Home / Sức Khỏe / Phục hồi chức năng tim mạch: lợi ích, rủi ro, các bài tập luyện

Phục hồi chức năng tim mạch: lợi ích, rủi ro, các bài tập luyện

/

Phục hồi chức năng tim, hay còn được gọi là chương trình phục hồi tim mạch (cardiac rehabilitation), là một phần quan trọng trong quản lý và điều trị cho những người đã trải qua các sự kiện tim mạch như cơn đau tim hoặc phẫu thuật tim. Chương trình này thiết kế để cung cấp một kế hoạch toàn diện giúp bệnh nhân hồi phục và tái tạo lại sức khỏe tim mạch sau khi họ đã trải qua các biến cố tim mạch.

phục hồi chức năng tim mạch

Phục hồi chức năng tim là gì?

Phục hồi chức năng tim (cardiac rehab) đại diện cho một chương trình chăm sóc toàn diện mà bệnh nhân có thể thực hiện sau khi đã trải qua một ca phẫu thuật tim hoặc điều trị cho các vấn đề liên quan đến tim, như đau tim chẳng hạn. Mục tiêu của quá trình phục hồi chức năng tim là giúp bệnh nhân phục hồi sức khỏe tim một cách toàn diện và nhanh chóng.

Chương trình phục hồi chức năng tim thường được xây dựng dưới sự hướng dẫn của nhiều chuyên gia trong lĩnh vực y tế, bao gồm cả các chuyên gia về tập thể dục và dinh dưỡng. Thời gian thực hiện chương trình phục hồi thường kéo dài ít nhất ba tháng, nhưng có thể biến đổi tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe cụ thể của từng bệnh nhân. Điều quan trọng là phục hồi chức năng tim không phân biệt tuổi tác, giới tính hoặc mức độ nghiêm trọng của vấn đề tim, và nó có thể mang lại lợi ích cho tất cả những ai cần phục hồi sức khỏe tim của mình.

Các thành phần chính của phục hồi chức năng tim là gì?

Chương trình phục hồi chức năng tim kết hợp một loạt các yếu tố quan trọng để tối ưu hóa sức khỏe tim mạch và cải thiện chất lượng cuộc sống. Đây không chỉ là một quá trình y tế, mà còn là một hệ thống đa chiều giúp bệnh nhân đối phó với rủi ro tim mạch một cách toàn diện.

  • Luyện tập thể chất, bao gồm cả việc tạo ra một chế độ tập thể dục phù hợp với tình trạng sức khỏe của họ. Việc này giúp tăng cường sức mạnh cơ bắp, cải thiện tuần hoàn máu, và giảm nguy cơ các vấn đề tim mạch.
  • Đánh giá và theo dõi các yếu tố nguy cơ tim, như huyết áp, mức đường huyết, cholesterol, và thậm chí cả thói quen hút thuốc. Những thay đổi cần thiết trong lối sống và điều trị sẽ được áp dụng để kiểm soát và giảm thiểu những nguy cơ này.
  • Cung cấp thông tin và kiến thức về tình trạng tim mạch của họ. Điều này giúp họ hiểu rõ hơn về bệnh tình và quá trình phục hồi, từ đó tham gia tích cực vào việc quản lý sức khỏe cá nhân.
  • Tư vấn chế độ ăn uống và dinh dưỡng, giúp bệnh nhân duy trì cân nặng lý tưởng và tối ưu hóa sức khỏe tim mạch.
  • Hỗ trợ tinh thần, giúp bệnh nhân đối mặt với áp lực và lo âu trong quá trình phục hồi.

Các giai đoạn của phục hồi chức năng tim là gì?

Quá trình phục hồi chức năng tim có thể bắt đầu trước khi bệnh nhân xuất viện và kéo dài qua nhiều giai đoạn khác nhau. Cụ thể, các giai đoạn này bao gồm:

  • Giai đoạn 1: Nội trú – Bắt đầu ngay khi bệnh nhân đang ở trong bệnh viện. Tại đây, đội ngũ y tế sẽ giám sát và hướng dẫn quá trình phục hồi ban đầu.
  • Giai đoạn 2: Ngoại trú – Bắt đầu sau khi xuất viện, bệnh nhân sẽ tiếp tục quá trình phục hồi tại các cuộc hẹn và thực hiện các biện pháp tại nhà.
  • Giai đoạn 3: Tự thực hiện các bài tập và tự chi trả chi phí – Ở giai đoạn này, bệnh nhân sẽ tự quản lý và thực hiện các bài tập phục hồi tim cũng như các chi phí liên quan.

Giai đoạn đầu của quá trình phục hồi chức năng tim thường bắt đầu trong thời gian bạn ở trong bệnh viện. Tuy nhiên, không nhất thiết phải ở bệnh viện, nhiều trung tâm y tế khác cũng cung cấp các chương trình phục hồi chức năng tim để hỗ trợ bệnh nhân trong việc khôi phục sức khỏe tim mạch.

Những tình trạng nào được điều trị bằng phục hồi chức năng tim?

Phục hồi chức năng tim đóng vai trò vô cùng quan trọng đối với những bệnh nhân đã trải qua các vấn đề về tim và mạch máu, bao gồm những tình trạng sau đây:

  • Đau tim.
  • Suy tim.
  • Sử dụng thiết bị hỗ trợ tâm thất.
  • Đau thắt ngực ổn định.
  • Ghép tim hoặc ghép tim-phổi.
  • Sửa chữa hoặc thay thế van tim.
  • Thực hiện phẫu thuật ghép bắc cầu động mạch vành (CABG).
  • Điều trị nong mạch vành có hoặc không có stent.
  • Xử lý bệnh động mạch ngoại biên.

Chuẩn bị phục hồi chức năng tim như thế nào?

  • Trước khi thiết lập một chương trình phục hồi chức năng tim, nhân viên tại Trung tâm Phục hồi Chức năng Tim sẽ thực hiện một cuộc kiểm tra sức khỏe tổng quan và thu thập thông tin về tiền sử bệnh của bạn. Điều này đặc biệt quan trọng để xác định sự phù hợp của bạn cho chương trình phục hồi. Ngoài ra, họ cũng có thể yêu cầu bạn thực hiện một loạt xét nghiệm cơ bản, trong đó có:
  • Xét nghiệm hình ảnh tim, bao gồm siêu âm tim hoặc các xét nghiệm hình ảnh khác để đánh giá sự hoạt động và cấu trúc của tim.
  • Đo điện tâm đồ (EKG) ghi lại hoạt động điện của tim và có thể giúp xác định bất thường trong nhịp tim.
  • Xét nghiệm đường huyết và cholesterol đánh giá tình trạng sức khỏe tổng quan.
  • Kiểm tra mức độ căng thẳng.

Sau khi thu thập thông tin và hoàn thành các xét nghiệm, nhân viên phục hồi chức năng tim sẽ hợp tác với bạn và bác sĩ của bạn để:

  • Xem xét và đánh giá các yếu tố nguy cơ mắc bệnh tim và mạch máu.
  • Xây dựng kế hoạch điều trị.
  • Xác định các khu vực tập luyện mục tiêu thích hợp.
  • Đặt ra mục tiêu cho tim mạch, không chỉ trong giai đoạn tham gia chương trình mà còn trong tương lai để đảm bảo duy trì được sức khỏe tim mạch tốt.

Quá trình phục hồi chức năng tim diễn ra như thế nào?

Trong môi trường nhóm của phòng khám chuyên ngành y tế, những chuyên viên phục hồi chức năng tim đang tận tâm giám sát quá trình tập thể dục của bạn để đảm bảo bạn đạt được sự phục hồi tối ưu sau ca phẫu thuật tim. Khi bạn bắt đầu chương trình phục hồi, họ sẽ hướng dẫn bạn bằng cách bắt đầu từ những bài tập nhẹ và thích hợp cho tình trạng của bạn.

Theo thời gian, qua các buổi tập luyện liên tiếp, bạn sẽ trải qua sự gia tăng về tự tin và sức bền. Dần dần, theo sự đánh giá cẩn thận của chuyên viên phục hồi chức năng tim, bạn sẽ có thể tăng cường độ hoặc thời gian tập luyện dựa trên mức độ thể chất hiện tại và tiền sử bệnh cá nhân.

Các bài luyện tập sau khi thực hiện phục hồi chức năng tim?

Các bài tập phục hồi chức năng tim có thể biến đổi tùy thuộc vào cường độ và các yếu tố nguy cơ cá nhân. Việc lựa chọn loạt bài tập thích hợp là một phần quan trọng của quá trình phục hồi. Các bài tập thường bao gồm:

  • Các bài tập Aerobic nhẹ nhàng: Như đi bộ, đạp xe tại chỗ hoặc sử dụng máy tập hình elip hoặc máy bước. Những hoạt động này giúp cải thiện tuần hoàn máu, tăng sức chịu đựng của tim và làm giảm nguy cơ đột quỵ và bệnh tim.
  • Tăng cường cơ bắp: Các bài tập như nâng tạ tự do hoặc sử dụng máy cáp và dây kháng lực giúp tăng cường cơ bắp, cải thiện sức mạnh và giảm căng thẳng trên tim.

Ngoài việc thực hiện bài tập, quá trình phục hồi chức năng tim còn đòi hỏi những điều sau:

  • Chế độ ăn uống cân đối, giàu hạt, rau xanh và thức ăn ít cholesterol có thể giảm nguy cơ bệnh tim.
  • Học cách quản lý căng thẳng bằng các phương pháp như thiền, yoga hoặc tập thể dục nhẹ nhàng.
  • Duy trì cân nặng ở mức lý tưởng là quan trọng để giảm áp lực lên tim và hệ tuần hoàn.
  • Ngừng sử dụng là bước quan trọng trong quá trình phục hồi.
  • Duy trì dùng thuốc và tuân thủ lên kế hoạch theo toa của bác sĩ, bao gồm kiểm tra định kỳ huyết áp, mức cholesterol và lượng đường trong máu.

Những lợi ích của việc phục hồi chức năng tim là gì?

Theo các nghiên cứu trong lĩnh vực y tế, hoàn thành chương trình phục hồi chức năng tim không chỉ có thể cải thiện chất lượng cuộc sống mà còn kéo dài tuổi thọ lên tới 5 năm. Phục hồi chức năng tim mang lại nhiều lợi ích to lớn cho sức khỏe tim mạch và sự trải nghiệm hàng ngày của bệnh nhân. Dưới đây là một số điểm quan trọng cần xem xét:

  • Hỗ trợ hồi phục sau cơn đau tim và phẫu thuật tim, tăng cường sức kháng và đảm bảo sự phục hồi mạnh mẽ.
  • Khuyến khích vận động cơ thể, giúp làm cho các hoạt động hàng ngày dễ dàng hơn, cải thiện sự linh hoạt và sức bền.
  • Cải thiện chất lượng cuộc sống hàng ngày, từ khả năng thực hiện các hoạt động thường ngày đến tối ưu hóa sức khỏe tổng thể.
  • Kéo dài tuổi thọ lên tới 5 năm, đồng nghĩa với việc giảm nguy cơ tử vong do tim mạch đến 58%.
  • Kiểm soát tình trạng tâm thần như trầm cảm và lo âu thường xảy ra sau những biến cố về tim mạch.
  • Duy trì cân nặng lành mạnh và lối sống tốt cho tim, bao gồm chế độ ăn uống, ngừng sử dụng thuốc lá, và tăng cường hoạt động thể chất.
  • Giảm triệu chứng như đau ngực và khó thở, tạo điều kiện thuận lợi cho sự thoải mái của bệnh nhân.
  • Giảm nguy cơ đau tim và bệnh tim khác.

Phục hồi chức năng tim là một quá trình quan trọng giúp những người bị đau tim hoặc gặp các vấn đề về tim khác khôi phục sức khỏe và chất lượng cuộc sống của họ. Quá trình này bao gồm việc xây dựng một kế hoạch cá nhân hóa nhằm cải thiện sức khỏe thể chất một cách an toàn và quản lý các yếu tố nguy cơ liên quan đến bệnh tim.

Bị đau tim hoặc các vấn đề về tim có thể gây ra sự lo lắng và chán nản mạnh mẽ. Phục hồi chức năng tim nhấn mạnh tầm quan trọng của sức khỏe tâm thần trong quá trình này, đồng thời cung cấp sự hỗ trợ toàn diện cho mọi khía cạnh của quá trình phục hồi. Điều này giúp người bệnh không cảm thấy cô đơn trong hành trình đạt được mục tiêu về sức khỏe của họ.

Có nhiều nghiên cứu đã chứng minh rằng việc phục hồi chức năng tim có lợi ích đối với người bệnh theo nhiều cách khác nhau. Cụ thể, các nhà nghiên cứu đã phát hiện rằng quá trình này đã giúp giảm nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch lên tới 58%, tăng cường khả năng chống đỡ đau tim lên 30%, giảm nguy cơ đột quỵ đến 60%, và giảm triệu chứng trầm cảm đáng kể, lên đến 63%.

Những rủi ro hoặc biến chứng của phục hồi chức năng tim là gì?

Trong một số tình huống hiếm hoi, việc thực hiện tập thể dục trong quá trình phục hồi chức năng tim có thể dẫn đến các vấn đề chấn thương hoặc tạo ra nguy cơ cho nhịp tim. Trong trường hợp xảy ra tình huống này, những nhà chuyên môn chăm sóc tim mạch sẽ yêu cầu bạn dừng ngay việc tập thể dục để họ có thể xử lý tình huống này tức thì. Họ cũng có thể liên hệ với bác sĩ chuyên khoa tim mạch hoặc bác sĩ điều trị ban đầu của bạn, nếu cần. Điều này có thể dẫn đến việc kiểm tra sức khỏe hoặc yêu cầu thêm các xét nghiệm trước khi bạn tiếp tục quá trình phục hồi chức năng tim.

Tham gia chương trình phục hồi chức năng tim sẽ đưa bạn vào một tập thể hỗ trợ để giúp bạn phục hồi sau cơn đau tim hoặc các vấn đề về tim khác. Theo các nghiên cứu, việc tham gia vào quá trình phục hồi chức năng tim mang lại nhiều lợi ích, bao gồm việc kéo dài tuổi thọ và cải thiện chất lượng cuộc sống. Với sự hỗ trợ của các chuyên gia y tế theo dõi từng bước tiến trình của bạn, sau vài tháng bạn có thể thấy sức khỏe của mình được cải thiện và học được những kỹ năng giúp cải thiện cuộc sống hàng ngày.

Nguồn:

  • American Association of Cardiovascular and Pulmonary Rehabilitation. Resources for Patients. (https://www.aacvpr.org/Cardiac-Patient-Resources) Accessed 4/28/2023.
  • American College of Cardiology. Cardiac Rehabilitation. (https://www.cardiosmart.org/topics/cardiac-rehabilitation) Accessed 4/28/2023.
  • McMahon SR, Ades PA, Thompson PD. The role of cardiac rehabilitation in patients with heart disease. (https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5643011/) Trends Cardiovasc Med. 2017 Aug;27(6):420-425. Accessed 4/28/2023.
  • National Heart, Lung, and Blood Institute. Heart Treatments. (https://www.nhlbi.nih.gov/health/heart-treatments-procedures) Accessed 4/28/2023.
  • Rozanski A, Setareh-Shenas S, Narula. Cardiac Rehabilitation: Current Practice and Future Directions. In: Fuster V, Narula J, Vaishnava P, Leon MB, Callans DJ, Rumsfeld J, Poppas A. eds. Fuster and Hurst’s The Heart. 15th ed. McGraw Hill; 2022.
  • U.S. Centers for Disease Control and Prevention. How Cardiac Rehabilitation Can Help Heal Your Heart. (https://www.cdc.gov/heartdisease/cardiac_rehabilitation.htm) Accessed 4/28/2023.U.S. Centers for Disease Control and Prevention, Million Hearts. Cardiac Rehabilitation Change Package. (https://millionhearts.hhs.gov/tools-protocols/action-guides/cardiac-change-package/index.html) Accessed 4/28/2023.
This div height required for enabling the sticky sidebar
error: Content is protected !!
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :