Home / Sức Khỏe / 22 thực phẩm cho người viêm khớp giảm sưng tăng chất nhờn

22 thực phẩm cho người viêm khớp giảm sưng tăng chất nhờn

/

Rất nhiều nghiên cứu về thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp đã khẳng định khả năng làm giảm viêm sưng khớp của nhóm chất carotenoid – chất làm cho rau và hoa quả có màu vàng nhờ khả năng chống oxy hóa.

thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp

1. Rau củ chống viêm khớp

Rất nhiều nghiên cứu về thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp đã khẳng định khả năng làm giảm viêm sưng khớp của nhóm chất carotenoid – chất làm cho rau và hoa quả có màu vàng nhờ khả năng chống oxy hóa.

Để tìm hiểu tác dụng của carotenoid đối với căn bệnh viêm khớp, tiến sĩ Lan J.Silman từ Đại học Manchester (Anh) đã phân tích dữ liệu từ một nghiên cứu trên hơn 25.000 người. Sau 8 năm, nhóm ghi nhận 88 người mắc bệnh viêm khớp.

Kết quả phân tích cho thấy mức tiêu thụ trung bình chất beta – cryptoxanthin và zeaxanthin – hai thành viên trong nhóm carotenoid – ở những bệnh nhân viêm khớp thấp hơn 40% và 20% tương ứng, so với người khỏe mạnh. Những người tiêu thụ beta- cryptoxanthin và zeaxanthin nhiều nhất có nguy cơ mắc bệnh viêm đa khớp chỉ bằng một nửa so với nhóm hấp thụ ít nhất. Trong khi đó, hai chất carotenoid nổi tiếng khác là lutein và lycopene lại không có tác dụng chống viêm khớp.

Một số chất chống oxy hóa như beta cryptoxanthin, zeaxanthin và vitamin C có thể phòng chống hiệu quả bệnh viêm khớp. Chọn lựa các loại rau củ và nấu nướng bao gồm 30% tổng số thức ăn hàng ngày.

Các loại rau củ: Thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp có thể được dùng theo kiểu súp hoặc với ngũ cốc, rong biển cũng có thể dùng kiểu gạo nhồi (Sushi dưỡng sinh) dùng với nui bún hoặc bột nấu với cá hoặc dùng riêng. Các phương pháp nấu được giới thiệu trong sách này gồm nấu, hấp, ép (với dầu và ít nước) và dứa dầm muối. Nêm muối với tương đặc, tamari (nước chấm), soy sauce (xì dầu), muối biển, gạo lứt hoặc dấm. Tham khảo thực phẩm nên ăn, nên kiêng cho bệnh nhân viêm khớp gồm những loại nào, cách chế biến ra sao?

rau củ quả

2. Quả có vị chua phòng bệnh viêm đa khớp

Tăng cường ăn các loại quả chua, tối thiểu là một cốc nước cam mỗi ngày, có thể giảm nguy cơ mắc chứng rối loạn viêm sưng, điển hình là bệnh viêm khớp mạn tính tăng dần.

Có được tác dụng đó là nhờ một thành viên trong nhóm chất carotenoid có tên là beta cryptoxanthin. Nhiều nghiên cứu trước đây cũng đã thừa nhận tiềm năng chống oxy hóa của carotenoid.

Các nhà khoa học từ Đại học Manchester và Cambridge (Anh) phân tích dữ liệu từ Cục điều tra Ung thư Châu Âu (EPIC) trên 25.000 người. Tất cả được theo dõi trong nhiều năm để phát hiện căn bệnh viêm đa khớp tăng dần – tình trạng viêm màng hoạt dịch ảnh hưởng ít nhất 2 nhóm khớp.

Kết quả cho thấy, ở những bệnh nhân viêm đa khớp, lượng beta – cryptoxanthin trung bình hấp thụ mỗi ngày thấp hơn 40% thấp so với người khỏe mạnh. Những người có nhiều beta cryptoxanthin nhất chỉ có 50% nguy cơ phát triển bệnh so với nhóm ít nhất. Kết quả này không thay đổi kể cả khi tính đến toàn bộ năng lượng hấp thu và thói quen hút thuốc lá. Tìm hiểu bệnh viêm khớp là gì, nguyên nhân, triệu chứng, chẩn đoán, điều trị và phòng ngừa như thế nào hiệu quả nhất.

thực phẩm giàu vitamin c

3. Quả lựu bảo vệ khớp

Các nhà khoa học Mỹ vừa phát hiện ra chiết xuất từ quả lựu, một loại thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp có khả năng khống chế các men tham gia vào quá trình gây viêm khớp mãn tính. Thứ quả này có thể sẽ là giải pháp thay thế những cách chữa bệnh thông thường kém hiệu quả hiện nay.

Đại học Case Western Reserve (Mỹ) vừa nhận diện thủ phạm gây thoái hóa sụn trong bệnh viêm khớp mạn tính là Interleukin -1b, một phân tử protein tiền viêm sưng. Các phân tử Interleukin-1b này kích thích sản xuất thừa những phân tử chuyên gây viêm, đặc biệt là matrix metalloproteinases (MMP). Khi có quá nhiều MMP trong môi trường bệnh, ví dụ như viêm khớp mạn tính, chúng sẽ gây suy thoái sụn dẫn tới tổn thương và phá hủy khớp.

Các nhà khoa học đã nghiên cứu trên mẫu mô sụn của người bị viêm khớp mãn tính và bổ sung một chiết xuất từ quả lựu vào môi trường nuôi cấy. Kết quả cho thấy chiết xuất từ quả lựu có thể bảo vệ sụn, bên cạnh tính năng chống oxy hóa và viêm sưng. Những chiết xuất này khống chế hoạt động sản xuất thừa men MMP trong các tế bào sụn. “Điều này chứng tỏ quả lựu có thể giúp bảo vệ sụn trước sự ảnh hưởng của Interleukin – 1b bằng cách ức chế hoạt động thoái hóa”, Tiến sĩ Tariq M. Haqqi, trưởng nhóm nghiên cứu, kết luận.

Một số nghiên cứu trên mẫu ung thư của động vật cũng thừa nhận các chiết xuất từ quả lựu có tác dụng chống ung thư, trong khi nghiên cứu trên chuột và người thì chỉ ra rằng nó còn có tiềm năng chữa trị các rối loạn về tim mạch. Trong tương lai, nhóm nghiên cứu của Haqqi sẽ tập trung tìm hiểu tỷ lệ hấp thu các chiết xuất từ quả lựu trong khớp, khả năng sửa chữa sụn hư và tiềm năng điều trị bệnh viêm khớp mạn tính tăng dần. Đọc thêm 50 thực đơn cho người đau xương khớp giàu vitamin, acid béo cải thiện khả năng vận động toàn thân.

quả lựu

4. Dầu cá chống viêm khớp

Các nhà khoa học Mỹ cho biết tích cực ăn những loại thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp như cá hồi, cá thu có thể làm dịu chứng viêm sưng như trong các bệnh tim mạch và viêm khớp.

Những bệnh nhân viêm khớp vẫn được khuyên ăn từ 2 đến 3 bữa cá dầu mỗi tuần, hoặc uống viên dầu cá 1.500 mg/ngày. Nhóm chất béo giúp chống viêm trong cơ thể người có nguồn gốc từ axit béo omega-3 trong dầu cá. Đặc biệt, nếu người bệnh kết hợp bổ sung thuốc aspirin liều thấp, họ sẽ nhận được hiệu quả cao nhất từ cá dầu.

Viêm sưng vốn là một phản ứng của cơ thể nhằm chống lại sự lây nhiễm và tổn thương. Tuy nhiên, nếu phản ứng này gặp sự cố, nó có thể gây ra những căn bệnh như viêm khớp và tim mạch.

Các nhà khoa học đến từ Đại học Harvard và bệnh viện Brigham – đã nhận dạng một nhóm chất béo trong cơ thể người có tên là resolvin, làm nhiệm vụ kiểm soát tình trạng viêm sưng bằng cách ngăn cản các tế bào viêm di trú tới khu vực bị viêm, đồng thời chấm dứt khởi động những tế bào viêm khác. Resolvin thực chất được tổng hợp từ axit béo omega 3 tập trung nhiều trong loại cá dầu, trong đó, thành viên chống viêm tích cực nhất là chất resolvin E1.

Điều thú vị là thuốc aspirin lại khuyến khích cơ thể sản xuất resolvin. Người ta đã phát hiện ra nhiều chất béo resolving El trong huyết thanh của những tình nguyện viên tham gia nghiên cứu được bổ sung aspirin và axit béo omega – 3 mỗi ngày.

Người ta còn phát hiện ra các chất ức chế COX – 2, nhóm dược liệu kiểm soát chứng viêm sưng, có liên quan đến quá trình sản xuất chất resolvin E1. Họ cho rằng loại thuốc này có thể vô hiệu hóa khả năng tổng hợp El của cơ thể. Như vậy rất có thể nhóm COX-2 vừa có tác dụng chống viêm sưng, vừa vô tình gây suy giảm cơ chế tự vệ quan trọng của cơ thể đối với tình trạng này. Tham khảo 25 chế độ ăn giảm cân, cải thiện rối loạn chuyển hóa khoa học.

dầu cá

5. Vitamin D có thể chống được bệnh viêm khớp mãn tính

Vitamin D có thể giúp chống lại bệnh viêm khớp mạn tính (RA), đó là kết luận trong một nghiên cứu mới đây. Sau khi nghiên cứu các số liệu tại Trung tâm Sức khỏe Phụ nữ Iowa, một nhóm các nhà khoa học đã tiến hành một dự án nghiên cứu vấn đề này vào năm 1986.

Họ đã quan sát mẫu từ gần 30.000 phụ nữ có độ tuổi từ 55 đến 69, mà những người này không bị bệnh viêm khớp mãn tính trong giai đoạn đầu của nghiên cứu. Sau đó các nhà nghiên cứu đã theo dõi những phụ nữ này trong suốt 11 năm, tìm hiểu về những thói quen ăn uống, việc hút thuốc lá và trọng lượng cơ thể của họ.

Các nhà khoa học đã phát hiện ra 152 trường hợp bị bệnh viêm khớp trong 11 năm sau đó. Kết quả cho thấy người sử dụng vitamin D nhiều thì có nguy cơ bị bệnh viêm khớp thấp hơn.

Nếu họ dùng ít hơn 200 IU vitamin D trong một ngày, họ có nguy cơ bị bệnh viêm khớp khoảng 33% so với người dùng hơn 200 IU vitamin trong một ngày.

Các bác sĩ khuyên nên dùng 400 IU vitamin D trong một ngày từ thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp hoặc các nguồn bổ sung khác. Cho đến nay các nhà nghiên cứu cũng chưa biết một cách chính xác tại sao vitamin D lại có thể chống lại căn bệnh viêm khớp. Rất có thể vitamin D có ảnh hưởng trong việc quy định calcium của cơ thể và nó cũng có ảnh hưởng tới hệ thống miễn dịch.

Vitamin có từ thực phẩm là tốt nhất, nếu có đủ lượng vitamin này trong chế độ ăn kiêng thì tốt, nếu không thì bạn phải bổ sung thêm nguồn vitamin D. Một cốc sữa cung cấp khoảng 100 IU vitamin D, một ly sữa bắp cung cấp 40 IU. Đọc thêm 22 món ăn từ cây lô hội/nha đam ngon bổ thanh mát đẹp da, tốt người mắc bệnh viêm khớp.

thực phẩm giàu vitamin d

6. Rượu có khả năng ngăn ngừa bệnh viêm khớp

Các nhà khoa học thuộc viện nghiên cứu Karolinska, Stockholm cho biết, sử dụng rượu có nồng độ 50% có thể làm giảm nguy cơ phát triển của bệnh thấp khớp. Kết quả này được công bố trên tạp chí biên niên sử các bệnh thấp khớp.

Cuộc nghiên cứu diễn ra tại Thụy Điển và Đan Mạch với sự tham gia của hơn 2750 người. Các thành viên tham gia nghiên cứu ở đây sẽ trả lời các câu hỏi liên quan đến các thói quen trong số đó có hút thuốc và sử dụng rượu cồn. Ngoài ra, họ tiến hành lấy mẫu máu phân tích với mục đích giải thích yếu tố di truyền học trong bệnh viêm khớp.

Kết quả nghiên cứu cho thấy, ở những người có sử dụng rượu uống cùng thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp có khả năng giảm thiểu đáng kể những rủi ro từ bệnh thấp khớp. Những trường hợp sử dụng lượng rượu lớn giúp giảm thiểu từ 4050% các ca liên quan đến triệu chứng viêm khớp.

Một nhóm khác tiến hành thí nghiệm trên những người có kháng thể trong máu liên quan đến sự phát triển của bệnh viêm khớp, rượu làm giảm rủi ro rõ rệt ở những người uống nhiều rượu.

Theo trực quan của người châu Âu, uống rượu được coi là một trong những nhân tố chính làm giảm thiểu sự phát triển của bệnh khớp, những ca có tiền đề di truyền của căn bệnh này.

Các chuyên gia kết luận, những nghiên cứu của họ một lần nữa khẳng định được rằng, lối sống ảnh hưởng đến sự phát triển của bệnh. Cuộc nghiên cứu là dịp để họ cùng nhau bàn thảo đến tầm quan trọng của rượu đối với việc phòng ngừa bệnh khớp, và rằng, sử dụng rượu trong thời gian mắc bệnh là điều nên làm. Tham khảo 71 tác dụng của lô hội/nha đam tốt cho sức khỏe, sắc đẹp và phòng trị bệnh hiệu quả.

rượu

7. Rượu thuốc phòng viêm khớp mùa lạnh

Có thể phòng chống viêm khớp trong mùa lạnh bằng nhiều bài thuốc y học cổ truyền; trong đó có một cách đơn giản và tiện lợi là dùng rượu thuốc. 

Gừng có thể điều trị bệnh viêm khớp

Gừng có thể là liều thuốc giảm đau rất tốt đối với những người bị viêm khớp. Nó có hiệu quả tương đương với các thuốc giảm đau truyền thống và không gây tác dụng phụ có hại cho sức khỏe.

Trong vòng 6 tuần, 250 bệnh nhân viêm khớp tham gia thử nghiệm được yêu cầu uống mỗi ngày 510mg nước gừng cô đặc, chia làm 2 lần. Kết quả là các cơn đau của họ giảm rõ rệt (mức độ tương đương với các thuốc giảm đau được dùng trong bệnh viêm khớp).

8. Quả cam chống thoái hóa khớp

Một công trình nghiên cứu mới được công bố cho thấy, chỉ cần ăn một quả cam một ngày và phơi nắng một cách vừa phải, là có thể ngăn chặn được bệnh viêm khớp xương, một trong những bệnh thông thường nhất trên thế giới hiện nay.

Có đến 90% những người trên 40 tuổi bị viêm khớp xương ở một mức độ nào đó. Tuy nhiên, không nên hiểu bệnh viêm khớp xương như là bệnh thấp khớp, vốn làm cho các khớp xương trở nên rất đau đớn mà thật ra là vì tạo ra bởi việc hệ thống miễn nhiễm hoạt động không đúng nhiệm vụ mà quay lại tấn công các lớp sụn lót của các khớp, bệnh thấp khớp này có thể được kiểm soát bằng các loại thuốc thông thường kết hợp với thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp.

Khác biệt chính giữa hai bệnh viêm khớp và thấp khớp là các cơn đau của bệnh thấp khớp diễn ra từng cơn, trong khi đó, đau nhức của bệnh viêm khớp thì hầu như thường xuyên không thay đổi ngày này qua ngày khác.

Cho đến nay, cách chữa trị độc nhất của bệnh viêm khớp này là dùng các thuốc chống đau và trong trường hợp bệnh nặng quá thì phải mổ. 

Tuy nhiên, các bác sĩ tại trung tâm nghiên cứu về viêm khớp ở Mỹ đã khám phá ra rằng, một chế độ ăn uống giàu sinh tố mặc dù không thể ngăn chặn được bệnh này tái phát nhưng có thể làm chậm tiến trình phát triển của bệnh và đôi khi ngăn chặn hẳn được nó. Họ đã dùng các tấm hình chụp X quang khớp xương đầu gối của các bệnh nhân, chụp cách nhau 10 năm và so sánh các chế độ ăn uống của họ.

Đặc biệt, đối với những người dùng nhiều sinh tố C, có khả năng ngăn chặn bệnh viêm khớp phát triển cao hơn đến 3 lần so với những người không dùng hoặc dùng ít sinh tố C. Sinh tố D có tác động kích thích xương cũng như có tác dụng tương tự.

Nhưng các bác sĩ nhấn mạnh rằng, đây chưa phải là bằng chứng tốt nhất cho thấy sinh tố có thể ngăn chặn được sự phát triển của bệnh viêm khớp. Tuy nhiên, nếu bạn bị bệnh này thì uống thêm nhiều sinh tố chắc cũng không có hại gì, nhưng ăn thêm bao nhiêu thì vừa phải. Đối với sinh tố C, khác biệt chính giữa hai nhóm là khoảng 120mg một ngày, tương đương với 1 hay 2 quả cam một ngày. Đừng bỏ lỡ 38 thực phẩm bổ thận âm hư, mát phổi cho cả nam và nữ.

quả cam

9. Trà xanh làm giảm nguy cơ đau khớp

Các nhà nghiên cứu thuộc trường Đại học Sheffield (Anh) đã phát hiện trong trà xanh có hai chất EGCG (epigallocatechin gallate) và ECG (epicatechin gallate) có thể giúp cơ thể phòng ngừa bệnh viêm khớp nhờ khả năng ngăn chặn chất enzyme phá hủy phần sụn trong khớp xương.

Theo tiến sĩ David Butler- thành viên nhóm nghiên cứu này, các thí nghiệm cho thấy rõ tác dụng bảo vệ sụn của EGCG, làm giảm đau và sưng khớp. Vì vậy, trà xanh cần được xem như một thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp hỗ trợ điều trị hiệu quả. Trước đó trà xanh đã được xem là thức uống có lợi cho sức khỏe khi có tác dụng liên quan đến ngăn ngừa bệnh động mạch vành, đột quỵ và vài loại bệnh ung thư. Tham khảo 35 món ăn ngon cho người tiểu đường cực giàu chất xơ và protein.

trà xanh

10. Mẫu đơn chống thấp khớp

Mẫu đơn bì và hoạt chất paeoniflorin có tác dụng co thắt cơ trơn, chống viêm, chống thấp khớp, an thần, hạ sốt, giảm đau, chống loét dạ dày, chống dị ứng và chống co giật. Ngoài ra, còn có tác dụng gây giãn mạch vành tim và mạch ở cơ chân, gây hạ huyết áp, ức chế sự đông máu rải rác trong mạch và bảo vệ gan chống ảnh hưởng độc hại gan của hóa chất trong thực nghiệm trên động vật.

11. Ngũ cốc lứt

Hướng dẫn sau đây có tính tổng quát và linh hoạt dùng phương pháp dưỡng sinh, cho biết sự đa dạng của thực phẩm và phương pháp nấu ăn để chọn lựa. Bạn có thể áp dụng chúng khi chọn lựa các thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp.

Trong phương pháp thực dưỡng dưỡng sinh tiêu chuẩn và đặc biệt trong vùng khí hậu ôn đới, ngũ cốc lứt là một phần chủ yếu trong thực đơn hàng ngày, chiếm tỉ lệ từ 60-70% (trung bình 50%) trong thực phẩm hàng ngày. Đọc thêm 16 thực phẩm, món ăn hỗ trợ giảm axit uric trong máu dễ nấu, an toàn, giàu dinh dưỡng.

ngũ cốc lứt

Các loại ngũ cốc lứt và sản phẩm chế biến từ ngũ cốc:

a. Gạo tẻ lứt: Gạo lứt hạt ngắn, hạt trung bình và hạt dài. Kem gạo lứt chính thống. Gạo lứt rang phồng. Bột gạo lứt. Bánh gạo lứt.

b. Gạo nếp lứt: Gạo nếp lứt. Bánh cuốn lứt. Bột cuốn lứt.

c. Gạo hoang: Hạt gạo hoang dã.

d. Lúa mỳ lứt: Hạt lúa mỳ lứt. Bánh mỳ lứt. Bún mỳ lứt. Bún, mỳ ống, lúa mỳ lứt. Bánh lúa mỳ lứt. Sản phẩm từ bột lúa mỳ lứt, như bánh quy, bánh xốp và các thứ khác: Couscous (bột thực phẩm chế từ khoai tây). Bánh phồng. Fu (bánh nướng phồng làm bằng tinh bột lúa mỳ). Scitani (tinh bột lúa mỳ)

e. Lúa mạch: Hạt lúa mạch. Ý dĩ. Lúa mạch phồng. Sản phẩm từ bột lúa mạch.

f. Lúa mạch đen: Hạt lúa mạch đen. Bánh mỳ lúa mạch đen. Bánh lúa mạch đen. Bột lúa mạch đen 

g. Hạt kê: Kê hạt. Bột kê. Kê phồng

h. Yến mạch: Yến mạch lứt, yến mạch cuộn, yến mạch miếng.

i. Bắp ngô: Bắp ngô. Bắp lứt. Bột ngô. Sản phẩm từ bột bắp như bánh mỳ bắp, bánh nướng xốp.

k. Kiểu mạch: Hạt kiều mạch. Bột kiều mạch. Sản phẩm từ bột kiều mạch như bánh kếp.

Các ngũ cốc lứt được nấu lên thì dùng tốt hơn là sản phẩm từ bột hoặc hạt đã xay vỡ ra, do nó dễ tiêu hoá. Nói tổng quát đối với sản phẩm chế từ bột, từ hạt đã vỡ hoặc cuộn lại chiếm ít hơn từ 15- 20% lượng ngũ cốc lứt. Xem thêm 33 thực đơn cho người bệnh gout hạ uric giảm đau cung cấp đầy đủ chất dinh dưỡng thiết yếu cho cơ thể.

12. Súp

Súp có thể dùng với tỉ lệ 5% cho mỗi người, mỗi ngày, đối với nhiều người, bình quân mỗi ngày 1 đến 2 tách hoặc một chén súp nhỏ là vừa, tùy theo nhu cầu và sở thích. Súp có thể dùng rau củ, hạt, đậu, rong biển, nui bún, và chế phẩm từ ngũ cốc khác. Sản phẩm từ đậu như đậu phụ, tương ủ, thỉnh thoảng thêm đôi chút cá và hải sản. Súp cần được nêm vừa với taman, soy sauce, miso, muối biển, mơ muối, umeboshi hoặc chút gừng.

Súp cần nấu đặc và đủ chất, hoặc luộc đơn giản. Rau ngũ cốc hoặc đậu hầm lên rất ngon, và bánh lúa mỳ nướng làm tăng vẻ thẩm mỹ cũng như thêm hương vị cho súp. Tham khảo 38 món ăn ngon cho người bệnh thống phong và tiểu đường hỗ trợ điều trị bệnh hiệu quả.

súp dinh dưỡng

13. Đậu

Đậu và chế phẩm từ đậu chiếm 5 – 10% bữa ăn hàng ngày.

Các loại đậu: Xích tiểu đậu. Đậu mắt đen Đậu rùa đen. Đậu nành đen. Đậu chim. Đậu thận. Đậu Hà Lan. Đậu Lima. Đậu mun. Đậu Navy. Đậu Pinto. Đậu nành. Đậu vỡ. Đậu khô. Đậu mầm

Các chế phẩm từ đậu: Tàu phụ khô. Đậu phụ tươi. Okara (Óc đậu còn lại sau sau khi làm đậu phụ)

Tương sổi: Tương tempeh (Tương đậu nành làm theo phương pháp cổ truyền).

Đậu và chế phẩm từ đậu rất dễ tiêu hoá khi nấu với ít gia vị nêm như muối biển, miso hoặc phổ tai (kombu), rong biển. Nó có thể chọn làm thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp để nấu với rau củ, hạt dẻ, táo tây khô, nho hoặc với mạch nha, lúa mỳ và mạch nha. Đậu và chế phẩm có thể dùng với súp và làm món ăn phụ hoặc nấu với ngũ cốc hoặc rong biển.

đậu đỗ

14. Rong biển

Rong biển có thể dùng nấu ăn hàng ngày. Các bữa ăn phụ có thể làm bằng rong arame hoặc Hijiki và nhiều lần trong tuần. Wakame và Kombu (phổ tai) có thể dùng hàng ngày với súp miso và các súp khác, hoặc nấu với rau củ, đậu hoặc dùng như món gia vị. Rong mứt (nori) rang được khuyên dùng hàng ngày hoặc dùng đều đặn, trong khi rau cậu chỉ được dùng thỉnh thoảng trong bữa ăn tráng miệng với tên gọi là “thạch” (nó còn có tính nhuận tràng). Sau đây là bảng liệt kê các loại rong biển dùng nấu ăn trong phương pháp thực dưỡng dưỡng sinh.

Các loại rong biển: Rong arame. Rau câu. Rong Dulse. Tóc tiên (Hijiki). Tảo irish. Phổ tai (Kombu). Rong Mekabu. Mứt (Nori). Rong Wakame

rong biển

15. Cá và hải sản

Phương pháp thực dưỡng, dưỡng sinh khuyên lựa chọn thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp thì nên dùng cá và hải sản thỉnh thoảng và làm thức ăn phụ kèm với thực phẩm kể trên, ngũ cốc, súp, rau củ, đậu và thức uống.

Số lượng cá và hải sản có thể thay đổi tùy theo nhu cầu từng người ở mức độ một vài lần trong mỗi tuần và chỉ chiếm độ 20% trong số lượng thức ăn hàng ngày, các loại cá và hải sản được dùng theo trên là loại phải có ít mỡ cho dễ tiêu hoá.

cá hải sản

Các loại cá và hải sản: Cá chép. Cá tuyết. Cá cơm khô. Cá thờn bơn. Cá chỉ vàng. Cá nhỏ ớt me. Cá hồi. Cá thịt trắng. Cá Scrod.

Hải sản được dùng thỉnh thoảng: Trai. Sò cổ nhỏ. Cua. Mực. Hàu. Tôm hùm. Tôm nhỏ

Các loại cá ít khi dùng: Cá xanh. Cá mòi. Cá kiếm. Cá ngừ. Cá hồi. Các loại cá có da xanh và thịt đỏ.

Món trang trí rất quan trọng đặc biệt dùng để cân bằng khi dùng trong cá và hải sản, gồm: Hành tây lát hoặc ngò, củ cải trắng daikon nạo, gừng, củ cải radish hoạch củ cải ngựa, xà lách sống và củ cải daikon xắt lát. Bột mù tạt xanh.

16. Trái cây

Trái cây được dùng thỉnh thoảng, tùy theo khí hậu, mùa, sự đòi hỏi cá nhân và tùy từng hoàn cảnh. Chỉ được dùng các loại trái cây trồng nơi vùng ôn đới, việc dùng thường xuyên các trái cây nhiệt đới không được khuyến khích.

Các loại trái cây chống viêm khớp hiệu quả: Bưởi. Dâu đen. Da đỏ. Nho. Dưa mật. Chanh. Dâu tằm. Cam. Quýt. Hồng. Đào. Mận. Nho khô. Dưa hấu. Dâu hoang. Hạt quả hạch. Hạt đậu phộng. Óc chó.

các loại quả

17. Các loại hạt

Hạt hướng dương. Hạt mè đen. Hạt mơ umeboshi. Hạt mè trắng. Hạt bí ngô. Hạt bí bầu.

18. Bữa ăn phụ

Thỉnh thoảng có thể ăn phụ, gồm các thức ăn làm từ ngũ cốc lứt như bánh bích quy, bánh mỳ, bánh phồng, bánh nếp, bánh gạo lứt gạo nhồi và bánh sushi dưỡng sinh. Quả hạch và hạt cũng có thể dùng làm bữa ăn qua loa, như dùng rang với muối biển, nước chấm, xì dầu, hoặc dùng ngọt với các loại mật ngọt làm từ ngũ cốc.

Gia vị: Có nhiều loại gia vị được dùng thường ngày hoặc dùng thỉnh thoảng. Với số lượng nhỏ rắc trên thức ăn cho có thêm hương vị và giá trị dinh dưỡng hoặc để kích thích sự ngon miệng. Gia vị được cho vào ngũ cốc, súp, rau củ, đậu và thỉnh thoảng dùng cho các bữa tráng miệng.

Các loại dùng nhiều nhất gồm có: Muối mè (muối vừng). Rong biển tán bột (chung với mè rang hoặc không). Tekka (món gia vị đặc biệt làm bằng tương đậu nành, dầu mè, ngưu bàng, củ sen, cà rốt và gừng). Mơ muối

Các loại thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp thỉnh thoảng dùng: Vừng rang. Tía tô rang và xắt lát. Shio kombu (phổ tai nấu với xì dầu và nước). Rong non xanh xắt miếng. Rong nori nấu. Hành củ và hành tây với mía. Mơ muối hoặc dấm gạo lứt.

19. Gia vị

Trong thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp, nhiều loại gia vị được dùng khi nấu nướng theo phương pháp dưỡng sinh. Tốt nhất là nên tránh các loại gia vị hăng quá mạnh như cà ri chẳng hạn, tiêu nóng và các loại khác, và dùng gia vị chế từ các rau củ hoặc muối biển thiên nhiên.

Các loại gia vị dùng được giới thiệu sau đây:

Các loại gia vị nêm: Muối biển không tinh chế. Nước chanh ép. Nước tương cổ truyền. Nước quýt ép. Tương đặc (miso). Nước cam ép. Giấm. Gạo lứt. Bột mù tạt xanh. Dấm mơ muối. Bột mù tạt vàng. Mạch nha làm từ lúa mạch. Dầu mè. Mạch nha làm từ gạo. Dầu bắp. Gừng nạo. Dầu hướng dương. Củ cải (Daikon) nạo. Dầu hạt mù tạt. Củ cải (Radish) nạo. Dầu olive. Bột mơ muối. Mơ muối. Rượu nếp. Rượu gạo (Amazake) 

Các loại gia vị dùng trang trí món ăn, có nhiều loại gia vị được dùng vừa để tạo sự cân bằng cho món ăn vừa giúp tiêu hoá tốt như: Củ cải trắng (Daikon) nạo cho món ăn có cá, nui, và các món khác. Củ cải Thụy Điển (Radish) dùng như củ cải trắng. Củ cải ngựa (Horseradish) phần lớn dùng với các món ăn có cá và hải sản. Hành xắt lát (Scallions): dùng với các món ăn nui, cá và hải sản. Cần tây (Parsley) Chanh, quýt, cam xắt lát: dùng với các món có cá và hải sản.

20. Các món tráng miệng

Các thức tráng miệng thỉnh thoảng được dùng sau thức ăn chính như: Xích tiểu đậu nấu ngọt với mạch nha, hạt dẻ, bí hoặc nho khô, ngoài ra còn có: Thạch (agar agar), bánh xốp dùng với trái cây.

21. Các thức uống

Tùy theo sự đòi hỏi của từng người và theo từng mùa khí hậu, các thức uống rất tốt cho người mắc bệnh viêm khớp được khuyên dùng như: Trà cọng, thân cây trà. Gạo hoặc lúa mạch rang. Cà phê ngũ cốc. Nước suối. Rượu gạo ngọt (Amazake). Trà bồ công anh. Sữa đậu (nành nấu với phổ tai). Trà phổ tai. Trà củ sen. Trà mu (vỏ trà). Rượu ngọt Sake (không có men hoá chất và đường). Nước táo tây, nho ép. Nước cà rốt, dâu ép.

22. Thức ăn phụ

Trong vài trường hợp, có thể kết hợp các món ăn theo phương pháp dưỡng sinh với vài món ăn khác, tùy theo sự đòi hỏi của cá nhân, tuy nhiên, trong khi thực hành, các thức ăn phụ thường không cần thiết gì để giữ gìn sức khoẻ cả.

23. Những lời khuyên cho một lối sống khỏe mạnh

Cùng với việc chọn lựa thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp, cần phải sống theo thiên nhiên để có được sức khoẻ. Việc luyện tập thể chất và chọn dùng những dụng cụ nấu ăn, vải mặc, và dụng cụ trong nhà cũng rất cần thiết. Trước kia, con người sống gần với thiên nhiên hơn và ăn uống quân bình hơn, các món ăn tự nhiên không chế hoá. Và rồi theo từng thời kỳ, chúng ta ngày càng rời xa cội nguồn thiên nhiên của chúng ta để sau cùng chuốc lấy các bệnh hiểm nghèo: Ung thư và các bệnh nan y khác.

Các lời đề nghị sau đây bổ sung các thực đơn lành mạnh và quân bình, muốn mọi người có cuộc sống vui và hài hoà với thiên nhiên:

– Sống hạnh phúc, sống vui mỗi ngày, không đau và cố gắng giữ gìn hoạt động về tinh thần và thể chất.

– Nhìn mọi vật và những người mà bạn được gặp với lòng thân ái, biết ơn những người làm ra thực phẩm cho ta.

– Hãy nhai thật nhỏ thức ăn của bạn, ít nhất là năm mươi lần mỗi búng cơm hoặc nhai cho đến khi thức ăn biến thành nước mới nuốt.

– Nên đi nghỉ trước lúc nửa đêm và thức giấc lúc sáng sớm.

– Tránh mặc áo quần làm bằng vải tổng hợp hoặc vải len. Nếu có thể dùng vải cotton, nhất là quần áo lót. Đừng đeo quá nhiều đồ trang sức làm bằng kim khí trên người, chí trang sức đơn giản và dễ thương.

– Nếu được, nên đi dạo với áo quần đơn giản. Đi bộ trên cỏ, bờ biển, hoặc đi chân trần độ nửa giờ mỗi ngày. Hãy sắp xếp nhà cửa gọn gàng, từ nhà ăn, phòng tắm, phòng ngủ, phòng khách và mọi nơi.

– Quan hệ tốt với cha mẹ, con cái, anh chị em, thầy cô giáo và bạn bè.

– Tránh không tắm quá lâu, nhất là dưới vòi hoa sen ngoại trừ những khi bạn đã dùng quá nhiều muối hoặc thực phẩm động vật.

– Kỳ cọ cơ thể với khăn nóng cho đến khi da trở nên đỏ vào mỗi buổi sáng và tối trước khi đi ngủ, hoặc ít nhất cũng nên xoa bóp bàn tay, bàn chân, các ngón tay và ngón chân.

– Tránh dùng hoá mỹ phẩm, để chăm sóc răng, chỉ cần chải răng với các chế phẩm làm từ thiên nhiên hoặc với muối biển,

– Nếu có điều kiện, tập luyện và hoạt động thường xuyên như là một phần của cuộc sống thường ngày, gồm cả các công việc lau chùi sàn, cửa sổ nhà và giặt giũ áo quần. Các bạn cũng có thể tham gia vào các hoạt động khác như yoga, võ thuật, khiêu vũ và các môn thể thao khác.

– Tránh dùng dụng cụ nấu ăn bằng điện hoặc lò viba, nếu có thể chuyển sang dùng ga hoặc củi đốt.

– Tốt nhất là hạn chế xem truyền hình màu và ít sử dụng máy vi tính. Mang trồng nhiều loại cây có lá xanh lớn trong nhà bạn để làm tươi mát và tạo thêm nguồn oxy. 

– Cách chọn thực phẩm tốt cho người bị viêm khớp cũng quan trọng như cách ăn, dùng đúng bữa là tốt nhất, và chủ yếu thức ăn phải gồm ngũ cốc lứt. Số thực phẩm dùng ít nhiều tùy theo nhu cầu từng người. Các bữa ăn phụ và ăn thêm quà bánh chỉ dùng hạn chế, do nó không thể thay thế được bữa ăn chính, còn trà và các thức uống khác có thể uống cả ngày nếu thích. Việc nhai nhỏ các thức ăn rất cần thiết, cố gắng nhai mỗi miếng cơm trong miệng thành nước trước khi nuốt. Bạn cũng có thể ăn khi nào cảm thấy đói nhưng tránh ăn trước khi đi ngủ, ngoại trừ trong hoàn cảnh đặc biệt. Sau cùng, hãy tỏ lòng biết ơn thức ăn đã mang lại sức khỏe cho chúng ta, hãy cảm kích những tạo vật thiên nhiên, vũ trụ xinh đẹp này và tất cả mọi người đã cùng bạn tham gia vào cuộc sống tốt đẹp trên quả đất này.

Trong phần trên chúng ta đã biết tổng quát các món ăn tiêu chuẩn theo phương pháp dưỡng sinh. Những món ăn này đủ để ngăn ngừa sự phát triển nhiều dạng bệnh viêm khớp và cũng là nền tảng để tạo sức khoẻ. Tuy nhiên, khi đã bị bệnh rồi, vẫn phối hợp theo như sau đây trong nhiều tháng hoặc cho đến khi tình trạng bệnh được cải thiện, khi đó dùng các thức ăn tiêu chuẩn trở lại.

Cả hai loại viêm khớp âm và dương đều phản ánh sự thái quá hoặc sự mất quân bình trong toàn cơ thể, do vậy điều quan trọng là tránh ăn các thực phẩm làm lệch cân bằng. Cố gắng phối hợp cân bằng và dùng cả hai loại năng lượng trong mỗi bữa ăn, sắp xếp cân bằng và hài hòa, thẩm mỹ từ màu sắc, cho đến hương vị.

Những lời khuyên tổng quát trong việc lựa chọn sử dụng các loại thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp:

– Tránh dùng các thực phẩm quá âm hoặc quá dương, tốt nhất là chỉ ăn thực phẩm nấu chín, dù có thể dùng chút ít rau sống. Thức ăn động vật và trái cây tốt nhất là hạn chế tối thiểu và dùng chút ít muối biển, tương đặc, tương cổ truyền (nước chấm, xì dầu) để nêm thức ăn.

– Khi chọn rau củ, cần tránh dùng khoai tây, cà chua, cà tím, rau dền, củ cải đường, quả bơ, zucchini và nấm (ngoại trừ nấm sồi). Thức ăn chính phải dùng ngũ cốc lứt, phụ thêm các món rau, đậu, rong biển và một phần rất nhỏ thức ăn động vật như cá và hải sản nếu thích và thỉnh thoảng một ít trái cây nấu chín hoặc trái cây khô.

– Món ăn đặc biệt để chữa bệnh, nấu khô củ cải trắng với mướp đắng và nêm tương cổ truyền cho có vị. Thỉnh thoảng dùng tương đặc nấu với hành tây thêm vài giọt dầu mè làm thức nêm.

– Dùng các rau cỏ hoang như bồ công anh, cải xoong cũng rất tốt, xốt với chút dầu mè, thêm nước và ninh nhỏ lửa.

– Bệnh viêm khớp thường đi kèm thêm rối loạn đường ruột mãn tính. Do vậy việc nhai nhỏ thức ăn là rất cần thiết, nhai từ 80 đến 100 lần mỗi miếng cơm, cho đến khi thức ăn hoàn toàn thành nước.

– Nếu bệnh nhân viêm khớp bị táo bón, cần ăn thêm rau câu, xà lách nấu, các loại rau xanh hấp hơi, hoặc rau củ sốt với một chút dầu mè. Nếu táo bón dai dẳng có thể bơm thụt ruột bằng nước muối nhạt hoặc nước trà già pha muối.

– Kỳ cọ khắp người bằng khăn nhúng nước nóng hai lần mỗi ngày. Bắt đầu nơi tay, ngón tay, kế đến cánh tay, vai, cổ, đầu, lưng, bụng, mông và cuối cùng chà xát bàn chân, ngón chân. Nếu khăn nguội đi, nhúng vào nước nóng lại và chà xát cho đến khi da hồng lên cho máu lưu thông khắp cơ thể. Một phần nguyên nhân chính của bệnh nhân viêm khớp là do việc tích tụ quá nhiều các chất mỡ, phần lớn từ nguồn thức ăn động vật và các loại đường đơn, và các chất khoáng xung quanh các khớp. Sự tích tụ này càng tăng lên khi lớp mỡ mỏng hình thành dưới da do tiêu thụ quá nhiều mỡ động vật. Các chất dư thừa này thông thường được thải ra qua làn da và như thế làm tắc nghẽn sự bài tiết các chất cặn bã của cơ thể. Chà xát cơ thể mỗi ngày sẽ giúp máu lưu thông tốt và làm vỡ các tích tụ nói trên.

– Trong những ca nghiêm trọng, bệnh nhân cảm thấy bị hóa cứng, bạn nên chà xát cơ thể bằng khăn tẩm nước gừng nóng thay vì chỉ dùng nước nóng. Phải xoa xát hàng ngày từng thời kỳ cho các ca nghiêm trọng hoặc mỗi tuần hai lần với các ca ít nghiêm trọng hơn.

– Việc đắp gạc gừng lên các khớp hoặc các phần cơ thể bị hóa cứng mỗi ngày sẽ làm giảm đau và tan các chất ứ đọng, ngoại trừ trường hợp bị viêm sưng nóng đỏ thái quá.

– Đắp gạc gừng có thể dùng trong các trường hợp nghiêm trọng hơn. Nó cũng hữu ích trong các ca tay và ngón tay bị sưng phồng (ngâm cả tay, chân vào nước gừng nóng khoảng 10 phút).

– Để hỗ trợ thêm cho việc trị liệu bên ngoài đối với các bệnh nhân viêm khớp, đắp gạc gừng theo định kỳ lên vùng bụng. Có thể đắp nhiều lần mỗi tuần hoặc nhiều hơn nữa trong các ca nghiêm trọng. Lẽ dĩ nhiên, cả về việc ăn uống cũng như trị liệu bên ngoài, nên được sự trông nom của một hướng dẫn viên dưỡng sinh có năng lực hoặc cả trung tâm dưỡng sinh.

– Một lời khuyên nữa là dùng khăn tắm nhúng vào nước gừng nóng, vắt ráo rồi chà xát dọc theo xương sống cho đến khi da đỏ hồng lên (đặc biệt hữu ích cho bệnh viêm khớp cột sống.

Xin nói lại là trong mọi tình trạng đều cần cả hai loại năng lượng trong thực phẩm tốt cho người bệnh viêm khớp và điều quan trọng là không được chọn và nấu nướng thức ăn lệch hẳn về một bên.

Đọc thêm:

This div height required for enabling the sticky sidebar
error: Content is protected !!
Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views : Ad Clicks : Ad Views :