Home / Sức Khỏe / Điện cơ đồ (EMG): lợi ích, rủi ro, quá trình điều trị

Điện cơ đồ (EMG): lợi ích, rủi ro, quá trình điều trị

/

Đo điện cơ đồ (Electromyography – EMG) là một thủ tục y tế được sử dụng để đánh giá hoạt động điện cơ bắp và dây thần kinh. EMG thường được sử dụng để chẩn đoán các vấn đề liên quan đến hệ thống cơ bắp và dây thần kinh, bao gồm các bệnh lý thần kinh, tình trạng cơ bắp, và các bệnh lý liên quan đến hệ thống thần kinh.

đo điện cơ đồ Electromyography

EMG (điện cơ đồ) là gì?

Xét nghiệm điện cơ đồ (EMG) là một phương pháp quan trọng trong lĩnh vực y tế, được sử dụng để đánh giá tình trạng sức khỏe và chức năng của hệ thống cơ xương và dây thần kinh điều khiển chúng. Đây là một công cụ quan trọng trong việc chẩn đoán và theo dõi các vấn đề liên quan đến hoạt động điện của cơ và thần kinh.

Mọi hoạt động cơ thể mà bạn thực hiện, từ việc nhấc chân đến gật đầu, đều phụ thuộc vào sự giao tiếp phức tạp giữa hệ thống thần kinh trung ương (bao gồm não và tủy sống), dây thần kinh và cơ bắp. Để thực hiện các chuyển động này, các dây thần kinh vận động gửi tín hiệu điện đến các cơ bắp tương ứng. EMG có khả năng phát hiện và ghi nhận mọi sự cố liên quan đến dây thần kinh vận động, cơ bắp hoặc sự truyền thông giữa chúng.

Thường thì, các chuyên gia thần kinh thực hiện xét nghiệm EMG kết hợp với nghiên cứu dẫn truyền thần kinh (NCS – Nerve Conduction Studies). NCS đo lường dòng điện thông qua dây thần kinh trước khi nó truyền đến cơ bắp. Trong khi đó, EMG tập trung vào việc đo lường phản ứng của cơ bắp đối với các tín hiệu điện và mức độ hoạt động điện do sự co cơ tạo ra.

Nếu bạn trải qua các triệu chứng như yếu cơ, tê, hoặc ngứa ran, bác sĩ có thể đề xuất xét nghiệm EMG. Quá trình này có thể được thực hiện tại cơ sở y tế ngoại trú hoặc trong môi trường viện dưỡng, tùy thuộc vào tình trạng và cần thiết của bạn. Xét nghiệm EMG có thể cung cấp thông tin quan trọng giúp bác sĩ chẩn đoán và điều trị các vấn đề thần kinh và cơ bắp một cách hiệu quả.

EMG có thể chẩn đoán những bệnh gì?

Xét nghiệm EMG (Electromyography) đóng vai trò quan trọng trong việc chẩn đoán và đánh giá một loạt các vấn đề ảnh hưởng đến hệ thống dây thần kinh vận động và cơ bắp. Đây là một công cụ quan trọng giúp xác định sự hiện diện, vị trí cũng như mức độ của các thương tích và bệnh lý liên quan đến hệ thống này. Ngoài ra, EMG cũng được sử dụng để loại trừ các tình trạng bệnh khác, đóng góp vào quá trình chẩn đoán toàn diện.

Các trường hợp mà xét nghiệm EMG có thể giúp chẩn đoán bao gồm:

  • Các vấn đề liên quan đến dây thần kinh ngoại biên: Điều này bao gồm các bệnh lý thần kinh ngoại biên và hội chứng chèn ép dây thần kinh, như hội chứng ống cổ tay, mà EMG có khả năng phát hiện và phân tích.
  • Các vấn đề liên quan đến rễ thần kinh thoát ra khỏi cột sống: Đây bao gồm các trường hợp dây thần kinh bị chèn ép, bệnh lý rễ thần kinh cổ (cổ) ​​hoặc đau thần kinh tọa, được xác định và theo dõi bằng EMG.
  • Rối loạn cơ (bệnh cơ): EMG cũng hữu ích trong việc chẩn đoán các rối loạn cơ như chứng loạn dưỡng cơ, viêm đa cơ và viêm da cơ, giúp đưa ra những quyết định điều trị phù hợp.
  • Các tình trạng ảnh hưởng đến tế bào thần kinh vận động trong não hoặc tủy sống: Điều này bao gồm các bệnh như bệnh xơ cứng teo cơ một bên (ALS) hoặc hội chứng sau bại liệt, nơi EMG có vai trò quan trọng trong việc xác định diễn biến của tình trạng.
  • Các tình trạng ảnh hưởng đến sự kết nối giữa dây thần kinh và cơ bắp: Ví dụ như bệnh nhược cơ, mà EMG có thể phát hiện sớm để đưa ra liệu pháp phù hợp.

Đo điện cơ đồ (EMG) hoạt động như thế nào?

Để hiểu cách xét nghiệm EMG hoạt động, cần nắm vững cơ bắp hoạt động trong hệ thống cơ thể. Trong lĩnh vực y tế, xét nghiệm EMG (đo điện cơ bắp) là một phương pháp quan trọng để theo dõi sự hoạt động điện của cơ bắp, và để làm điều này, ta cần hiểu cơ bắp hoạt động như thế nào.

Cơ bắp hoạt động dựa trên các tín hiệu điện được truyền từ các tế bào thần kinh vận động đến các cơ bắp, giúp chúng thực hiện các chức năng cụ thể. Những tín hiệu này xuất phát từ não, sau đó đi qua tủy sống và lan toả thông qua các dây thần kinh vận động, kết thúc tại các cơ bắp cụ thể. Khi những tín hiệu này đến cơ bắp, chúng tạo ra sự kích thích điện, dẫn đến hoạt động điện trong cơ bắp, và cơ bắp phản ứng bằng cách co lại (co cơ).

Ở trạng thái bình thường, cơ bắp trong cơ thể không có hoạt động điện đáng kể. Tuy nhiên, các cơ bắp nhẹ cũng tỏ ra có một số hoạt động điện cơ bản, và điều này đặc biệt trở nên rõ ràng hơn khi cơ bắp được kích thích mạnh hơn. Điều này thể hiện rằng xét nghiệm EMG có khả năng phát hiện và đánh giá sự thay đổi trong hoạt động điện của cơ bắp, cung cấp thông tin quan trọng về tình trạng sức khỏe và chức năng cơ bắp của bệnh nhân.

Trong quá trình thực hiện đo điện cơ, bác sĩ sẽ tiến hành chèn một cây kim nhỏ chứa điện cực vào một trong các cơ bắp của bệnh nhân để ghi lại hoạt động điện cơ của cơ đó. Đáng chú ý, bác sĩ không cung cấp bất kỳ kích thích điện nào thông qua cây kim này. Thay vào đó, có thể hình dung cây kim như một thiết bị ghi âm chính xác.

Khi bệnh nhân nghỉ ngơi hoặc co cơ, điện cực trên cây kim sẽ bắt đầu ghi lại hoạt động điện của cơ bắp. Dữ liệu điện cơ được truyền qua cáp kết nối đến máy tính, cho phép bác sĩ theo dõi cách cơ bắp hoạt động cả khi bệnh nhân đang nghỉ ngơi và khi đang chuyển động.

Chuẩn bị thực hiện xét nghiệm EMG như thế nào?

Trước khi tiến hành xét nghiệm Electromyography (EMG) quan trọng tuân thủ các hướng dẫn sau đây để đảm bảo sự chuẩn bị tốt nhất cho quá trình này:

  • Trước khi điều trị EMG, bạn nên tắm hoặc tắm vòi sen và mặc quần áo thoải mái, rộng rãi. Điều này giúp tạo điều kiện thuận lợi cho việc đặt điện cực và thu thập tín hiệu EMG.
  • Hạn chế việc sử dụng kem dưỡng da hoặc nước hoa trên vùng da. Các sản phẩm này có thể tạo cản trở và ảnh hưởng đến độ chính xác của xét nghiệm.
  • Nếu bạn đang dùng thuốc làm loãng máu, ví dụ như warfarin. Chất làm loãng máu có thể tăng nguy cơ chảy máu sau quá trình xét nghiệm. Tuy nhiên, bạn không nên ngừng sử dụng thuốc này mà không tham khảo ý kiến bác sĩ kê đơn thuốc.
  • Bạn cần thông báo cho bác sĩ nếu bạn có bất kỳ thiết bị y tế điện nào, chẳng hạn như máy điều hòa nhịp tim. Những thiết bị này có thể tương tác với quá trình EMG và cần được bác sĩ biết để đảm bảo an toàn và độ chính xác.
  • Hạn chế hút thuốc và caffein:Trong một số tình huống, bác sĩ có thể yêu cầu bạn không hút thuốc lá hoặc tiêu thụ đồ uống có chứa caffeine, chẳng hạn như cà phê hoặc trà, từ hai đến ba giờ trước khi thực hiện xét nghiệm EMG.

Điều gì xảy ra trong quá trình EMG?

Các nhà thần kinh học thường thực hiện xét nghiệm EMG (Electromyography) ngay sau khi hoàn tất nghiên cứu về dẫn truyền thần kinh. Quá trình này đòi hỏi bác sĩ dán các điện cực (miếng dán) lên bề mặt da của bệnh nhân. Sau đó, họ truyền một xung điện nhỏ vào dây thần kinh, gây ra một cảm giác tương tự như bị điện giật và ghi lại phản ứng từ dây thần kinh đó. Thường, trong quá trình này, họ sẽ kiểm tra nhiều dây thần kinh khác nhau. Quá trình thực hiện xét nghiệm EMG có thể thay đổi tùy thuộc vào mục đích của xét nghiệm, cũng như cơ bắp và dây thần kinh đang được đánh giá.

Tuy nhiên, nói chung, quá trình kiểm tra EMG bao gồm các bước sau:

  • Bạn sẽ được yêu cầu ngồi hoặc nằm xuống để thực hiện kiểm tra.
  • Bác sĩ sẽ xác định vị trí hoặc các cơ mà họ muốn kiểm tra.
  • Sau đó, họ sẽ chèn một cây kim nhỏ có điện cực qua da và vào cơ bắp. Những chiếc kim này sẽ nằm trong cơ bắp và thời gian kiểm tra từng cơ thường mất từ 1 đến 2 phút. Có thể bạn sẽ cảm thấy hơi khó chịu hoặc đau khi kim được đặt vào cơ bắp.
  • Bác sĩ sẽ yêu cầu bạn thư giãn và sau đó sử dụng cơ bắp theo các cách nhất định, chẳng hạn như nâng hoặc uốn cong một trong các chi vào các thời điểm cụ thể. Một máy sẽ đo và hiển thị hoạt động điện của cơ bắp đang được kiểm tra. Ngoài ra, có một thành phần âm thanh (âm thanh) trong máy để ghi lại các tín hiệu.
  • Sau khi bác sĩ đã thu thập đủ dữ liệu về cơ bắp, họ sẽ rút kim ra. Quá trình này sẽ được lặp lại tương tự ở các cơ bắp khác cho đến khi xét nghiệm kết thúc.

Xét nghiệm EMG đau đớn đến mức nào?

Khi bác sĩ tiến hành việc đâm kim vào da và cơ để thực hiện các thủ thuật y tế, có thể bạn sẽ trải qua một cảm giác đau hoặc khó chịu. Tuy nhiên, đáng mừng là hầu hết mọi người đều có thể hoàn thành bài kiểm tra hoặc quá trình điều trị mà không gặp vấn đề gì đáng lo ngại.

Ngay sau khi thủ thuật, có thể bạn sẽ trải qua cảm giác đau hoặc cơ bị mềm yếu trong vài ngày. Tuy tình trạng này có thể làm bạn cảm thấy khá khó chịu, nhưng thường không nghiêm trọng và sẽ dần giảm đi trong vòng chưa đầy một tuần.

Rủi ro của EMG là gì?

Kỹ thuật điện di cơ (Electromyography – EMG) trong lĩnh vực y tế được coi là một phương pháp an toàn và hiệu quả. Biến chứng xảy ra trong quá trình thực hiện EMG rất hiếm và thường không đáng lo ngại. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng một số người, đặc biệt là những người đang sử dụng thuốc làm loãng máu, có thể gặp tình trạng chảy máu sau khi thực hiện thủ thuật EMG.

Kết quả xét nghiệm EMG có ý nghĩa gì?

Mặc dù các xét nghiệm EMG (Electromyography) có thể cung cấp thông tin quan trọng về hoạt động của cơ bắp và dây thần kinh, chúng thường không đủ để đưa ra một chẩn đoán cuối cùng. Trong quá trình đánh giá bệnh nhân, các bác sĩ chuyên gia trong lĩnh vực y tế sẽ sử dụng kết quả của xét nghiệm EMG kết hợp với thông tin từ các xét nghiệm khác nhau, như x-quang, MRI, hoặc xét nghiệm máu, để xác định một chẩn đoán chính xác hơn. Thường thì, sau khi hoàn thành quá trình kiểm tra EMG, bạn sẽ nhận được kết quả trong khoảng thời gian từ 24 đến 48 giờ.

Tuy nhiên, nếu bạn trải qua những tình trạng sau đây, hãy liên hệ với bác sĩ ngay lập tức:

  • Chảy máu không ngừng.
  • Đau dữ dội hoặc đau nhức tại nơi kim đâm vào da.
  • Da bị đỏ, ấm, sưng hoặc bạn có sốt. Việc theo dõi và điều trị nhiễm trùng kịp thời rất quan trọng để ngăn chặn sự lan rộng của nó và bảo vệ sức khỏe.

EMG có cho thấy dây thần kinh bị chèn ép không?

Xét nghiệm điện cơ (EMG) là một phương pháp quan trọng trong lĩnh vực y tế, đặc biệt là trong việc chẩn đoán và điều trị các vấn đề liên quan đến dây thần kinh bị chèn ép. Mặc dù EMG không thể “hiển thị” trực tiếp dây thần kinh bị chèn ép như các xét nghiệm hình ảnh như chụp X-quang, chụp CT và chụp MRI có thể làm được, nhưng nó cung cấp thông tin cực kỳ quý báu về tình trạng của hệ thần kinh.

Khi bạn có các dấu hiệu bệnh cơ, tổn thương thần kinh hoặc chấn thương, EMG giúp bác sĩ hiểu rõ hơn về tình trạng cơ thể của bạn và tìm ra nguyên nhân gây ra vấn đề đó. Đặc biệt, EMG có khả năng đo và ghi lại hoạt động điện của các cơ và dây thần kinh, từ đó giúp xác định những biểu hiện không bình thường như sự suy giảm chức năng thần kinh, việc truyền tải thông tin không hiệu quả, hay sự kích thích quá mức của các cơ.

Khi đã biết được về tình trạng cụ thể của dây thần kinh và cơ, bác sĩ có thể lập kế hoạch điều trị phù hợp như liệu pháp vật lý, dùng thuốc, hoặc thậm chí cần phẫu thuật. Vì vậy, nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào về quy trình kiểm tra EMG, đừng ngần ngại liên hệ với bác sĩ.

Nguồn:

  • American Academy of Orthopaedic Surgeons. Electrodiagnostic Testing. (https://orthoinfo.aaos.org/en/treatment/electrodiagnostic-testing) Accessed 2/10/2023.
  • Diagnostic Testing in Neurologic Disease. In: Ropper AH, Samuels MA, Klein JP, Prasad S, eds. Adams and Victor’s Principles of Neurology, 11e. McGraw Hill; 2019.
  • Electrodiagnostic Tests. In: Waxman SG, eds. Clinical Neuroanatomy, 29e. McGraw Hill; 2020.
  • Merck Manual Consumer Version. Tests for Brain, Spinal Cord and Nerve Disorders. (https://www.merckmanuals.com/home/brain,-spinal-cord,-and-nerve-disorders/diagnosis-of-brain,-spinal-cord,-and-nerve-disorders/tests-for-brain-spinal-cord-and-nerve-disorders) Accessed 2/10/2023.
  • National Library of Medicine. Electromyography. (https://medlineplus.gov/ency/article/003929.htm) Accessed 2/10/2023.
This div height required for enabling the sticky sidebar
error: Content is protected !!
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :