôi.
  • Nếu bạn quyết định sử dụng thuốc để diệt kiến, hãy chọn Chlordane hoặc Diazinon. Hãy chỉ sử dụng thuốc dạng bột hoặc bột ẩm vào thời điểm ong không ra ngoài để làm việc. Đồng thời, đảm bảo rằng bạn phải giữ khoảng cách ít nhất 20-30 cm giữa vùng bạn phun thuốc và thùng ong để đảm bảo sự an toàn cho ong.
  • Nếu bạn là một người nuôi ong ổn định với số lượng đàn ít, hãy xem xét làm các giá gỗ có 3 hoặc 4 chân để đặt thùng ong lên. Đặc biệt, đặt các chân của giá lên các bát nước có vài giọt dầu tây hoặc dầu máy để ngăn kiến tiếp cận hiệu quả.
  • Tìm các tổ kiến vống trên cây ăn quả hoặc cây gỗ và đốt chúng để tiêu diệt kiến.

6. Ong vò vẽ

Các loài ong vò vẽ thường sống thành đàn hoặc làm tổ riêng là một trong những kẻ thù mạnh mẽ gây hại cho ngành nuôi ong. Ong vò vẽ tấn công cả ong ngoại thuộc loài A.mellifera và ong nội thuộc loài A.cerana. Chúng tấn công và săn lùng ong thợ khi chúng đi làm việc trên hoa và khi ong bay vào tổ. Ong vò vẽ sử dụng hàm cứng của mình để cắn chết ong và mang chúng về tổ. Trong các đàn ong yếu, có thể có tới 20 – 30 con ong vò vẽ tấn công và cắn chết nhiều ong. Ở cửa tổ, chúng đem về cả ấu trùng, ong trưởng thành và mật ong để nuôi ấu trùng của mình. Khi bị tấn công mạnh bởi ong vò vẽ, một số đàn ong ngoại yếu sẽ bị tiêu diệt và làm bốc bay một số đàn ong nội. Ong nội thường có khả năng bảo vệ tốt hơn, chúng bay lấy mật theo đường zích zắc và thường ở trong các khu vực tối để tránh sự phát hiện của ong vò vẽ. Khi ong vò vẽ tấn công ở cửa tổ hoặc trong tổ, có thể có đến vài chục đến trăm ong thợ tập trung lại và vây quanh con ong vò vẽ tấn công, tạo thành một cụm. Nhiệt độ bên trong cụm ong này tăng lên đến 46 độ C, và con ong vò vẽ sẽ bị chết do nhiệt sau khoảng 20 phút (Ono và đồng nghiệp, 1987).

Các trại nuôi ong đặt ở vùng đồi, núi hoặc gần rừng thường bị tác động của ong vò vẽ nặng hơn so với trại ở đồng bằng. Ở Việt Nam, ong vò vẽ thường gây hại mạnh vào mùa hè và thu, từ tháng 7 đến tháng 10.

Các biện pháp phòng trừ ong vò vẽ bao gồm:

  • Sử dụng phương pháp thủ công như sử dụng vợt, thuốc, hoặc chổi làm từ cuống lá dừa để đánh chết từng con ong vò vẽ trước cửa tổ. Cách này hiệu quả trong việc kiểm soát ong vò vẽ.
  • Tìm kiếm tổ ong vò vẽ trên cây và các khu vực xung quanh trại ong hoặc tận dụng kinh nghiệm của người săn lùng tổ ong vò vẽ để xác định tổ của chúng. Cách này có thể bao gồm việc buộc sợi tóc có buộc túm bông nhỏ màu trắng hoặc buộc sợi rơm dài 15 – 20cm vào giữa bụng và ngực của ong vò vẽ, sau đó thả chúng ra. Ong vò vẽ sẽ mang các vật liệu này về tổ, và bạn có thể theo dõi chúng để tìm tổ.
  • Sử dụng bẫy bảo vệ bằng nước hoa quả đặt trong thùng không. Đặt các bảy bảo vệ có lưới hom ở cửa tổ để ong vò vẽ vào được nhưng không thể ra. Đây là một phương pháp hiệu quả để kiểm soát số lượng ong vò vẽ.
  • Sử dụng bảy độc bằng các chất độc như thịt bò hoặc cá. Bảy độc này là phương pháp tốt nhất để tiêu diệt ong vò vẽ, vì chúng sẽ mang về tổ và làm cho ong chúa và các ấu trùng bị chết.

Ngoài ra, cần lưu ý rằng ong đất (ong bạc trán) cũng là một kẻ thù mạnh và có tiềm ẩn nguy cơ đối với ong nội. Để đối phó với chúng, ong nội thường sử dụng rác bẩn có mùi hôi để trát xung quanh cửa tổ, ngăn chúng tiếp cận tổ ong.

7. Chuồn chuồn

Chuồn chuồn là côn trùng ăn thịt, chúng thường tấn công ong trong khi chúng đang bay. Chúng săn bắt cả ong thợ, ong đực và thậm chí cả ong chúa. Tác động tiêu biểu của chuồn chuồn thể hiện rõ nhất khi người nuôi ong chỉ có một vài đàn ong ở trong khu vực cách biệt. Do giai đoạn phát triển của chuồn chuồn thường xảy ra dưới nước, nên các vùng gần ao, đầm, hồ… thường có sự hiện diện của chuồn chuồn nhiều hơn. Chuồn chuồn thường xuất hiện từ tháng 5 đến tháng 8 ở các tỉnh phía Bắc và vào mùa mưa ở các tỉnh phía Nam.

Tác hại chính của chuồn chuồn là làm giảm số lượng ong thợ đi làm việc, đặc biệt là giảm tỷ lệ chúa giao phối. Tỷ lệ chúa giao phối thành công trung bình thường khoảng 70 – 80%, nhưng khi có nhiều chuồn chuồn, tỷ lệ này có thể giảm xuống chỉ còn 10 – 20%. Trong số các loại chuồn chuồn gây hại, có hai loại nổi bật nhất là chuồn chuồn cống (loại to) có màu đen và vàng, và chuồn chuồn ngô (loại nhỏ và đen).

Để phòng trừ chuồn chuồn, có một số biện pháp có thể áp dụng:

  • Sử dụng thuốc hoặc que tiêu diệt loại chuồn chuồn nhỏ.
  • Sử dụng nhựa mít để gắn vào que nhỏ, sau đó dính chuồn chuồn to khi chúng đậu trên cọc. Như vậy, bạn có thể kiểm soát sự hiện diện của chuồn chuồn trong khu vực nuôi ong.
  • Hạn chế tạo ra các đàn chúa mới và tránh thay đổi chúa vào mùa có nhiều chuồn chuồn. Điều này có thể giúp giảm khả năng tấn công của chuồn chuồn lên các đàn ong.

8. Ngài đầu lâu

Ngài đầu lâu Acherontia atropos thuộc họ ngài trời Sphingidae, được đặt tên như vậy do phần lưng ngực của nó có hình giống cái đầu lâu. Kích thước cơ thể của ngài đầu lâu khoảng 50mm, với sải cánh từ 120 đến 140mm. Loài này thường bay đến tổ ong và cố gắng chui vào tổ từ lúc chập tối đến khoảng 9-10 giờ tối. Chúng có thể tiếp cận tổ qua các khe hở hoặc cửa ra vào mở rộng để hút mật ong, và mỗi lần chúng hút được khoảng 5-10g mật ong.

Tác hại chính của ngài đầu lâu là gây ra âm thanh và vẫy cánh, làm cho đàn ong mất ổn định và thường trở nên dữ hơn. Ngài đầu lâu thường bị ong thợ đốt chết bên trong tổ. 

Để phòng trừ ngài đầu lâu gây hại tổ ong, bạn có thể áp dụng các biện pháp sau:

  • Bịt kín các khe hở trên thùng tổ để ngăn ngài đầu lâu có cơ hội tiếp cận tổ.
  • Thu hẹp cửa tổ, chỉ để cho ong có thể ra vào. Điều này giúp ngăn ngài đầu lâu tiếp cận tổ.

9. Ruồi ký sinh (Senotainia sp)

Ruồi ký sinh Senotainia, thuộc nhóm ruồi ăn thịt họ Sarcophagidae, thường xuất hiện vào tháng 7 – 8 ở các tỉnh vùng đồi núi, ví dụ như Mộc Châu (Sơn La). Ruồi ký sinh có kích thước gần bằng ruồi nhà, có màu tro xanh lá cây và có sọc trắng trên đầu. Chúng gây hại cho ong thông qua dòi của chúng.

Ruồi cái thường đậu trên nắp thùng ong và bay đuổi theo các ong thợ. Chúng đẻ một ấu trùng lên giữa đầu và ngực của ong. Sau khoảng 10 – 20 phút, dòi của ruồi ký sinh chui vào cơ ngực của ong và hút máu. 2 – 4 ngày sau, ong bị chết, và dòi rời khỏi ong xuống đất để hoá thành nhộng. Sau 7 – 12 ngày, dòi này sẽ trở thành ruồi trưởng thành.

Một con ruồi có thể đẻ nhiều trứng, gây ra sự mất mát nhiều ong thợ, làm giảm đàn ong.

Triệu chứng của sự tấn công của ruồi ký sinh có thể nhận biết qua việc gần thùng ong có một số ong bò và nhảy, bụng ong có dấu hiệu chướng to, và có thể thấy ấu trùng (dòi) trong hoặc ra khỏi ong. Cả ong A.mellifera và A.cerana đều bị ảnh hưởng.

Để phòng trừ ruồi ký sinh, bạn có thể áp dụng các biện pháp sau:

  • Xử lý nắp thùng ong bằng dịch nước tinh bột 1% chứa 0,5% clorofooc để ngăn ruồi ký sinh đẻ trứng trên nắp thùng.
  • Đốt cháy những ong bị chết để tiêu diệt dòi và ngăn tác động tiếp theo của ruồi ký sinh.

10. Chim ăn ong

Có một số loài chim ăn ong như chim xanh (Merops apiaster), chim én (Cypselus spp), và chim chèo lẻo (Dicirunus spp). Chúng thường bắt ong khi ong đang bay đi làm, đôi khi thậm chí bắt gần cửa tổ. Các trang trại ong có thể bị thiệt hại nặng khi đặt gần khu vực chim này xây tổ. Đôi khi, trong quá trình di cư, chúng có thể phát hiện trang trại ong và dừng lại để bắt ong làm thức ăn trong vài ngày. Khi chỉ có vài con chim, tác hại có thể không đáng kể vì chúng cũng bắt các loại côn trùng có hại khác như ong vò vẽ và chuồn chuồn. Tuy nhiên, khi có nhiều chim, tác động của chúng có thể rất nghiêm trọng, gây giảm đáng kể số lượng ong đi làm và tỷ lệ chúa giao phối thành công.

Để phòng trừ loài chim ăn ong, cần xem xét các biện pháp sau:

  • Cẩn trọng với việc tiêu diệt: Loài chim này không chỉ ăn ong mà còn săn mồi các loại côn trùng có hại khác, nên cần thận trọng khi sử dụng các biện pháp tiêu diệt chúng bằng súng hơi, lưới hoặc bẫy.
  • Di chuyển trại ong: Khi số lượng chim ăn ong quá nhiều và gây tác động nghiêm trọng, biện pháp tốt nhất có thể là di chuyển trại ong đến một địa điểm mới, xa khỏi khu vực mà các loài chim này thường sinh sống và săn mồi.

11. Cóc, nhái

Một số loài lưỡng thê như cóc, nhái, và cháo chuộc cũng có thể gây thiệt hại đáng kể cho đàn ong trong mùa vụ nhất định. Vào mùa mưa, cóc (Bufor virudus) và nhái thường xuất hiện trước cửa tổ ong.

Chúng ăn ong đậu ngoài cửa tổ, đặc biệt là vào những đêm trời nóng khi ong thường bò ra ngoài và đậu dưới đáy thùng. Một con cóc trong một đêm có thể ăn tới 100 con ong, làm giảm đáng kể số lượng ong đi làm. Chúng thường hoạt động vào ban đêm và sáng sớm, do đó, người nuôi ong thường không phát hiện sự tấn công của chúng. Một biểu hiện của tấn công của chúng là vỏ xác ong chết có màu đen do cóc tiết ra phân trước cửa tổ.

Để phòng trừ loài cóc này, bạn có thể thực hiện các biện pháp sau:

  • Kê thùng cao trên mặt đất 40cm: Điều này giúp ngăn chặn cóc từ việc bắt được ong bò ra ngoài cửa tổ.
  • Sử dụng đèn pin để thu hút cóc vào một hố và chôn: Ban đêm, đặc biệt trong những đêm mưa, bạn có thể sử dụng đèn pin để thu hút cóc và sau đó chôn chúng vào một hố. Thực hiện biện pháp này trong vài đêm liên tiếp để tiêu diệt cóc.

12. Một số kẻ thù hại ong khác

Ở nhiều nơi, người nuôi ong có thể gặp phải nhiều kẻ thù hại ong khác nhau như thằn lằn, thạch sùng, nhện và mối. Dưới đây là cách bạn có thể phòng trừ chúng:

  • Thằn lằn: Thằn lằn thường nằm trên cửa tổ để bắt ong khi chúng ra vào tổ sau khi đi làm. Để phòng trừ thằn lằn, hãy bịt kín các khe hở của thùng và mở cửa tổ hẹp chỉ đủ cho ong ra vào. Điều này sẽ ngăn chặn thằn lằn từ việc tiếp cận tổ.
  • Thạch sùng: Thạch sùng có thể chui vào bên trong thùng ong để bắt ong thợ đi làm về, gây thiệt hại cho đàn ong. Để phòng trừ thạch sùng, cần thường xuyên kiểm tra và làm sạch thùng ong. Nếu phát hiện thạch sùng, bạn nên loại bỏ chúng khỏi thùng.
  • Nhện: Nhện thường chăng tơ trước cửa tổ, và ong đi làm có thể mắc vào chúng và bị ăn thịt. Để phòng trừ nhện, hãy thường xuyên kiểm tra và dọn sạch cỏ trước thùng ong. Tiêu diệt nhện nếu cần thiết.
  • Mối: Nếu bị mối tấn công, bạn nên thay cọc và đổi vị trí thùng ong để tiêu diệt mối trong thùng. Hãy kiểm tra kỹ trạng thái của thùng và ong để xác định mối có mặt hay không và thực hiện biện pháp tiêu diệt mối một cách hiệu quả.
This div height required for enabling the sticky sidebar
error: Content is protected !!
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :