Home / Sức Khỏe / Hội chứng dây chằng vòng cung trung bình (MALS) là gì

Hội chứng dây chằng vòng cung trung bình (MALS) là gì

/

Hội chứng dây chằng vòng cung trung bình (median arcuate ligament syndromeMALS) là tình trạng dây chằng vòng cung bị ép quá chặt vào động mạch thân tạng (một nhánh chính của động mạch chủ đưa máu đến dạ dày, gan, các cơ quan khác) và các dây thần kinh trong khu vực (đám rối thần kinh đệm).

Hội chứng dây chằng vòng cung trung bình

Hội chứng dây chằng vòng cung trung bình là gì?

Hội chứng dây chằng vòng cung trung bình (MALS) là tình trạng dây chằng vòng cung giữa ép quá chặt vào động mạch thân tạng (một nhánh chính của động mạch chủ đưa máu đến dạ dày, gan, các cơ quan khác) và các dây thần kinh trong khu vực (đám rối thần kinh đệm).

Dây chằng là các dải mô nối một xương hoặc sụn với một xương khác. Dây chằng vòng cung giữa có hình vòm và đi xung quanh động mạch chủ (động mạch trong tim mang máu đi khắp cơ thể) để nối cơ hoành với cột sống. Ở một người MALS, dây chằng vòng cung hoạt động giống như một cái búa và trục thân tạng (celiac axis) hoạt động giống như một cái đe, nén các mạch máu lớn và ép các dây thần kinh ở giữa. Bằng cách nén động mạch ngay trước khi nó phân nhánh (các celiac axis chia thành 3 nhánh là động mạch gan, dạ dày trái và lách), MAL cắt đứt nguồn cung cấp máu cho dạ dày và gan. Đây là một lý do tại sao bệnh nhân xuất hiện những cơn đau sau bữa ăn.

Hội chứng dây chằng vòng cung trung bình (MALS) khác với chèn ép dây chằng vòng cung giữa. Chèn ép dây chằng vòng cung giữa xảy ra ở khoảng 10% đến 25% dân số và không gây ra bất kỳ triệu chứng nào. Trong một số rất ít những người này, MALS xảy ra thường xuyên nhất ở những người phụ nữ trẻ, gầy.

Hội chứng dây chằng vòng cung trung bình là gì
Hội chứng dây chằng vòng cung trung bình là gì?

Những dấu hiệu và triệu chứng của hội chứng dây chằng vòng cung trung bình là gì?

Dấu hiệu đầu tiên của MALS là đau vùng bụng trên sau khi ăn. Cơn đau khiến người bệnh không còn muốn ăn (hay còn được gọi là ác cảm với thực phẩm), dẫn đến sụt giảm cân nặng nhanh chóng (thường hơn 9kg). Các triệu chứng liên quan khác có thể bao gồm:

  • Buồn nôn.
  • Tiêu chảy.
  • Nôn mửa.
  • Chậm làm rỗng dạ dày (thức ăn di chuyển từ dạ dày vào ruột non bị chậm).
Các dấu hiệu và triệu chứng có thể là do thiếu lưu lượng máu qua động mạch celiac hoặc chèn ép lên các dây thần kinh của hạch celiac gây ra cơn đau
Các dấu hiệu và triệu chứng có thể là do thiếu lưu lượng máu qua động mạch celiac hoặc chèn ép lên các dây thần kinh của hạch celiac gây ra cơn đau

Nguyên nhân gây ra hội chứng dây chằng vòng cung trung bình (MALS)?

Các bác sĩ tin rằng nguyên nhân căn bệnh MALS là do dây chằng cung giữa chèn ép các dây thần kinh đám rối trên động mạch. Việc chèn ép các dây thần kinh này có thể gây ra những cơn đau tương tự như cơn đau những người mắc hội chứng ống cổ tay. Một nguyên nhân khác của tình trạng này hiện vẫn đang gây tranh cãi, có thể là do động mạch thân tạng cung cấp thiếu lưu lượng máu đến các cơ quan.

Chẩn đoán hội chứng dây chằng vòng cung trung bình (MALS) như thế nào?

Nếu cho rằng bạn có thể bị mắc MALS, các bác sĩ sẽ xem xét tiền sử bệnh án, tiến hành khám sức khỏe, yêu cầu một số xét nghiệm nhất định, bao gồm xét nghiệm máu và xét nghiệm hình ảnh, để giúp loại trừ các nguyên nhân phổ biến hơn gây ra các triệu chứng, bao gồm:

Hình ảnh chẩn đoán hội chứng dây chằng vòng cung trung bình
Hình ảnh chẩn đoán hội chứng dây chằng vòng cung trung bình
  • Bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).
  • Viêm dạ dày.
  • Liệt dạ dày.
  • Các vấn đề với tuyến tụy, gan, túi mật, lá lách hoặc ruột.

Sau khi các tình trạng này được loại trừ, bác sĩ có thể yêu cầu bệnh nhân thực hiện xét nghiệm gọi là siêu âm duplex mạc treo để kiểm tra lưu lượng máu qua động mạch và nén đám rối. Một xét nghiệm hình ảnh hữu ích khác là chụp CT hoặc MRI mạch máu, có thể cho hình ảnh rõ hơn về động mạch thân tạng và động mạch chủ.

Hình ảnh chẩn đoán bệnh MALS
Hình ảnh xét nghiệm chẩn đoán bệnh MALS

Sau khi chẩn đoán nghi ngờ MALS, hồ sơ của bạn sẽ được xem xét và thực hiện các bước sau:

  • Các xét nghiệm hình ảnh sẽ được thực hiện lặp lại hoặc theo yêu cầu (chẳng hạn như siêu âm mạc treo hoặc chụp CT/MRI mạch máu).
  • Bạn sẽ tham khảo ý kiến ​​bác sĩ phẫu thuật trong lĩnh vực phẫu thuật xâm lấn tối thiểu và/hoặc phẫu thuật mạch máu.
  • Bạn sẽ được một chuyên gia kiểm soát cơn đau đánh giá về quy trình chặn đám rối tiềm năng, để làm giảm tạm thời các triệu chứng của MALS.

Điều trị hội chứng dây chằng vòng cung trung bình (MALS) như thế nào?

Sau khi chẩn đoán MALS được xác nhận, có khả năng bac sĩ sẽ đề xuất phương pháp xâm lấn tối thiểu (nội soi/robot) để giảm chèn ép dây chằng vòng cung trên động mạch chủ. Trong kỹ thuật này, bác sĩ phẫu thuật tạo 5 đến 6 vết rạch nhỏ khoảng 1/2 inch và chèn dụng cụ để tách dây chằng vòng cung và phân chia các dây thần kinh (phân giải thần kinh).

Bác sĩ phẫu thuật tạo 5 đến 6 vết rạch nhỏ khoảng 1 phần 2 inch
Bác sĩ phẫu thuật tạo 5 đến 6 vết rạch nhỏ khoảng 1/2 inch

Hầu hết những người được phẫu thuật nội soi để điều trị MALS đều ở lại bệnh viện qua đêm và bắt đầu ăn uống bình thường vào sáng hôm sau. Bạn sẽ thấy hơi khó chịu và đau do vết mổ, nên cần dùng thuốc giảm đau. Hầu hết các triệu chứng MALS, chẳng hạn như đau khi ăn, cải thiện sau phẫu thuật. Có thể người bệnh sẽ trở lại hoạt động bình thường trong vòng hai tuần.

Khoảng 10% những người bị MALS sẽ được chỉ định phẫu thuật hở. Bác sĩ phẫu thuật, với sự hỗ trợ của bác sĩ phẫu thuật mạch máu, sẽ rạch một đường lớn ở giữa bụng. Nếu thực hiện thủ thuật này, bạn có thể phải ở lại bệnh viện từ ba đến năm ngày để hồi phục, và trở lại các hoạt động bình thường trong vòng bốn đến sáu tuần.

Nếu bị tắc nghẽn đám rối thân tạng, bạn sẽ được tiêm thuốc vào tĩnh mạch để giúp thư giãn, giảm đau. Sau đó, bạn sẽ nằm sấp trên bàn chụp X-quang, làm tê một vùng da trên lưng bằng thuốc gây tê cục bộ. Sau đó, các bác sĩ sẽ:

Phẫu thuật điều trị bệnh MALS
Phẫu thuật điều trị bệnh MALS
  • Chèn một cây kim mỏng vào lưng, cạnh cột sống và tiêm thuốc mê.
  • Chèn một cây kim thứ hai ở phía bên kia của cột sống.
  • Tiêm thuốc để đảm bảo thuốc đến đúng vị trí.
  • Tiêm thuốc giảm đau, chẳng hạn như epinephrine, clonidine hoặc steroid.

Thủ tục thường mất ít hơn 30 phút và người bệnh có thể về nhà ngay sau đó. Thông thường, họ sẽ cần thêm một loạt mũi tiêm (từ 2 mũi đến 10 mũi) để tiếp tục giảm đau khối đám rối thân tạng trong nhiều tuần.

Chăm sóc sau khi phẫu thuật hội chứng dây chằng vòng cung trung bình (MALS) như thế nào?

Hầu hết những người mắc MALS đều được siêu âm trong vòng một tháng sau khi phẫu thuật để đảm bảo rằng đám dây chằng vòng cung không bị chèn ép thêm nữa. Một số người sẽ bị hẹp động mạch thân tạng do mô sẹo tích tụ. Hiện tượng này có thể được điều trị bằng các kỹ thuật không phẫu thuật như uống thuốc hoặc áp dụng liệu pháp nội mạch khác như đặt stent cho trục thân tạng.

Nguồn:

  • El-Hayek KM, Titus J, Bui A, Mastracci T, Kroh M. Laparoscopic median arcuate ligament release: are we improving symptoms? J Am Coll Surg 2013 Feb;216(2):272-9. doi: 10.1016/j.jamcollsurg.2012.10.004. Epub 2012 Nov 21.
  • Weber JM, Boules M, Fong K, Abraham B, Bena J, El-Hayek K, Kroh M, Park WM. Median Arcuate Ligament Syndrome Is Not a Vascular Disease. Ann Vasc Surg 2016 Jan;30:22-7. doi: 10.1016/j.avsg.2015.07.013. Epub 2015 Sep 10.
  • Genetic and Rare Diseases Information Center. Celiac artery compression syndrome. (https://rarediseases.info.nih.gov/diseases/12308/celiac-artery-compression-syndrome) Accessed 3/8/2021.
  • Jimenez JC, Harlander-Locke M, Dutson EP. Open and laparoscopic treatment of median arcuate ligament syndrome. J Vasc Surg. 2012 Sep;56(3):869-73.
This div height required for enabling the sticky sidebar
error: Content is protected !!
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :