Home / Sức Khỏe / Kiểm tra căng thẳng hạt nhân chẩn đoán bệnh tim mạch

Kiểm tra căng thẳng hạt nhân chẩn đoán bệnh tim mạch

/

Thử nghiệm gắng sức tim hạt nhân giúp chẩn đoán và theo dõi các vấn đề về tim như bệnh động mạch vành. Bạn sẽ được tiêm một lượng nhỏ chất phóng xạ vào máu. Sau đó, một máy ảnh đặc biệt sẽ chụp lại lưu lượng máu tuần hoàn bên trong và xung quanh tim. Bài kiểm tra có hai giai đoạn: một lần khi đang nghỉ ngơi và một lần sau khi tập thể dục.

bài kiểm tra Nuclear Cardiac Stress

Kiểm tra căng thẳng hạt nhân là gì?

Xét nghiệm căng thẳng tim hạt nhân (nuclear cardiac stress test) đóng vai trò quan trọng trong việc chẩn đoán chính xác các bệnh tim mạch trong lĩnh vực y tế chuyên ngành. Phương pháp này giúp đưa ra những thông tin quan trọng về tình trạng tim mạch. Cơ sở dịch vụ y tế sẽ thực hiện việc tiêm một lượng nhỏ chất phóng xạ, thường được gọi là chất đánh dấu hoặc dược phẩm phóng xạ, vào hệ tuần hoàn máu của bệnh nhân. Nhờ vào quá trình hấp thụ của cơ tim và mạch máu, chất đánh dấu giúp làm nổi bật cấu trúc này trên hình ảnh chụp.

Sau khi tiêm chất đánh dấu, một máy ảnh đặc biệt được sử dụng để thực hiện việc chụp ảnh về lưu lượng máu đang tuần hoàn trong và xung quanh cơ tim. Quá trình này tạo ra những hình ảnh rõ ràng và chi tiết, từ đó hỗ trợ các chuyên gia y tế trong việc phân tích và đưa ra đánh giá về sự hoạt động của tim mạch.

Bài kiểm tra căng thẳng hạt nhân còn được biết đến với các tên gọi khác nhau như PET tim (chụp cắt lớp phát xạ positron), SPECT tim (chụp cắt lớp vi tính phát xạ đơn photon) và hình ảnh tưới máu cơ tim (MPI). Những tên gọi này thể hiện các phương pháp khác nhau trong việc thực hiện xét nghiệm căng thẳng hạt nhân, nhưng mục tiêu chung vẫn là cung cấp thông tin đáng tin cậy về tình trạng tim mạch của bệnh nhân.

Các loại kiểm tra căng thẳng tim hạt nhân

Trong việc đánh giá mức độ căng thẳng của tim, bác sĩ có thể lựa chọn sử dụng hai công nghệ hình ảnh khác nhau: PET hoặc SPECT. Một phân loại khác để thể hiện thử nghiệm căng thẳng hạt nhân là dựa vào mối quan hệ của nó đối với hoạt động thể chất và thuốc gây căng thẳng cho tim:

  • Bài kiểm tra gắng sức: Trong trường hợp này, bệnh nhân thực hiện bài kiểm tra thể dục như chạy bộ trên máy chạy hoặc đạp xe đạp cố định. Mục tiêu là tăng lưu lượng máu đến tim và đạt được nhịp tim mục tiêu. Quá trình này tạo ra một tình huống căng thẳng cho tim, cho phép đánh giá cách tim phản ứng trong điều kiện tương tự với hoạt động vận động.
  • Thử nghiệm gắng sức bằng thuốc: Trong trường hợp bệnh nhân không thể tham gia vào hoạt động thể chất, một phương pháp khác được sử dụng. Bằng cách sử dụng thuốc, lưu lượng máu được tăng cường và tim phải làm việc mạnh hơn, tạo ra tình trạng căng thẳng tương tự. Điều này giúp đánh giá khả năng hoạt động của tim dưới tác động của thuốc gây căng thẳng.

Nhờ vào cả hai phương pháp này, các chuyên gia y tế có thể xác định mức độ hoạt động và phản ứng của tim trong điều kiện căng thẳng, từ đó cung cấp thông tin quan trọng về tình trạng tim mạch của bệnh nhân và giúp trong quá trình chẩn đoán và theo dõi bệnh.

Bài kiểm tra căng thẳng hạt nhân tim cho thấy gì?

Thử nghiệm gắng sức tim thường được áp dụng để chẩn đoán và theo dõi bệnh động mạch vành (CAD) bằng cách trình bày hình ảnh về lưu lượng máu đến cơ tim. Bệnh động mạch vành xuất hiện khi các mạch máu gặp tắc nghẽn hoặc nghẽn lại. Thử nghiệm này cũng có thể:

  • Xác định hiệu suất bơm máu của cơ tim.
  • Đánh giá chất lượng lưu lượng máu đến cơ tim.
  • Xác định vị trí và mức độ tắc nghẽn trong động mạch.
  • Phát hiện dấu vết của tổn thương tim (như đau tim).
  • Được áp dụng trong các trường hợp như:
    • Hội chứng mạch vành cấp tính.
    • Tắc nghẽn các nhánh động mạch vành.
    • Suy tim sung huyết.
    • Triệu chứng khó thở.
    • Các vấn đề khác liên quan đến tim đã được xác định hoặc đang trong giai đoạn nghi ngờ.

Thường thì, những bác sĩ chuyên về tim mạch (bác sĩ tim) sẽ yêu cầu thực hiện thử nghiệm này. Họ có thể tự thực hiện hoặc nhờ kỹ thuật viên chụp X quang thực hiện kiểm tra. Quá trình này sẽ cung cấp cho họ thông tin quan trọng để đưa ra đánh giá chi tiết về hoạt động và tình trạng tim mạch của bệnh nhân.

Chuẩn bị cho một bài kiểm tra căng thẳng tim hạt nhân như thế nào?

Trước khi thực hiện bài kiểm tra, bác sĩ sẽ cung cấp cho bạn những hướng dẫn cụ thể để chuẩn bị cho quá trình này, bao gồm:

  • Trong vòng 24 giờ trước thử nghiệm, bạn cần tránh sử dụng thực phẩm, đồ uống và thuốc chứa cafein như cà phê, trà, nước ngọt và socola. Caffeine có thể ảnh hưởng đến kết quả của bài kiểm tra.
  • Hãy mang theo bất cứ thứ gì giúp bạn thở, như ống hít, để đảm bảo bạn có thể thoải mái thở trong suốt quá trình thử nghiệm.
  • Không nên hút thuốc trước khi thử nghiệm, vì thuốc làm ảnh hưởng đến quá trình lưu thông máu và kết quả của bài kiểm tra.
  • Trong vài giờ trước khi thực hiện thử nghiệm, bạn nên nhịn ăn hoặc uống bất cứ thứ gì ngoại trừ nước. Điều này giúp đảm bảo kết quả chính xác của thử nghiệm.
  • Hãy thông báo cho bác sĩ về bất kỳ loại thuốc nào bạn đang sử dụng, bao gồm cả thuốc kê đơn, thuốc không kê đơn, thuốc bất hợp pháp và thuốc bổ sung. Điều này giúp bác sĩ hiểu rõ về tình trạng sức khỏe của bạn và điều chỉnh thử nghiệm nếu cần.
  • Khi thực hiện thử nghiệm, bạn nên mang giày thể thao và quần áo thoải mái, rộng rãi để cảm thấy thoải mái trong quá trình thực hiện bài kiểm tra.

Nhớ rằng, bác sĩ có thể yêu cầu bạn ngưng sử dụng một số loại thuốc trước thử nghiệm hoặc thay đổi liều lượng. Tuy nhiên, bạn không nên tự ý thay đổi cách sử dụng thuốc theo hướng dẫn mà không thảo luận trước với bác sĩ.

Quy trình kiểm tra căng thẳng tim hạt nhân như thế nào?

Xét nghiệm thường được thực hiện tại bệnh viện hoặc phòng khám dưới sự hướng dẫn của kỹ thuật viên hoặc bác sĩ chuyên khoa. Dưới đây là quy trình thường gặp khi thực hiện xét nghiệm căng thẳng tim hạt nhân:

  • Chèn IV: Bước đầu tiên, bác sĩ sẽ chèn một ống tiêm (IV) vào cánh tay để tiêm chất đánh dấu vào máu. Ban đầu, bạn có thể cảm thấy một chút lạnh lẽo do chất đánh dấu được tiêm vào.
  • Chờ chất đánh dấu: Sau khi chất đánh dấu được tiêm vào máu, bạn sẽ phải đợi vài phút để cho chất này lưu thông và đến tim.
  • Đặt điện cực: Kỹ thuật viên sẽ đặt các miếng dán, được gọi là điện cực, lên da của bạn, thường được đặt trên ngực, cánh tay và chân. Đôi khi, họ có thể phải cạo một ít tóc để đảm bảo miếng dán dính chặt.
  • Kết nối máy EKG: Các điện cực sẽ được kết nối với máy EKG để đo hoạt động điện của tim trong suốt thử nghiệm.
  • Đo huyết áp: Một vòng bít sẽ được đặt trên cánh tay của bạn để theo dõi huyết áp trong suốt quá trình thử nghiệm.
  • Bắt đầu tập thể dục: Bạn sẽ được hướng dẫn tập thể dục trên máy chạy bộ hoặc xe đạp tĩnh. Ban đầu, bạn sẽ bắt đầu từ từ và dần tăng cường cường độ theo hướng dẫn.
  • Theo dõi tình trạng: Bạn sẽ được yêu cầu tiếp tục tập thể dục cho đến khi đạt được nhịp tim mục tiêu hoặc bạn cảm thấy không thoải mái. Bạn có quyền dừng lại bất cứ lúc nào nếu cảm thấy không thể tiếp tục.
  • Tiêm thêm chất đánh dấu: Sau khi hoàn thành phần tập thể dục, một lượng nhỏ chất đánh dấu sẽ được tiêm thêm vào máu.
  • Chụp ảnh sau tập thể dục: Bạn sẽ được yêu cầu nằm xuống để thực hiện chụp ảnh bằng máy ảnh đặc biệt. Hình ảnh này sẽ ghi lại lưu lượng máu đến cơ tim sau khi bạn đã tập thể dục.

Câu hỏi thường gặp

Sự khác biệt giữa bài kiểm tra thể dục và bài kiểm tra căng thẳng hạt nhân là gì?

Mặc dù cả hai bài kiểm tra đều liên quan đến hoạt động tim dưới tình trạng căng thẳng, thử nghiệm căng thẳng hạt nhân là một phương pháp tiên tiến hơn và cung cấp thông tin chi tiết hơn về tim mạch. Bài kiểm tra gắng sức thường chỉ sử dụng điện tâm đồ để theo dõi tim trong thời gian nghỉ ngơi và sau khi tập luyện. Trong khi đó, thử nghiệm căng thẳng hạt nhân kết hợp hình ảnh cùng với sự kích thích tim thông qua việc tiêm chất đánh dấu, cho phép quan sát hoạt động tim trong và sau tập thể dục.

Nếu không thể tập thể dục cho bài kiểm tra căng thẳng hạt nhân thì sao?

Trong trường hợp bạn không thể tham gia tập thể dục vì lý do sức khỏe, bác sĩ có thể sử dụng thuốc để kích thích tim và tạo ra tình trạng căng thẳng tương tự như khi tập thể dục. Điều này giúp đánh giá hoạt động tim trong điều kiện căng thẳng.

Một bài kiểm tra căng thẳng hạt nhân mất bao lâu?

Một thử nghiệm căng thẳng hạt nhân thường mất khoảng ba hoặc bốn giờ để hoàn thành. Kết quả từ bài kiểm tra này có thể mất vài ngày để bác sĩ, chẳng hạn như bác sĩ tim mạch hoặc bác sĩ chuyên khoa X quang, xem xét các hình ảnh và giải thích kết quả cho bạn.

Tôi nên tránh những gì sau khi kiểm tra căng thẳng tim mạch hạt nhân?

Bác sĩ sẽ cung cấp cho bạn hướng dẫn cụ thể sau khi thực hiện thử nghiệm căng thẳng hạt nhân. Người thường có thể trở lại hoạt động bình thường ngay lập tức. Uống nhiều nước sau thử nghiệm giúp loại bỏ chất đánh dấu ra khỏi cơ thể.

Có thể sau thử nghiệm, bạn cảm thấy mệt, chóng mặt hoặc đau đầu. Những triệu chứng này sẽ tự giảm đi theo thời gian khi bạn nghỉ ngơi.

Những rủi ro của thử nghiệm căng thẳng hạt nhân là gì?

Thường thì, thử nghiệm căng thẳng hạt nhân là an toàn. Tuy nhiên, có thể gây ra một số vấn đề cho một phần nhỏ người tham gia, bao gồm:

  • Loạn nhịp tim.
  • Đau ngực.
  • Đau tim (nhồi máu cơ tim).
  • Huyết áp thấp (hạ huyết áp).

Ngoài ra, do quá trình liên quan đến bức xạ, một ít người có thể gặp rủi ro liên quan đến phơi nhiễm bức xạ, nhưng đối với thử nghiệm căng thẳng hạt nhân, liều lượng bức xạ thường rất nhỏ và an toàn.

Nên tránh thực hiện thử nghiệm căng thẳng hạt nhân nếu bạn có những tình trạng nghiêm trọng như đau thắt ngực, bóc tách động mạch chủ, hẹp động mạch chủ, loạn nhịp tim, suy tim sung huyết, nhiễm trùng tim, thuyên tắc phổi, tăng huyết áp phổi, hoặc nếu bạn không kiểm soát được tình trạng y tế của mình.

Nguồn:

  • American Heart Association. Myocardial Perfusion Imaging (MPI) Test. (https://www.heart.org/en/health-topics/heart-attack/diagnosing-a-heart-attack/myocardial-perfusion-imaging-mpi-test) Accessed 5/31/2022.
  • Cascino T, Shea M. Stress Testing. (https://www.merckmanuals.com/professional/cardiovascular-disorders/cardiovascular-tests-and-procedures/stress-testing) Merck Manuals [Professional Version]. Accessed 5/31/2022.
  • Cascino T, Shea M. Radionuclide Imaging of the Heart. (https://www.merckmanuals.com/home/heart-and-blood-vessel-disorders/diagnosis-of-heart-and-blood-vessel-disorders/radionuclide-imaging-of-the-heart) Merck Manuals [Consumer Version]. Accessed 5/31/2022.
  • Gopal S, Murphy C. Nuclear Medicine Stress Test. (https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK557682/) [Updated 28 Apr 2021]. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing. Accessed 5/31/2022.
This div height required for enabling the sticky sidebar
error: Content is protected !!
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :