Home / Sức Khỏe / Tuổi dậy thì ở bé gái: dấu hiệu thay đổi cơ thể, tính cách, nên làm gì

Tuổi dậy thì ở bé gái: dấu hiệu thay đổi cơ thể, tính cách, nên làm gì

/

Tìm hiểu tâm sinh lý tuổi dậy thì ở bé gái có đặc điểm gì, dấu hiệu nhận biết nhanh chóng, thay đổi cơ thể rõ nét và những việc nên làm để khỏe mạnh trong sinh hoạt.

tuổi dậy thì ở bé gái
tuổi dậy thì ở bé gái

Mùa nối mùa cứ vậy trôi đi, bất giác nghĩ lại thấy mình đã qua đi tuổi niên thiếu. Tuổi dậy thì ở nữ giới bắt đầu khi cơ thể phát triển và có những sự thay đổi. Bé gái sẽ phát triển vùng ngực và bắt đầu có kinh từ độ tuổi 11. Hoàn toàn bình thường khi tuổi dậy thì bắt đầu từ 8 đến 14 tuổi. Quá trình này có thể kéo dài đến 4 năm.

1. Tuổi dậy thì ở bé gái là gì?

Thời kỳ thiếu nữ là giai đoạn thay đổi nhạy cảm trong quá trình dậy thì ở nữ. Đây cũng là thời kỳ quan trọng nhất đánh dấu sự kiện lớn lên và trưởng thành. Trong thời gian này này, cơ quan sinh dục và chức năng giới tính của nữ giới đang được phát triển hoàn thiện, sức khỏe tinh thần và tâm lý cũng khác so với lúc còn ở độ tuổi thiếu nhi. Bảo vệ sức khoẻ thiếu nữ là điều vô cùng quan trọng, có tác dụng tích cực nhằm hạn chế sự lão hoá và kéo dài tuổi thọ, định hình tính cách và hoàn thiện tâm sinh lý về sau.

2. Tuổi dậy thì ở bé gái từ bao nhiêu đến bao nhiêu

Những cô bé dưới 10 tuổi phát triển giống như những chú nhóc con. Song con gái dậy thì ở độ tuổi nào? Thời gian tuổi dậy thì ở nữ giới sẽ có thân thể mềm mại, xinh đẹp hơn rất nhiều. Đặc trưng của trình tự phát triển diễn ra theo các cột mốc sau:

Từ 8-9 tuổi: Xương hông bắt đầu mở, vai bắt đầu tròn. Chia tay với tuổi nhi đồng, tử cung bắt đầu phát triển; xương chậu cũng đã có sự phát triển, mông tròn trịa hơn, thể hiện rõ những đường nét riêng của phái nữ.

Từ 10-11 tuổi: Ngực bắt đầu phát triển. Bắt đầu từ bên ngực trái, núm vú bắt đầu nhô ra, khi chạm vào sẽ cảm thấy hơi đau đau. Đó chính là dấu hiệu nổi bật của tuổi dậy thì đang phát triển, cơ thể phát triển nhanh và xương chậu to ra, xuất hiện lông âm đạo.

Từ 12-13 tuổi: Ngực bắt đầu nhô hẳn ra, đầu vú có màu nâu nhạt. Cơ quan sinh dục phát triển, lông nách bắt đầu mọc, có một số thiếu nữ đã bắt đầu xuất hiện kinh nguyệt, nhưng trứng rụng rất ít, chu kỳ kinh nguyệt chưa ổn định, chiều cao phát triển nhanh đến cao điểm.

Từ 14-15 tuổi: Đã có kinh nguyệt, rụng trứng, chu kỳ kinh nguyệt tương đối ổn định, xương chậu thay đổi rõ rệt, lông nách mọc dài. Một số thiếu nữ đã bắt đầu nổi mụn trứng cá, giọng nói cao và đanh hơn.

Từ 16-18 tuổi: Hai đầu ống xương khớp với nhau hơn, chiều cao tăng nhanh rồi có thể đột nhiên khựng lại, phát triển chậm dần và không tăng thêm nữa.

Sự phát dục của giới tính mang tính thời gian khá chặt chẽ. Nếu như ngực phát triển trước 8 tuổi và trước 9 tuổi đã có kinh nguyệt được coi là phát triển sớm. Nếu 18 tuổi, ngực vẫn chưa phát triển hoặc chưa có kinh nguyệt thì được coi là dậy thì muộn.

3. Những dấu hiệu xuất hiện ở tuổi dậy thì của bé gái

3.1. Sự thay đổi chiều cao

Bắt đầu bước vào tuổi thiếu nữ, chiều cao, cân nặng và vòng ngực của thiếu nữ sẽ phát triển và thay đổi rõ rệt. Thiếu nữ từ 12 tuổi  hàng năm chiều cao tăng từ 4 tới 6,28cm, có những trường hợp cá biệt tăng đến 10 tới 12cm. Sau tuổi dậy thì chiều cao cũng giảm chậm theo từng năm. Bước qua tuổi 18, chiều cao đã ngừng phát triển, tiếp đến thì xương sống sẽ tăng chậm và kéo dài.

3.2. Sự thay đổi trọng lượng cơ thể

Tốc độ tăng cân ở tuổi thiếu nữ là đỉnh điểm phát triển thứ hai. Sau 10 tuổi, các bé gái bắt đầu tăng cân. Thể tích nội tạng to ra, cơ bắp phát triển, xương đốt sống chắc chắn, lượng mỡ dự trữ nhiều hơn.

3.3. Cơ quan sinh dục phát triển

Đặc trưng của giới tính thứ nhất là chỉ hệ thống sinh thực khí có chứa chất nhầy, cô gái hoàn toàn có khả năng sinh sản. Hệ thống sinh thực khí của phụ nữ được chia thành hai phần.

Bộ phận bên ngoài: Phần lộ ra ở bên ngoài bộ phận sinh dục gồm huyết quản, thần kinh, tuần hoàn limpha và các thể tuyến. Những phần này được phát triển từ non nớt đến trưởng thành, phần ngoài sẽ lộ ra, lớp mỡ sẽ tích tụ dần, về sau sẽ mọc lông mềm, màu nâu nhạt. Sau vài năm, lông sẽ cứng, Xoăn và lan rộng ra xung quanh. Như vậy là đã phát triển xong thời kỳ trưởng thành. Cũng có những phụ nữ đã trưởng thành mà không mọc lông hoặc mọc rất ít.

Cơ quan sinh dục bên trong bao gồm:

  • Âm đạo: Đó là cơ quan nối tử cung với bộ phận sinh dục bên ngoài, phần trước thì giáp với bàng quang, sau giáp với trực tràng. Đó là cơ quan để thải kinh nguyệt, quan hệ sinh dục và là nơi để sinh con. Khi âm đạo ra máu lần đầu tiên là lần kinh nguyệt thứ nhất, độ dài bình quân của âm đạo là 7,5cm . Khi phát triển đến khi trưởng thành, độ dài của âm đạo là 9-12 cm, lúc đó niêm mạc âm đạo sẽ dày và xuất hiện những nếp nhăn ngang dọc. Trong âm đạo có dịch nhầy (thường gọi là huyết trắng) và sẽ chuyển từ tính kiềm sang tính axit.
  • Tử cung: Tử cung nằm giữa khoang xương hông, được chia thành thân tử cung và cổ tử cung. Trong tuổi dậy thì, tử cung thẳng hướng lên phía trước, độ dài tăng gấp 3-5 lần so với tuổi nhi đồng. Tỷ lệ tử cung và cổ tử cung từ 1:2 chuyển sang 2:1. Tử cung dần mở rộng, song song với quá trình đó thì cổ tử cung sẽ hẹp lại và chuyển thành hình bầu dục với cấu tạo trên rộng dưới chật. Vách tử cung chia làm ba lớp có chiều hướng ngoài vào trong, gồm thanh mạc, lớp cơ và nội mạc (màng bên trong). Ở độ tuổi thiếu nữ, lớp cơ của tử cung cũng dần phát triển dày lên. Lớp màng bên trong tử cung sẽ phát sinh thay đổi giới tính theo chu kỳ. Do ảnh hưởng của hoóc môn buồng trứng, những lớp màng đã tăng trưởng sẽ bị tróc và ra máu mỗi tháng một lần. Đó là lý do xuất hiện của kinh nguyệt.
  • Buồng trứng: Đây là cơ quan sinh dục quan trọng trong cơ thể người phụ nữ. Buồng trứng được treo hai bên thành vòi dẫn trứng và được chia thành chất bì và chất tủy. Một mặt, buồng trứng có chức năng tiết dịch hormon nữ và hormon sinh dục duy trì cân bằng chất dịch trong cơ quan sinh dục của phụ nữ; mặt khác, hàng tháng, buồng trứng còn sản sinh một lượng trưng nhất định. Qua tuổi dậy thì, buồng trứng phát triển to ra và các phần bên trong của buồng trứng cũng có thay đổi về chất. Khi ấy thì buồng trứng sẽ dài từ 2-3cm, nặng khoảng 3-4g. 

3.4. Đặc trưng giới tính riêng biệt

Tuổi dậy thì ở nữ thể hiện các đặc trưng rõ rệt về hình dáng và diện mạo. Ví dụ giọng nói của phụ nữ sẽ cao hơn đàn ông, yết hầu nhỏ, ngực thì ngày càng căng tròn và nhô ra, trong vòng 4 năm bộ ngực sẽ phát triển hoàn thiện.

Thiếu nữ vào tuổi thanh xuân sẽ có những thay đổi đáng kể. Trong đó, mô ngực dưới phát triển, đó là sự khởi động để tuổi dậy thì phát triển.

Khâu não là phần quan trọng nhất, bé gái từ độ tuổi 11-12, khâu não bắt đầu hoạt động, tiết ra hợp chất hữu cơ giải phóng hormon, có tác dụng tới tuyến yên. Tuyến yên nằm ở phần cuối não, trong đó chứa khoảng 0,5gr tuyến nội tiết. Sau khi tuyến này nhận được lệnh của khâu não thì bắt đầu tiết ra nhiều loại hormon (hormon hướng sinh dục, hormon tuyến giáp trạng,…). Vậy là tuổi dậy thì ở nữ giới đã bắt đầu.

Hormon sinh trưởng do tuyến yên tiết ra sẽ có tác dụng trực tiếp tới toàn bộ tổ chức tế bào của cơ thể, làm cho tế bào lớn lên và tăng nhiều, hormon hướng thân có tác dụng đặc biệt thúc đẩy xương và sụn phát triển để hệ thống xương trong cơ thể phát triển chắc chắn, tăng chiều cao. hormon tuyến giáp trạng làm cho tuyến giáp trạng lớn và tiết ra tuyến giáp trạng, tuyến giáp trạng thúc đẩy sự trao đổi vật chất trong cơ thể con người.

Hormon phát triển giới tính có tác dụng kích thích buồng trứng của thiếu nữ phát dục, trứng sinh trưởng, trứng trưởng thành, trứng rụng, và thúc đẩy hormon estrogen. Từ đó, thúc đẩy đặc trưng thứ hai của người thiếu nữ hình thành và phát triển, hoàn thiện cơ quan sinh dục, duy trì chu kỳ kinh nguyệt và sự lặp lại của nó.

Qua đó cho thấy, sự phát dục của cơ thể thiếu nữ trong thời gian dậy thì và sự phát triển trưởng thành của giới tính là một quá trình sinh lý rất phức tạp. Tuyển sinh dục đã điều khiển trực tiếp sự phát triển của cơ quan sinh dục và sự xuất hiện của đặc trưng thứ hai của người thiếu nữ. Nó đã trở thành một hệ thống điều khiển theo kiểu trục bánh xe do tuyến sinh dục tuyến yên của khâu não dưới làm chính, quản lý cá sự phát dục của thiếu nữ.

3.5. Kinh nguyệt

Kinh nguyệt lần đầu tiên là tín hiệu cho thấy thiếu nữ đang dần dần trưởng thành. Lần kinh nguyệt đầu tiên đến sớm hay muộn đều chịu ảnh hưởng của những yếu tố sau đây

Yếu tố dinh dưỡng: Những người được cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng, thể chất khỏe mạnh, lần kinh nguyệt đầu tiên sẽ tương đối sớm hoặc muộn.

Yếu tố di truyền: Ví dụ như mối quan hệ với mẹ, chị hoặc em gái. Trong cùng một hoàn cảnh, độ tuổi ra lần kinh nguyệt đầu tiên sẽ tương đối gần nhau giữa hai chị em ruột, nhất là chị em sinh đôi.

Yếu tố bệnh tật: Những người mắc bệnh mãn tính như lao, thận, tim, đái đường thì lần kinh nguyệt đầu tiên sẽ đến tương đối muộn.

Các yếu tố khác: Khu vực, độ tuổi thấy kinh nguyệt lần đầu tiên của các thiếu nữ thành phố sẽ sớm hơn những cô gái nông thôn. Gần một thế kỷ nay, độ tuổi kinh nguyệt lần đầu tiên đã có xu thế xuất hiện sớm hơn.

Tính từ ngày âm đạo xuất huyết (ngày bắt đầu chu kỳ kinh nguyệt). Số ngày cách nhau giữa ngày đầu tiên của hai lần kinh nguyệt gọi là chu kỳ kinh nguyệt (khoảng 28-30 ngày). Chu kỳ kinh nguyệt phụ thuộc vào mỗi người, và có quy luật nhất định. Người có chu kỳ ngắn nhất là 20 ngày, người có chu kỳ dài nhất là 45 ngày. Kinh nguyệt bình thường kéo dài từ 3-7 ngày, chủ yếu là từ 3-5 ngày. Lượng máu ra nhiều chủ yếu vào ngày thứ 2 hoặc thứ 3. Kinh nguyệt có màu đỏ sẫm, không đông.

3.6. Sự thay đổi của bộ ngực thiếu nữ

Trong giai đoạn tuổi dậy thì ở nữ, bộ ngực thường phát dục vào lúc 10 tuổi, các thiếu nữ có bộ ngực phát triển sớm hơn lần kinh thứ nhất từ 2-3 năm. Bộ ngực phát triển là tín hiệu cho thấy thiếu nữ bắt đầu tuổi dậy thì.

Sau khi bước vào thời kỳ dậy thì, tác dụng của hormon nữ tính và hormone thai thúc đẩy hình thành chức năng, hình dáng vốn có của bộ ngực thiếu nữ. Bộ ngực phát dục cần phải trải qua một quãng thời gian và trình tự nhất định, có thể chia theo những giai đoạn sau:

Trước 10 tuổi: Chưa bước vào tuổi dậy thì, núm vú hơi nhô lên, bộ ngực của con gái và con trai trong thời kỳ này giống nhau.

Từ 10-11 tuổi: Bộ ngực bắt đầu nhô lên, xuất hiện vùng ngực.

Từ 12-13 tuổi: Toàn bộ tuyến của bộ ngực, khuôn ngực phát triển và bắt đầu nhô lên.

Từ 13-14 tuổi: Các tuyến ở ngực phát dục hơn nữa, bộ ngực nhô cao hẳn lên ở phần trước.

Từ 15-16 tuổi: Núm vú to và nhô hẳn ra, bộ ngực đã phát triển hoàn thiện với những đường nét tròn trịa, rõ ràng. Lúc này bộ ngực đã làm tăng nét đẹp cho cơ thể thiếu nữ.

Tuổi dậy thì ở nữ phát triển hoàn thiện là lúc bộ ngực có hình bán cầu hoặc hình tròn dẹt, khi tinh thần căng thẳng bộ ngực cũng có đàn hồi. Hai bên trái phải tuy không như nhau, nhưng chúng đối xứng với nhau.

Ngực to hay nhỏ, phát triển sớm hay muộn,… đều không có tiêu chuẩn tuyệt đối. Bộ ngực phát triển chịu ảnh hưởng của chủng tộc, gen di truyền, khu vực địa lý có liên quan mật thiết tới sức khỏe, thể trạng gầy hay béo, tình trạng dinh dưỡng,…

Ví dụ ở giai đoạn dậy thì, nếu thiếu nữ có thân hình gầy gò thì bộ ngực bé và phẳng, thân hình béo tốt thì ngực sẽ đầy đặn hơn. Một số thiếu nữ phát triển ngực tương đối muộn, khoảng 13-14 tuổi. Một số thiếu nữ thì ngực phát triển từ khi 9 tuổi. Đó là những hiện tượng bình thường.

Trước 8 tuổi, nếu có bộ ngực phát triển, thì cô gái đó phát triển khá sớm, cần phải chú ý xem các bộ phận khác có trưởng thành quá sớm hay không (như kinh nguyệt và lông nách). Nếu đến 16-18 tuổi mà ngực vẫn chưa phát triển, thì cô gái đó phát triển quá muộn. Khi có những tình trạng như vậy, bạn cần đến bác sĩ để tìm hiểu nguyên nhân.

4. Tuổi dậy thì nên làm gì để duy trì sự phát triển tự nhiên

4.1. Tư thế

Trong cuộc sống hàng ngày, các tư thế, đặc biệt là tư thế đứng, đi, ngồi, nằm,… đều phải phù hợp với yêu cầu của sức khỏe và vẻ đẹp, phải “ngồi thẳng, đi nghiêm, đứng thả lỏng và ngủ như hình cái cung”. Đi đứng, ngồi, nghỉ đều cần phải ngẩng đầu, nhìn thẳng, vai xuôi, ngực nõn, thẳng lưng. Nếu muốn có dáng người hoàn chỉnh, thì hai tay bạn phải xuôi tự nhiên, thót bụng, xuôi vai, thu hông và thẳng lưng. Bạn nên ngủ nghiêng, ngửa hai tay xuôi tự nhiên, không nên nằm sấp, tránh chèn ngực, hạn chế tất cả những ảnh hưởng bất lợi đến sự phát triển của bộ ngực.

4.2. Không nên bỏ ngực

Bỏ ngực sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của bộ ngực và ảnh hưởng đến cá vẻ đẹp của bộ ngực. Khi bộ ngực phát triển gần trường thành, các bạn thiếu nữ nên mặc áo lót. Không nên mặc áo lót quá chật hay quá lỏng, khi ngủ nên cởi áo lót, nhằm tránh ảnh hưởng đến hô hấp.

4.3. Tránh để tổn thương và giữ bộ ngực sạch sẽ

Bình thường, các thiếu nữ cần phải giữ bộ ngực của mình, tránh va chạm vào ngực. Chú ý vệ sinh bộ ngực, thường xuyên tắm rửa sạch sẽ. Nếu thấy bộ ngực có hiện tượng lạ, bạn nên đến bác sĩ khám ngay, tránh để bệnh tình nặng thêm.

4.4. Tăng cường các chất dinh dưỡng

Thiếu nữ không nên ăn kiêng một cách mù quáng, bạn nên bồi bổ cơ thể mình những thức ăn như cá, thịt và đậu… nhằm tăng cường lượng chất béo lành mạnh.

4.5. Tăng cường luyện tập thể thao

Trong giai đoạn dậy thì, thiếu nữ nên tham gia luyện tập thể dục thích hợp, đặc biệt là tăng cường các bài luyện tập cơ ngực, nhằm giúp cho bộ ngực phát triển cân đối và giàu nữ tính. Bạn nên thường xuyên đi bơi, nhằm làm cho cơ ngực phát triển đồng đều, có tính đàn hồi và đẹp hơn.

Tóm lại, sự bắt đầu của tuổi dậy ở nữ bắt đầu khi não dưới phát ra thông tin gửi đến tuyến yên. Tuyến yên tác động tới tuyến sinh dục và hormon có liên quan. Hormon giống như chiếc chìa khóa mở ra cánh của tuổi dậy đem đến sự thay đổi kỳ diệu về sinh lý của người thiếu nữ.

* Thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo, bạn đọc được phép copy nếu để nguồn là đường dẫn (URL) của bài viết này ở đầu hoặc cuối trang web.

This div height required for enabling the sticky sidebar
error: Content is protected !!
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :