Home / Sức Khỏe / Ung thư dương vật: nguyên nhân, dấu hiệu, chẩn đoán, điều trị

Ung thư dương vật: nguyên nhân, dấu hiệu, chẩn đoán, điều trị

/

Ung thư dương vật xảy ra khi các tế bào ác tính trong dương vật phát triển ngoài tầm kiểm soát. Dù hiếm gặp, nhưng bạn nên khám bác sĩ nếu nhận thấy những thay đổi bất thường chẳng hạn như xuất hiện khối u hoặc đổi màu. Điều trị ở giai đoạn đầu có thể ngăn ung thư tiến triển, tránh lây lan sang các bộ phận khác của cơ thể sẽ khó điều trị hơn.

ung thư dương vật

Ung thư dương vật là gì?

Ung thư dương vật phát triển khi các tế bào ác tính trong dương vật phát triển ngoài tầm kiểm soát. Dương vật là một cơ quan sinh sản hình que cho phép con người bài tiết và quan hệ tình dục, có cấu tạo bao gồm gồm phần thân kéo dài từ bụng dưới đến quy đầu. Ung thư có thể hình thành ở bất cứ đâu trong dương vật, nhưng thường bắt đầu ở đầu hoặc bao quy đầu (thường xảy ra với những người chưa cắt bao quy đầu).

Phân loại ung thư dương vật

95% ung thư dương vật là ung thư biểu mô tế bào vảy (squamous cell carcinoma), hình thành ở phần trên cùng của lớp da được gọi là biểu mô. Các loại ung thư dương vật khác, ít phổ biến hơn, hình thành ở các loại mô khác nhau bao gồm:

  • Ung thư biểu mô tế bào đáy (basal cell carcinoma): Là một dạng ung thư dương vật phát triển chậm, thường bắt đầu ở lớp dưới cùng của biểu mô.
  • Ung thư hắc tố da (melanoma): Là ung thư bắt đầu trong các tế bào kiểm soát độ đậm hay nhạt của da, được gọi là tế bào hắc tố.
  • Sarcoma: Là dạng ung thư cực kỳ hiếm gặp, phát triển trong cơ hoặc mô liên kết.

Bệnh rất hiếm gặp ở Hoa Kỳ, chiếm chưa đến 1% trong số các bệnh nhân được chẩn đoán mắc ung thư. Tuy nhiên, ở những quốc gia khác như Châu Phi, Châu Á và Nam Mỹ, ung thư dương vật tỷ lệ chiếm hơn 10% số ca ở những người có cấu tạo cơ thể nam giới khi sinh (AMAB). Ung thư được chẩn đoán phổ biến nhất ở những người trên 55 tuổi, nhưng những người dưới 40 tuổi cũng có thể mắc bệnh này. Độ tuổi chẩn đoán trung bình là 60.

Các triệu chứng của ung thư dương vật

Không phải tất cả các bệnh ung thư đều gây ra những thay đổi có thể phát hiện sớm ngay lập tức, nhưng căn bệnh này thường khiến dương vật trông khác đi, cụ thể là phần da có thể bị đổi màu hoặc xuất hiện một một cục u. Các dấu hiệu và triệu chứng khác của ung thư dương vật bao gồm:

  • Một khối u hoặc vết loét không đau (có thể gây chảy máu).
  • Sưng tấy và kích ứng, đặc biệt là ở đầu dương vật (viêm quy đầu).
  • Da dày lên hoặc thay đổi màu da.
  • Tăng trưởng phẳng trông có màu nâu xanh.
  • Chất lỏng có mùi hôi bên dưới bao quy đầu của bạn.
  • Những vết sưng nhỏ, sờ vào thấy giòn rộp.
  • Phát ban.

Các tình trạng ít nghiêm trọng hơn như nhiễm trùng và phản ứng dị ứng cũng gây ra những triệu chứng này. Tốt hơn là bạn nên khám bác sĩ càng sớm càng tốt để kịp thời có phác đồ điều trị hiệu quả.

Nguyên nhân gây ung thư dương vật

Một tế bào khỏe mạnh trên da sẽ biến đổi thành tế bào ung thư. Các tế bào ung thư sẽ nhân lên ngoài tầm kiểm soát, tạo thành một khối u, lấn át các tế bào khỏe mạnh. Theo thời gian, các tế bào ung thư có thể lan sang các bộ phận khác trên cơ thể, làm hỏng các mô và cơ quan khỏe mạnh. Các nhà nghiên cứu không biết nguyên nhân gây ra sự thay đổi biến một tế bào khỏe mạnh thành tế bào ung thư, nhưng họ đã phát hiện ra một số yếu tố rủi ro bao gồm:

Tuổi tác

Yếu tố là nguy cơ đáng kể nhất đối với ung thư dương vật là tuổi tác. Khoảng 80% chẩn đoán ung thư dương vật ở Mỹ xảy ra ở những người từ 55 tuổi trở lên. Không cắt bao quy đầu khi còn nhỏ cũng có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Chứng hẹp bao quy đầu

Hẹp bao quy đầu thường gặp ở trẻ sơ sinh chưa cắt bao quy đầu nhưng hiếm gặp ở người lớn chưa cắt bao quy đầu. Đó là tình trạng khiến bao quy đầu bị bó chặt đến mức không thể rút nó lại để tiếp cận với phần đầu dương vật. Có thể tình trạng hẹp bao quy đầu kéo dài đến tuổi trưởng thành làm tăng nguy cơ nhiễm trùng và viêm bên dưới bao quy đầu.

HPV

Nhiều chủng virus u nhú ở người (HPV) là nguy cơ cao gây ung thư cổ tử cung cũng đã được tìm thấy ở những bệnh nhân mắc ung thư dương vật. HPV là một loại virus lây truyền qua đường tình dục (STI), mặc dù hiện diện trong hầu hết các trường hợp ung thư cổ tử cung, nhưng cũng xuất hiện ở khoảng một nửa số người bị ung thư dương vật.

HIV

Ung thư dương vật phổ biến hơn ở những người nhiễm HIV (virus gây suy giảm hệ thống miễn dịch). Các nhà nghiên cứu không chắc tại sao. Có thể chính những hành vi tình dục không an toàn hoặc quan hệ nhiều bạn tình cũng làm tăng nguy cơ nhiễm virus của một số người. Cũng có thể nhiễm HIV làm tăng nguy cơ các tế bào ung thư phát triển nhanh hơn, khi hệ miễn dịch bị suy yếu.

Hút thuốc lá

Hút thuốc lá, nhai thuốc lá hoặc sử dụng thuốc hít cũng là yếu tố làm tăng nguy cơ ung thư dương vật. Thuốc lá có thể làm chậm khả năng chống nhiễm trùng của cơ thể, làm hỏng các tế bào, gây ra những thay đổi dẫn đến ung thư.

Xử lý PUVA

PUVA hay còn được biết đến với tên gọi quang hóa trị liệu là phương pháp kết hợp một loại thuốc gọi là Psoralen (P) và tia cực tím A (UVA) để điều trị bệnh vẩy nến. Cơ thể tiếp xúc với tia bức xạ nhiều cũng có thể làm tăng nguy cơ ung thư dương vật.

Địa y xơ cứng

Lichen xơ hóa (lichen sclerosus – LS) là một chứng rối loạn viêm có thể khiến đầu dương vật hoặc bao quy đầu cảm thấy đau đớn, khó chịu hoặc ngứa. Nếu bị LS, bạn sẽ có nguy cơ mắc ung thư dương vật cao hơn, vì lichen sclerosus cũng có thể làm tăng nguy cơ nhiễm HPV.

Vệ sinh cá nhân kém

Không rửa dương vật thường xuyên hoặc kỹ lưỡng có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh smegma, một chất lỏng tích tụ từ cơ thể tiết ra một cách tự nhiên. Nếu chưa cắt bao quy đầu, smegma có thể tích tụ bên dưới bao quy đầu và trở nên dày, có mùi hôi. Các nhà nghiên cứu cho rằng smegma có đặc tính gây ung thư, nhưng thực tế không phải vậy. Có nhiều khả năng smegma dẫn đến kích ứng và viêm, từ đó làm tăng nguy cơ ung thư.

Ung thư dương vật có lây không?

Ung thư dương vật không lây nhiễm. Tuy nhiên, virus HPV, một trong những yếu tố nguy cơ gây bệnh lây truyền qua tiếp xúc da kề da (thường xuyên nhất) khi quan hệ tình dục không an toàn. HPV lây lan và tồn tại trong âm đạo, miệng và hậu môn.

Chẩn đoán ung thư dương vật như thế nào?

Các bác sĩ có thể thực hiện những xét nghiệm sau đây để xác định xem liệu bạn có bị ung thư dương vật hay không:

  • Khám sức khỏe và tiền sử bệnh: Bác sĩ sẽ kiểm tra những thay đổi bất thường trên da, chẳng hạn như khối u hoặc sự đổi màu trên dương vật. Họ cũng sẽ hỏi về các triệu chứng, thói quen và bệnh tật trước đây. Thông tin này có thể giúp xác định liệu những thay đổi này có khả năng do ung thư hay nguyên nhân phổ biến hơn như nhiễm trùng hoặc phản ứng dị ứng.
  • Sinh thiết: Đây là cách duy nhất để xác nhận chẩn đoán ung thư. Các bác sĩ sẽ lấy các tế bào hoặc mô trông đáng ngờ và gửi đến phòng thí nghiệm để phân tích dưới kính hiển các dấu hiệu ung thư.
  • Hình ảnh: Tùy thuộc tình trạng sức khỏe, bác sĩ có thể yêu cầu chụp CTMRI, siêu âm, chụp PET hoặc chụp X-quang ngực để xem mức độ lây lan của bệnh ung thư.

Các giai đoạn phát triển của ung thư dương vật là gì?

Ung thư chia thành các giai đoạn là để phân loại mức độ nghiêm trọng của bệnh, dựa trên kích thước của khối u và mức độ lây lan rộng tế bào ung thư khắp cơ thể. Các bác sĩ sẽ dựa vào những thông tin này sẽ định hướng các quyết định điều trị.

  • T (tumor – khối u): Cung cấp thông tin về khối u, bao gồm cả việc liệu các tế bào ung thư có hình thành khối u hay không và (nếu có) khối u đó đã phát triển với kích cỡ bao nhiêu trong dương vật.
  • N (lymph nodeshạch bạch huyết): Cung cấp thông tin về việc ung thư đã lan rộng đến các hạch bạch huyết hay chưa. Nếu có, bác sĩ có thể lưu ý những hạch bạch huyết nào bị ảnh hưởng nhất.
  • M (metastasize di căn): Cung cấp thông tin về việc ung thư đã lan đến các cơ quan khác trong cơ thể hay chưa. Nếu có, bác sĩ có thể sẽ quan tâm đến những cơ quan nào bị ảnh hưởng.

Các số theo sau các chữ cái (TNM) cung cấp thêm thông tin về khối u, hạch bạch huyết bị ảnh hưởng và liệu ung thư đã di căn hay chưa. Các số nằm trong khoảng từ 1 đến 4, với 1 nghĩa là ung thư ít lây lan hơn và 4 nghĩa là đã lây lan rất nhiều (di căn). Giai đoạn ung thư có thể rất phức tạp, nhưng nó truyền đạt thông tin quan trọng về mức độ nghiêm trọng của tình trạng bệnh. Bạn nên trao đổi với các bác sĩ về giai đoạn ung thư để biết phương pháp điều trị, kết quả có thể xảy ra cũng như tiên lượng bệnh.

Ung thư dương vật được điều trị như thế nào?

Phương pháp điều trị sẽ phụ thuộc vào kích thước của khối u, liệu nó có lan rộng hay không và khả năng ung thư sẽ quay trở lại (tái phát) sau khi điều trị. Điều trị có thể liên quan đến chuyên gia ung thư (bác sĩ chuyên khoa ung thư), chuyên gia về đường tiết niệu (bác sĩ tiết niệu) và chuyên gia về da (bác sĩ da liễu). Đối với bệnh ung thư ở giai đoạn đầu, bạn có thể được đề nghị một hoặc kết hợp các phương pháp điều trị sau:

  • Kem dưỡng da kháng khuẩn (medicated creams): Các loại thuốc phổ biến bao gồm fluorouracil và imiquimod.
  • Cắt bao quy đầu (circumcision): Nếu ung thư chỉ ở trên bao quy đầu thì có thể loại bỏ phần mô vùng đó.
  • Cắt bỏ bằng laser (laser ablation): Thủ thuật này sử dụng tia laser tạo ra nhiệt độ cực cao tiêu diệt khối u.
  • Liệu pháp áp lạnh (cryotherapy): Sử dụng nhiệt độ cực lạnh để tiêu diệt khối u.
  • Phẫu thuật Mohs (Mohs surgery): Bác sĩ phẫu thuật sẽ loại bỏ từng lớp da bị ung thư cho đến khi chạm đến mô khỏe mạnh bên dưới.
  • Phẫu thuật cắt bỏ (excision): Bác sĩ có thể cắt bỏ các tế bào ung thư hoặc khối u khỏi dương vật.
  • Xạ trị (radiation therapy): Sử dụng chùm tia năng lượng, như tia X, để tiêu diệt tế bào ung thư hoặc thu nhỏ khối u trước khi tiến hành phẫu thuật.

Đối với bệnh ung thư dương vật nặng hơn, bạn có thể phải:

  • Cắt bỏ dương vật (penectomy): Phẫu thuật cắt bỏ một phần hoặc toàn bộ dương vật. Đối với phẫu thuật cắt bỏ hoàn toàn, bác sĩ sẽ tạo một lỗ ở bụng hoặc da giữa hậu môn và bìu (đáy chậu) để người bệnh sau này có thể đi tiểu.
  • Cắt bỏ hạch bạch huyết (lymphadenectomy): Phẫu thuật loại bỏ các hạch bạch huyết (phổ biến nhất là ở vùng háng) nếu ung thư lan rộng ở đó.

11. Làm thế nào có thể giảm nguy cơ ung thư dương vật?

Để giảm nguy cơ ung thư dương vật, hãy xem xét những điều sau:

  • Cân nhắc lợi ích của việc cắt bao quy đầu: Cắt bao quy đầu ở trẻ sơ sinh làm giảm nguy cơ ung thư dương vật khi trưởng thành.
  • Điều trị bệnh hẹp bao quy đầu: Hẹp bao quy đầu ở người lớn không cắt bao quy đầu gây ra nhiều nguy cơ tiềm ẩn, từ nhiễm trùng đến vệ sinh kém.
  • Tiêm vaccin HPV: Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm (FDA) đã phê duyệt ba loại vaccin để ngăn ngừa virrus HPV gồm: Gardasil, Gardasil-9 và Cervarix. Tốt nhất, bạn nên tiêm vắc-xin trong độ tuổi từ 9 đến 26 hoặc trước khi có hoạt động tình dục. Nếu bạn trên 26 tuổi, hãy thảo luận với bác sĩ về những lợi ích của việc tiêm phòng.
  • Quan hệ tình dục an toàn hơn: Bao cao su không thể bảo vệ bạn hoàn toàn khỏi nhiễm trùng virus HPV. Tuy nhiên, sử dụng chúng đúng cách cũng như hạn chế số lượng bạn tình có thể làm giảm nguy cơ nhiễm virus HPV.
  • Bỏ hút thuốc lá: Từ bỏ thói quen này giúp giảm nguy cơ ung thư dương vật và nhiều loại bệnh khác.
  • Vệ sinh sạch sẽ: Đây là một phần quan trọng để có một dương vật khỏe mạnh. Làm sạch dương vật thường xuyên bằng xà phòng nhẹ và nước ấm có thể rửa sạch vi trùng gây viêm hoặc nhiễm trùng. Nếu chưa cắt bao quy đầu, hãy kéo bao quy đầu ra sau và vệ sinh đầu dương vật để tránh tích tụ smegma.

Tiên lượng của bệnh nhân mắc ung thư dương vật?

Cơ hội phục hồi và kế hoạch chăm sóc phụ thuộc vào những điều sau:

  • Giai đoạn ung thư.
  • Vị trí và kích thước của khối u.
  • Ung thư mới được chẩn đoán hay đã tái phát trở lại.

Phát hiện ung thư sớm đồng nghĩa với việc chữa khỏi dễ dàng hơn. Nếu muộn hơn có nghĩa là có nhiều khả năng tế bào ung thư lan ra ngoài dương vật và khó điều trị hơn rất nhiều.

Ung thư dương vật có gây tử vong không?

Ung thư dương vật có thể gây tử vong, đặc biệt nếu nó lan ra ngoài dương vật. Bạn có thể giảm nguy cơ bằng cách áp dụng các thói quen tốt, chẳng hạn như thực hành tình dục an toàn hơn và tránh xa các sản phẩm thuốc lá. Đồng thời, khám bác sĩ càng sớm càng tốt khi thấy có dấu hiệu về sự thay đổi ở dương vật của bạn, chẳng hạn như có khối u hoặc đổi màu.

Làm thể nào để chăm sóc bản thân khi mắc bệnh?

Nói chuyện với bác sĩ về giai đoạn bệnh ung thư và kế hoạch điều trị có thể ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống hàng ngày như thế nào. Với phương pháp điều trị ung thư bảo tồn mô dương vật, dương vật cuối cùng sẽ lành lại trông như cũ sau khi điều trị, hoặc rất giống như trước đây. Bạn vẫn có thể đi tiểu đứng, vẫn có thể cương cứng, quan hệ tình dục và đạt cực khoái. Nếu phẫu thuật cắt bỏ một phần hoặc toàn bộ dương vật có thể thay đổi thói quen đi tiểu và trải nghiệm tình dục.

Ung thư dương vật và điều trị ung thư dương vật có thể diễn ra theo nhiều cách khác nhau. Biết được những gì sẽ xảy ra có thể giúp bạn chuẩn bị cho các tình huống, dù cho là xấu nhất. Vậy nên, bạn hãy nói chuyện cởi mở với bác sĩ về bất kỳ câu hỏi nào.

Tôi nên hỏi bác sĩ những câu hỏi gì?

  • Ung thư của tôi đang ở giai đoạn nào?
  • Tôi được đề nghị thực hiện phương pháp điều trị nào?
  • Những lợi ích/nguy cơ tiềm tàng liên quan đến phương pháp điều trị này là gì?
  • Tôi nên mong đợi điều gì trong giai đoạn phục hồi?
  • Tôi nên thay đổi lối sống như thế nào sau khi điều trị?
  • Tôi sẽ cần gặp bác sĩ chuyên khoa nào để điều trị?
  • Khả năng bệnh ung thư sẽ quay trở lại sau khi điều trị là bao nhiêu phần trăm?

Ung thư dương vật phát triển khi các tế bào ác tính trong dương vật phát triển ngoài tầm kiểm soát. Nếu bạn nhận thấy những thay đổi ở dương vật, hãy lên lịch thăm khám ngay khi có thể. Thật dễ dàng trì hoãn cuộc hẹn, nhưng sự chậm trễ chỉ khiến ung thư có thời gian tiến triển nhanh hơn và lây lan rộng hơn. Phát hiện ung thư sớm sẽ giúp bạn có cơ hội điều trị ung thư hiệu quả hơn.

Nguồn:

  • Catalfamo CJ, Brown HE, Dennis LK. Evaluating the strength of association of human papillomavirus infection with penile carcinoma: a meta-analysis (https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35082241/) [published online ahead of print, 2022 Jan 25]. Sex Transm Dis. 2022;10.1097/OLQ.0000000000001606. Accessed 5/19/2022.
  • Coba G, Patel T. Penile Cancer: Managing sexual dysfunction and improving quality of life after therapy. (https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33420966/) Curr Urol Rep. 2021 Jan 9;22(2):8. Accessed 5/19/2022.
  • Marchioni M, Berardinelli F, De Nunzio C, et al. New insight in penile cancer. (https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30230297/) Minerva Urol Nefrol. 2018 Dec;70(6):559-569. Accessed 5/19/2022.
  • Morris BJ, Kennedy SE, Wodak AD, et al. Early infant male circumcision: Systematic review, risk-benefit analysis, and progress in policy. (https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5296634/) World J Clin Pediatr. 2017;6(1):89-102. Published 2017 Feb 8. Accessed 5/19/2022.
  • National Cancer Institute. Penile Cancer. (https://www.cancer.gov/types/penile) Accessed 5/19/2022.
This div height required for enabling the sticky sidebar
error: Content is protected !!
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :