Home / Sức Khỏe / Nội soi thực quản, dạ dày tá tràng (EGD): lợi ích, quá trình thực hiện

Nội soi thực quản, dạ dày tá tràng (EGD): lợi ích, quá trình thực hiện

/

Nội soi thực quản (esophagogastroduodenoscopy – EGD) hoặc nội soi tiêu hóa trên, là một quy trình y học sử dụng thiết bị gọi là nội soi để kiểm tra và xem bên trong tử cung (thực quản), dạ dày và bướu tràng. Quy trình này thường được thực hiện để chẩn đoán và theo dõi các vấn đề y tế liên quan đến hệ tiêu hóa.

nội soi thực quản EDG

Nội soi thực quản dạ dày tá tràng (xét nghiệm EGD) là gì?

EGD là viết tắt của “nội soi thực quản – dạ dày tá tràng.” Trái ngược với từ này, “scopy” đề cập đến việc kiểm tra bằng cách sử dụng công cụ quan sát trực tiếp. Trong quá trình nội soi thực quản (esophagogastroduodenoscopy), các chuyên gia y tế sử dụng một thiết bị được gọi là nội soi để khám phá bên trong cơ thể. Đó là một thiết bị nhỏ, được trang bị đèn chiếu sáng ở đầu của một ống linh hoạt và dài.

Sau khi được tiêm thuốc để đảm bảo sự thoải mái, ống nội soi sẽ được đưa vào qua cổ họng, đi qua thực quản (ống nuốt), và vào dạ dày. Máy ảnh sẽ chuyển hình ảnh lên màn hình máy tính, hiển thị những gì xảy ra trong thực quản, dạ dày và phần trên của tá tràng (gọi là ruột non).

Sự khác biệt giữa nội soi thực quản và nội soi là gì?

Có nhiều phương pháp nội soi khác nhau, và trong đó, nội soi thực quản dạ dày tá tràng là một phương pháp quan trọng. Tất cả những phương pháp này đều sử dụng một công cụ chung, đó là máy nội soi, để kiểm tra các bộ phận khác nhau của cơ thể. Mỗi kỹ thuật nội soi có tên gọi riêng để mô tả phần cụ thể của hệ thống cơ thể mà nó kiểm tra.

Kỹ thuật nội soi EGD (Endoscopy Gastrointestinal) thường được sử dụng để kiểm tra các phần của đường tiêu hóa trên (GI), bao gồm thực quản, dạ dày và tá tràng. Đây là các phần của hệ thống tiêu hóa có thể được tiếp cận từ phía trên bằng ống nội soi. EGD cũng có thể được gọi là nội soi trên trong một số trường hợp.

Tại sao cần thực hiện nội soi thực quản-dạ dày-tá tràng?

Xét nghiệm EGD chủ yếu phục vụ mục đích chẩn đoán, nhưng cũng có khả năng áp dụng trong điều trị để giải quyết các khó khăn được xác định trong quá trình kiểm tra. Bác sĩ có thể đề xuất thực hiện EGD để tìm hiểu nguyên nhân gây ra các triệu chứng liên quan đến hệ tiêu hóa.

Các triệu chứng liên quan đến vấn đề về đường tiêu hóa bao gồm:

  • Đau bụng, có thể xuất hiện trong nhiều hình thức khác nhau, như cảm giác căng bó, nhức nhối hoặc co bóp.
  • Chứng ợ nóng, một cảm giác đắng và chát trong miệng, thường xuất hiện sau khi ăn.
  • Buồn nôn hoặc nôn kéo dài, đặc biệt khi có sự cảm thấy khó chịu trong dạ dày hoặc thực quản.
  • Khó nuốt, có thể gây ra cảm giác bị nghẹt trong cổ họng hoặc khó khăn khi ăn uống.
  • Đau ngực không có nguyên nhân từ vấn đề tim mạch, có thể xuất phát từ dạ dày hoặc thực quản.
  • Trào ngược axit mãn tính, khi dịch dạ dày trào ngược lên thực quản, gây ra cảm giác cháy rát và đau đớn.
  • Giảm cân không giải thích được, có thể do hấp thụ chưa tốt các chất dinh dưỡng hoặc tác động của triệu chứng khác.
  • Nôn ra máu, có thể là dấu hiệu của vấn đề nghiêm trọng trong đường tiêu hóa hoặc dạ dày.
  • Thiếu máu, do việc hấp thụ chưa tốt các dưỡng chất cần thiết cho cơ thể.
  • Khó tiêu chức năng, khi dạ dày hoặc ruột không hoạt động bình thường, gây ra khó chịu và tiêu chảy hoặc táo bón.

Nội soi là một công cụ quan trọng giúp xem xét kỹ lưỡng các tình trạng bên trong đường tiêu hóa của bạn. Qua việc trải qua quá trình này, chúng ta có thể thấy rõ màu sắc, cũng như phát hiện được bất kỳ dấu hiệu kết cấu hoặc sự phát triển không bình thường nào xuất hiện. Điều này không chỉ giúp bác sĩ nắm bắt thông tin chi tiết mà còn cung cấp sự khả năng tiếp cận cho họ trong việc thực hiện các thủ tục nhỏ trong quá trình kiểm tra.

Đôi khi, EGD (Endoscopy) được thực hiện để điều trị một vấn đề cụ thể. Ví dụ, nếu bạn hoặc người thân của bạn đã nuốt phải một vật thể cần phải loại bỏ, hoặc nếu bác sĩ đã phát hiện một dấu hiệu không bình thường trên hình ảnh X-quang và muốn tiến hành kiểm tra chi tiết hơn. Trong trường hợp này, bác sĩ có thể quyết định lấy mẫu mô để thực hiện các kiểm tra tại phòng thí nghiệm, thông qua việc sử dụng ống nội soi.

Việc sử dụng nội soi không chỉ giúp chúng ta xác định vấn đề mà còn mở ra cơ hội điều trị và kiểm tra tốt hơn, là một phần quan trọng trong quá trình chăm sóc sức khỏe đường tiêu hóa.


Bằng cách gắn các dụng cụ nhỏ vào ống nội soi, kỹ thuật viên EGD thường có thể khắc phục các sự cố nhỏ ngay tại chỗ trong quá trình thực hiện xét nghiệm endoscopy. 

Các sự cố này có thể bao gồm:

  • Ngừng chảy máu: Khi phát hiện các dấu hiệu chảy máu trong dạ dày hoặc ruột, kỹ thuật viên có khả năng sử dụng các công cụ nội soi để dừng kịp thời sự cố này và đảm bảo người bệnh không mất quá nhiều máu.
  • Sửa chữa các lỗ hổng: Trong trường hợp phát hiện lỗ hổng hoặc tổn thương trong niêm mạc của dạ dày hoặc ruột, kỹ thuật viên có thể thực hiện sửa chữa trực tiếp, ngăn chặn sự tràn dịch và ngăn vi khuẩn xâm nhập vào hệ tiêu hóa.
  • Thoát nước áp xe: Khi nước áp xe tạo áp lực trong niêm mạc dạ dày hoặc ruột, kỹ thuật viên có thể thực hiện tiến trình thoát nước áp xe để giảm áp lực và làm giảm triệu chứng không thoải mái cho bệnh nhân.
  • Loại bỏ sự tăng trưởng: Nếu phát hiện các đoạn niêm mạc bất thường hoặc sự tăng trưởng không mong muốn trong hệ tiêu hóa, kỹ thuật viên có khả năng loại bỏ chúng bằng cách sử dụng các công cụ nội soi chuyên dụng.
  • Mở những lối đi bị thu hẹp: Đối với các trường hợp lối đi của dạ dày hoặc ruột bị thu hẹp do sự phát triển của sẹo hoặc viêm nhiễm, kỹ thuật viên có thể mở lối đi này để tái khám phá và điều trị các vấn đề nội tiết.
  • Chèn các thiết bị y tế để điều trị: Cuối cùng, trong trường hợp cần điều trị bằng các thiết bị y tế đặc biệt như stent, kỹ thuật viên có khả năng chèn chúng vào vị trí cần thiết để giúp bệnh nhân hồi phục và cải thiện sức khỏe.

Một số yếu tố có thể tìm kiếm bao gồm:

  • Kiểm tra tổn thương mô do axit dạ dày, mật hoặc hóa chất: Nội soi có khả năng xác định sự tổn thương của niêm mạc dạ dày và mật do sự tác động của axit dạ dày quá mức hoặc hóa chất. Thông qua việc quan sát và đánh giá mô niêm mạc, chúng ta có thể xác định mức độ tổn thương và hạn chế.
  • Phát hiện thay đổi tế bào ở lớp lót của các cơ quan: Nội soi cung cấp khả năng xem xét sự thay đổi tế bào ở niêm mạc của các cơ quan trong hệ tiêu hóa, giúp chẩn đoán các bệnh lý như viêm loét, viêm nhiễm hoặc tình trạng khác.
  • Nhận biết tăng trưởng bất thường hoặc loét trên tường: Quá trình nội soi cung cấp khả năng phát hiện các tăng trưởng không bình thường hoặc loét trên bề mặt niêm mạc của cơ quan tiêu hóa, có thể là dấu hiệu của bệnh lý như polyp, viêm loét dạ dày, hay khối u.
  • Xác định chảy máu và thủng (lỗ): Nội soi cho phép xác định tình trạng chảy máu hoặc thủng trong niêm mạc của các cơ quan tiêu hóa, điều này có thể gây ra các triệu chứng và tình trạng nghiêm trọng như tràn máu hoặc viêm nhiễm.
  • Phát hiện thu hẹp hoặc tắc nghẽn trong lối đi: Quá trình nội soi có thể xác định sự thu hẹp hoặc tắc nghẽn trong đường tiêu hóa, giúp chẩn đoán và quản lý các vấn đề như ung thư, sỏi túi mật, hoặc đau bên trái trên.
  • Chẩn đoán viêm và sưng tấy: Nội soi là công cụ quan trọng để xác định viêm nhiễm và sưng tấy trong niêm mạc cơ quan tiêu hóa, giúp trong việc chẩn đoán các bệnh lý như viêm đại tràng, viêm loét dạ dày, và bệnh Crohn.
  • Nhận biết giãn tĩnh mạch (sưng tĩnh mạch): Ngoài các vấn đề về niêm mạc và cơ quan, nội soi cũng có khả năng phát hiện sự giãn tĩnh mạch trong hệ tiêu hóa, một dấu hiệu của vấn đề về tuần hoàn máu hoặc bệnh gan.

Xét nghiệm EGD chẩn đoán các vấn đề sức khỏe gì?

Kết quả xét nghiệm bất thường có thể chỉ ra một loạt các vấn đề liên quan đến sức khỏe dạ dày và hệ tiêu hóa. Dưới đây là một số thông tin cụ thể về những bệnh và tình trạng mà kết quả xét nghiệm có thể phát hiện:

  • Viêm thực quản: Dấu hiệu của việc viêm nhiễm ở thực quản, có thể xuất hiện do nhiều nguyên nhân khác nhau, chẳng hạn như viêm nhiễm do dị ứng thức ăn hoặc viêm nhiễm dạ dày.
  • Viêm dạ dày: Đây là tình trạng viêm nhiễm của niêm mạc dạ dày và có thể dẫn đến nhiều triệu chứng khác nhau, bao gồm đau bên trái trên và trạng thái buồn nôn.
  • Bệnh loét dạ dày tá tràng: Sự hình thành vết loét trên niêm mạc dạ dày hoặc tá tràng, thường do tăng acid dạ dày hoặc vi khuẩn Helicobacter pylori.
  • Polyp dạ dày: Các đoạn niêm mạc dạ dày hoặc tá tràng có thể phát triển sưng to, gọi là polyp, và cần được theo dõi để loại trừ khả năng tự nhiên hoặc biểu hiện của các vấn đề khác nghiêm trọng hơn.
  • Trào ngược dạ dày thực quản: Hiện tượng nước dạ dày và acid trào lên thực quản, gây ra cảm giác châm chích và đau ngực.
  • Hẹp thực quản: Sự co bóp hoặc hẹp của thực quản, có thể gây khó khăn trong việc nuốt thức ăn và gây đau.
  • Achalasia: Một tình trạng hiếm gặp khi cơ bắp thực quản không hoạt động bình thường, gây ra khó khăn trong việc đẩy thức ăn vào dạ dày.
  • Liệt dạ dày: Dạ dày không hoạt động đúng cách, không sản xuất acid dạ dày cần thiết để tiêu hóa thức ăn.
  • Bệnh Celiac: Một loại tiêu chảy, đau bụng và triệu chứng khác do dị ứng lên men trong lúa mạ và các sản phẩm có chứa gluten.
  • Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori: Sự nhiễm khuẩn này thường liên quan đến viêm dạ dày và loét dạ dày, và cần được điều trị bằng kháng sinh.
  • Chuyển sản ruột: Sự thay đổi trong sự bám dính và môi trường của niêm mạc dạ dày và tá tràng, thường là kết quả của việc nghiên cứu lâm sàng.
  • Barrett thực quản: Một tình trạng tiền ung thư thực quản, có thể phát triển sau một thời gian dài của viêm nhiễm dạ dày.
  • Thoát vị gián đoạn: Tình trạng một phần của dạ dày hoặc tá tràng bị lệch khỏi vị trí bình thường, gây ra đau và khó tiêu.
  • Xơ gan: Bệnh xơ gan có thể làm ảnh hưởng đến chức năng dạ dày và tiêu hóa.
  • Tăng huyết áp cổng thông tin: Tăng áp lực trong cổng thông tin của dạ dày và tá tràng, có thể gây ra nhiều vấn đề về sức khỏe.
  • Ung thư thực quản, dạ dày hoặc tá tràng: Kết quả xét nghiệm bất thường có thể là dấu hiệu của việc phát triển ung thư trong các phần của hệ tiêu hóa này, và cần được xác định và theo dõi sớm.

Chuẩn bị cho nội soi thực quản dạ dày tá tràng như thế nào?

EGD (Esophagogastroduodenoscopy) là một quy trình ngoại trú đơn giản và thường chỉ mất khoảng một giờ trong ngày. Tuy nhiên, trước khi thực hiện quy trình này, có một số bước chuẩn bị quan trọng mà cần tuân thủ:

  • Sàng lọc sức khỏe: Do EGD thường sử dụng thuốc an thần và đôi khi gây mê toàn thân, bác sĩ sẽ thực hiện một cuộc kiểm tra sức khỏe trước để đảm bảo rằng bạn không có bất kỳ vấn đề sức khỏe nào có thể gây nguy hiểm trong quá trình thực hiện quy trình này.
  • Chế độ ăn uống: Bạn sẽ cần phải tuân theo quy định không ăn gì trong ít nhất tám giờ trước khi thực hiện EGD. Điều này giúp tránh tình trạng thức ăn vẫn còn trong dạ dày, từ đó giảm nguy cơ biến chứng. Bạn có thể uống chất lỏng nhẹ trong vòng hai giờ trước khi quy trình.
  • Thuốc: Nếu bạn đang dùng thuốc làm loãng máu hoặc thuốc điều trị tiểu đường, có thể bạn sẽ cần ngừng dùng chúng ít nhất một ngày trước khi thực hiện EGD. Bác sĩ của bạn sẽ cung cấp hướng dẫn cụ thể về việc ngừng thuốc này.
  • Người đi cùng: Vì hầu hết mọi người sẽ được sử dụng thuốc an thần để thực hiện EGD, bạn sẽ cần có một người người lớn đi cùng bạn và đưa bạn về nhà sau quy trình. Bạn sẽ không được phép tự lái xe hoặc vận hành máy móc nặng sau khi nhận thuốc.

Khi đến phòng thực hiện EGD, bạn sẽ được hướng dẫn vào phòng nội soi đặc biệt. Trước khi thực hiện thủ thuật, y tá sẽ tiến hành một cuộc kiểm tra kỹ lưỡng về tình trạng sức khỏe của bạn để đảm bảo rằng bạn đủ khả năng để tiến hành quá trình này một cách an toàn. Để chuẩn bị cho thủ thuật, y tá sẽ đặt một ống thông tĩnh mạch (IV) vào tĩnh mạch trên cánh tay của bạn để truyền thuốc cần thiết.

Tùy thuộc vào trường hợp của bạn, có thể bạn sẽ được gây mê toàn thân hoặc sử dụng thuốc an thần để làm dịu và thư giãn trong quá trình thực hiện EGD. Khi bạn được gây mê toàn thân, thuốc sẽ đưa bạn vào trạng thái ngủ sâu hoàn toàn, trong đó bạn sẽ không cảm nhận được bất kỳ sự xâm nhập nào. Tuy nhiên, trong hầu hết các trường hợp, thuốc an thần sẽ được sử dụng để khiến bạn cảm thấy buồn ngủ và thư giãn, mặc dù bạn có thể không hoàn toàn ngủ. Để tạo điều kiện thuận lợi cho thủ thuật, y tá sẽ tiến hành xịt thuốc gây tê cục bộ vào miệng và cổ họng của bạn, giúp giảm đau và tạo điều kiện thoải mái.

Để bảo vệ răng và lưỡi của bạn trong quá trình thực hiện EGD, miếng bảo vệ miệng sẽ được đặt vào miệng của bạn. Sau khi bạn đã hoàn toàn được an thần, bác sĩ sẽ bắt đầu quá trình nội soi bằng cách đưa ống nội soi xuống cổ họng và tiến vào đường tiêu hóa để kiểm tra và chẩn đoán về bất kỳ vấn đề nào liên quan đến dạ dày, thực quản và ruột non.

Quá trình thực hiện nội soi thực quản, dạ dày tá tràng thực hiện như thế nào??

Một số bệnh nhân có thể trải qua cảm giác không thoải mái hoặc buồn nôn ngay khi ống nội soi được đưa vào họ. Trái lại, một số khác không thể cảm nhận điều gì đặc biệt, và rất nhiều người không nhớ gì sau đó, do tác dụng của thuốc an thần. Quan trọng là quá trình này không ảnh hưởng đến quá trình hô hấp của bạn và bạn sẽ không cảm thấy bất kỳ khó khăn gì sau khi ống nội soi đã được đặt vào. Y tá nội soi có thể yêu cầu bạn nuốt vài lần để giúp định vị ống nội soi một cách tốt nhất.

Sau khi đặt ống nội soi vào vị trí cần kiểm tra, kỹ thuật viên sẽ tiến hành bơm không khí vào ống, nhằm mở rộng thực quản, dạ dày và tá tràng, giúp tạo điều kiện thuận lợi để quan sát. Tiếp theo, họ sử dụng máy nội soi để kiểm tra các cơ quan nội tạng. Đôi khi, họ có thể sử dụng dụng cụ thông qua ống nội soi để lấy mẫu mô hoặc thực hiện một số thao tác sửa chữa nhỏ. Quy trình này thường chỉ mất khoảng 10 phút cho bài kiểm tra cơ bản và tối đa 30 phút nếu có các bước bổ sung phức tạp hơn.

Điều gì xảy ra sau khi thực hiện xong nội soi?

Kỹ thuật viên sẽ thực hiện quá trình hút không khí ra khỏi dạ dày của bạn sau khi rút ống nội soi. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng có thể tồn tại một lượng nhỏ không khí còn lại trong dạ dày của bạn sau quá trình này. Khí này có thể tiếp tục tồn tại và gây ra một số tác động phụ, bao gồm cả cảm giác đầy hơi và cảm giác xì hơi (cảm giác ợ hơi và xì hơi).

Sau quá trình xét nghiệm và rút ống nội soi, có khả năng bạn sẽ trải qua cảm giác đau họng trong một hoặc hai ngày sau khi tác động của thuốc tê đã giảm đi. Để làm dịu cổ họng, bạn có thể tiêu thụ thực phẩm và đồ uống lạnh. Nếu cần, bác sĩ của bạn sẽ cung cấp hướng dẫn cụ thể hơn về chế độ ăn uống sau xét nghiệm để giúp bạn ổn định sức khỏe.

Có khả năng bạn sẽ không nhớ chi tiết về quá trình xét nghiệm sau khi tinh thần được phục hồi. Do đó, bạn sẽ cần phải ở lại trong văn phòng y tế cho đến khi bạn đủ tỉnh táo để được xuất viện an toàn. Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể thảo luận ngay về kết quả xét nghiệm với bạn tại buổi hẹn sau xét nghiệm. Trong trường hợp khác, bạn có thể cần phải đặt một cuộc hẹn riêng để thảo luận về kết quả và các bước tiếp theo.

Những rủi ro hoặc biến chứng tiềm ẩn của nghiệm pháp này là gì?

Các biến chứng do nội soi thực quản dạ dày tá tràng rất hiếm trong lĩnh vực y tế. 

Chúng thường gắn liền với những yếu tố cụ thể như:

  • Phản ứng bất lợi với thuốc an thần, ví dụ như huyết áp thấp và lượng oxy trong máu thấp. Điều này có thể xảy ra trong trường hợp quá trình nội soi dẫn đến sự loạn rối về áp lực máu và tình trạng oxy hóa trong cơ thể.
  • Ngoài ra, một biến chứng tiềm năng khác cần chú ý là chảy máu hoặc thủng. Nếu quá trình nội soi không được thực hiện cẩn thận hoặc nếu có vấn đề gì đó về tình trạng của niêm mạc dạ dày hoặc tá tràng, có thể dẫn đến tình trạng chảy máu hoặc thủng trong các cơ quan này.

Nếu sau khi nội soi, bạn không thấy ngay kết quả, đừng lo lắng. Đôi khi, bác sĩ cần đợi kết quả từ việc lấy mẫu sinh thiết. Thời gian chờ đợi này có thể kéo dài lên đến hai tuần. Ngay khi bác sĩ có kết quả, họ sẽ liên hệ để thảo luận về những gì họ tìm thấy, ý nghĩa của kết quả đó và các bước tiếp theo trong quá trình điều trị hoặc theo dõi sức khỏe.

Nguồn:

  • MedlinePlus. EGD – esophagogastroduodenoscopy. (https://medlineplus.gov/ency/article/003888.htm) Accessed 12/15/2021.
  • Ahlawat R, Hoilat GJ, Ross AB. Esophagogastroduodenoscopy. (https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK532268/) [Updated 2021 Aug 13]. In: Stat Pearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2021 Jan-. Accessed 12/15/2021.
This div height required for enabling the sticky sidebar
error: Content is protected !!
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :